III KO 111/26
PostanowienieIzba Karna2026-05-06
Skład orzekający: Jacek Błaszczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy stroną postępowania jest sędzia sądu miejscowo właściwego, a jego znajomość z innymi sędziami tego sądu może budzić wątpliwości co do obiektywizmu, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, złożony na podstawie art. 37 § 1 k.p.k., jest zasadny, gdy stroną postępowania jest sędzia sądu miejscowo właściwego, a jego relacje z innymi sędziami tego sądu mogą rodzić podejrzenia o brak obiektywizmu. W takich okolicznościach, dla uniknięcia zarzutów o braku bezstronności, dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Kielcach wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia pokrzywdzonego na odmowę wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziego tego sądu. Sąd Rejonowy uznał, że sytuacja ta może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w tym sądzie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Skarżysku Kamiennej.Pełny tekst orzeczenia
III KO 111/26
POSTANOWIENIE
Dnia 6 maja 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Błaszczyk
po rozpoznaniu w sprawie z zażalenia X.1 Y.1
w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 6 maja 2026 r.,
wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w Kielcach
z dnia 10 kwietnia 2026 r., sygn. akt II Kp 351/26
o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu
na podstawie art. 37 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w
Skarżysku Kamiennej.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2026 r. Sąd Rejonowy w Kielcach,
w sprawie sygn. akt II Kp 351/26, wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie,
w trybie art. 37 § 1 k.p.k., innemu sądowi równorzędnemu, sprawy dotyczącej
rozpoznania zażalenia pokrzywdzonego X.1 Y.1.
W uzasadnieniu postanowienia o wystąpieniu z wnioskiem w trybie art. 37 §
1 k.p.k. wskazano, że postanowienie, na które pokrzywdzony złożył zażalenie
dotyczy odmowy wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez
funkcjonariusza publicznego sędziego Sądu Rejonowego w Kielcach. W ocenie
wnioskującego Sądu sytuacja tego rodzaju może stwarzać u postronnego
III KO 111/26 2
obserwatora, przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie
Rejonowym w Kielcach w sposób obiektywny.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek Sądu Rejonowego w Kielcach jest zasadny i zasługuje na
uwzględnienie. Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w
przepisie art. 37 § 1 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo
od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1
Konstytucji RP) – i jedynie w sytuacji, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru
sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia.
Jak wskazano w postanowieniu w sprawie stroną jest sędzia sądu miejscowo
właściwego, tj. SSR X. Y., która jest - z oczywistych względów - znana pozostałym
sędziom orzekającym w tym sądzie, z którą utrzymują ścisłe relacje zawodowe, a
także towarzyskie. Wydanie orzeczenia w tej konkretnej sprawie mogłoby zatem
rodzić podejrzenia, co do braku sprawiedliwego i obiektywnego rozstrzygnięcia.
Dla uniknięcia w takim wypadku zarzutów, które mogłyby rzutować na brak
obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznaniu sprawy, celowe jest, by była ona
rozpoznana przez inny Sąd Rejonowy. Stanowisko takie jest zgodne z
dotychczasową praktyką Sądu Najwyższego (vide: m. in. postanowienie z dnia 7
czerwca 2018 r., V KO 41/18). Mając na względzie zrozumiałą i przekonującą
argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wystąpienia sądu właściwego
miejscowo i rzeczowo do rozpoznania wniesionego środka odwoławczego, uznać
należało, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem
rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego. Nic nie stoi obecnie
na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Rejonowy w Skarżysku Kamiennej, który
jest w stosunkowo bliskiej odległości od Kielc.
Z tych też powodów orzeczono jak w sentencji.
[J.J.]
[r.g.]
III KO 111/26 3
Powiązane orzeczenia
- I KO 67/21 2021-12-14Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy sędziego orzekającego w danym sądzie rejonowym, a także osoby znanej z relacji prywatnych i koleżeńskich z innymi sędziami tego sądu, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sp…
- I KO 107/25 2025-11-26Czy przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest uzasadnione dobrem wymiaru sprawiedliwości, gdy stroną postępowania lub osobą, której dotyczy postępowanie, jest sędzia lub pracownik sądu?
- III KO 63/23 2023-06-28Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy przekroczenia uprawnień przez sędziego sądu wyższego, a sędziowie sądu niższej instancji pozostają w stosunku podległości służbowej wobec sędziego sądu wyższego, dobro wymiaru sprawiedl…
- III KO 144/24 2024-10-02Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy stroną postępowania jest sędzia sądu właściwego miejscowo, z którym pozostali sędziowie utrzymują kontakty zawodowe i towarzyskie?
- III KO 171/24 2025-01-24Czy w sytuacji, gdy stroną postępowania jest sędzia orzekający w danym sądzie, a wniosek o przekazanie sprawy pochodzi od sądu właściwego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, Sąd Najwyższy powinien przekazać spra…
Powołane przepisy
art. 37 § 1 KPKart. 37 §
1 KPKart. 45 ust. 1§ 1§
1
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy