III KO 39/23
Izba Karna2023-04-19
Skład orzekający: Andrzej Siuchniński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy zarzuty stawiane podejrzanemu są ściśle związane z działaniami sądu miejscowo właściwego, a opinia publiczna może mieć wątpliwości co do bezstronności tego sądu, należy przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości jest zasadny, gdy istnieją okoliczności mogące wywoływać w opinii publicznej uzasadnione przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób bezstronny. W sytuacji, gdy zarzuty stawiane podejrzanemu są ściśle związane z działaniami sądu miejscowo właściwego, a relacje służbowe między podejrzanym a sędzią referentem mogą budzić wątpliwości, pozostawienie sprawy w tym sądzie nie sprzyja realizacji celu, jakim jest potrzeba ukształtowania przekonania o bezstronności sądu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w K. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Przedmiotem postępowania przygotowawczego jest zarzut popełnienia czynów zabronionych związanych z niekorzystnym rozporządzeniem mieniem, które miało nastąpić w toku postępowania prowadzonego przez Sąd Rejonowy w K. Prokuratura kwestionuje wyliczenie wynagrodzenia biegłego oraz wskazuje na kontakty służbowe podejrzanego z sędzią referentem sprawy. Sąd Rejonowy uznał, że okoliczności te mogą stwarzać w odbiorze społecznym przekonanie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w X. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości.Pełny tekst orzeczenia
III KO 39/23 POSTANOWIENIE Dnia 19 kwietnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński W sprawie z zażalenia podejrzanego C. C. i jego obrońców na postanowienie Prokuratora […] Wydziału Zamiejscowego Departamentu ds. Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w X. w przedmiocie zastosowania środka zapobiegawczego w postaci nakazu powstrzymywania się od działalności związanej z opracowywaniem oraz wydawaniem opinii sądowo-lekarskich służących za dowód w postępowaniu przygotowawczym i sądowym, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 kwietnia 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego w K. zawartego w postanowieniu z dnia 24 marca 2023 r., sygn. akt II Kp […], o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w X. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 24 marca 2023 r., sygn. akt III Kp […], Sąd Rejonowy w K., na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy niniejszej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadniając wniosek wskazano, że: „przedmiotem postępowania przygotowawczego prowadzonego pod sygn. akt PK [...] (w którym to postępowaniu podejrzanemu C. C. postawiono zarzut popełnienia czynu zabronionego z art. 286
III KO 39/23 2 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 271 § 1 k.k. i art. 273 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. przy zastosowaniu art. 12 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k.) jest niekorzystne rozporządzenie mieniem, do którego miało dojść w toku postępowania prowadzonego przed Sądem Rejonowym w K., […] Wydział Karny, sygn. akt XIV K [...]. Podmiotem, który miał dokonać niekorzystnego rozporządzenia mieniem, miał być właśnie Sąd Rejonowy w K., […] Wydział Kamy, który w dniu 9 maja 2016 r. wydał postanowienie o przyznaniu Uniwersytetowi w K. wynagrodzenia za sporządzenie uzupełniającej opinii sądowo- lekarskiej z dnia 29 stycznia 2016 r. w kwocie 371.648,98 złotych. Prokuratura prowadząca postępowanie przygotowawcze sygn. akt PK [...] kwestionuje wyliczenie wartości wynagrodzenia, jakie zostało przyznane biegłym postanowieniem Sądu Rejonowego w K., XIV Wydział Kamy z dnia 9 maja 2016 r., a nadto zwraca uwagę, że podejrzany C. C., jako kierownik Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej i Toksykologii Sądowo-Lekarskiej SUM w K., ustalając wstępnie warunki dotyczące prognozowania czasu oraz kosztów opiniowania uzupełniającego w sprawie sygn. akt XIV K [...] pozostawał w kontaktach służbowych z sędzią- referentem sprawy sygn. XIV K [...], i to w rezultacie uzgodnień z podejrzanym C. C. Sąd Rejonowy w K., XIV Wydział Kamy, postanowieniem z dnia 8 maja 2015 r. zredukował ilość pytań do biegłego (w porównaniu do wcześniejszego postanowienia z dnia 27 października 2014 r.)”. Zdaniem Sądu wnioskującego ta okoliczność w odbiorze społecznym może stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o przekazanie do rozpoznania przedmiotowej sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny. W orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednokrotnie podnoszono, że kryterium „dobra wymiaru sprawiedliwości”, o którym mowa w art. 37 k.p.k., odnoszone jest do sytuacji, które mogą wywierać realny wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać w opinii publicznej uzasadnione (choć obiektywnie nieprawdziwe) przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób bezstronny.
III KO 39/23 3 Wobec tego podzielić należy argumentację zawartą w uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego, że z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 k.p.k., należy niniejszą sprawę przekazać innemu sądowi równorzędnemu. Pozostawienie tej sprawy do rozpoznania w Sądzie właściwym, nie sprzyjałoby realizacji istotnego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości celu, jakim jest potrzeba ukształtowania, w świadomości, tak żalącego jak i opinii publicznej, przekonania o bezstronności sądu rozpoznającego zażalenie. Recz w tym, że stawiany podejrzanemu zarzut jest ściśle związany z działaniami Sądu właściwego, odnośnie do ustalenia wysokości wynagrodzenia naliczonego za sporządzenie opinii i co do relacji służbowych, jakie miały łączyć podejrzanego z sędzią referentem sprawy, w której wynagrodzenie to zostało naliczone. Jako właściwy do rozpoznania zażalenia należało wskazać na Sąd Rejonowy w X., który jest stosunkowo nieodległy od Sądu właściwego miejscowo. Z tych względów orzeczono jak w postanowieniu. [SOP] [ł.n]
Powiązane orzeczenia
- IV KO 40/22 2022-06-15Czy w sytuacji, gdy skarżący upatruje realizacji znamion przestępstwa w zachowaniu sędziego, który pozostaje w bliskich relacjach towarzyskich i zawodowych z innymi sędziami tego samego sądu, zachodzi podstawa do przekaz…
- IV KO 36/20 2020-04-28Czy w sytuacji, gdy w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa wskazano na działania sędziów sądu właściwego miejscowo, zachodzi podstawa do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dob…
- III KO 140/18 2018-11-22Czy w sytuacji, gdy zarzuty w zażaleniu dotyczą powoływania się na wpływy w sądzie, który ma rozpoznać sprawę, należy przekazać sprawę innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- V KO 86/18 2018-12-20Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzonym w sprawie karnej jest sędzia sądu właściwego do rozpoznania sprawy, istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- V KO 109/19 2019-12-12Czy w sytuacji, gdy oskarżony w swoich pismach wielokrotnie krytycznie ocenia sędziów właściwego sądu, należy przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 286art. 294 § 1 KKart. 271 § 1 KKart. 273 KKart. 11 § 2 KKart. 12 KKart. 4 § 1 KK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy