III KO 43/25
Izba Karna2025-04-15
Skład orzekający: Adam Roch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania, oparty na twierdzeniu o popełnieniu przestępstwa w związku z postępowaniem, które zakończyło się prawomocnym skazaniem, może zostać przyjęty, jeśli nie wskazano prawomocnego wyroku skazującego za to przestępstwo lub innego orzeczenia spełniającego wymogi art. 541 § 1 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania z powodu jego oczywistej bezzasadności, uznając, że twierdzenia skazanego o popełnieniu przestępstwa w związku z postępowaniem nie spełniają wymogów art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 541 § 1 k.p.k., ponieważ nie wykazano popełnienia przestępstwa prawomocnym wyrokiem skazującym ani innym orzeczeniem spełniającym wskazane kryteria.Stan faktyczny
Skazany P. M. złożył wniosek o wznowienie postępowania, twierdząc, że w toku postępowania doszło do tworzenia przeciwko niemu fałszywych dowodów, w tym sfałszowania jego podpisów. Wniosek opierał na podstawie z art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., wskazując na popełnienie przestępstwa. Do wniosku dołączył postanowienia o odmowie wszczęcia śledztwa.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku skazanego P. M. o wznowienie postępowania z powodu jego oczywistej bezzasadności.Pełny tekst orzeczenia
III KO 43/25 POSTANOWIENIE Dnia 15 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Roch w sprawie P. M. skazanego z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 2 pkt 2 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 15 kwietnia 2025 r. wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 29 grudnia 2021 r., sygn. akt II AKa 210/21, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 24 marca 2021 r., sygn. akt III K 223/19 na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. postanowił: odmówić przyjęcia wniosku skazanego P. M. o wznowienie postępowania z powodu jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE Pismem z dnia 3 lutego 2025 r. P. M. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 29 grudnia 2021 r., sygn. akt II AKa 210/21, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 24 marca 2021 r., sygn. akt III K 223/19. W treści pisma szeroko akcentował, iż w toku postępowania doszło do tworzenia przeciwko niemu
III KO 43/25 2 fałszywych dowodów, przede wszystkim sfałszowane zostały jego podpisy pod wskazanymi w treści pisma dokumentami. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Wniosek jest oczywiście bezzasadny w rozumieniu art. 545 § 3 k.p.k. Powyższy przepis nakłada na sąd obowiązek przeprowadzenia kontroli wniosku o wznowienie postępowania pochodzącego od podmiotu nieprofesjonalnego pod kątem tego czy nie jest on oczywiście bezzasadny. Kontrola ta ma charakter quasi formalny, co oznacza, że w jej toku nie dochodzi do merytorycznego rozpoznania wniosku, ani też do badania jego zasadności pod kątem ewentualnych podstaw wznowienia, ale do wstępnego przeanalizowania jego treści w celu ustalenia możliwości skutecznego złożenia tego pisma. Wniosek, który jest bezzasadny w stopniu oczywistym, musi spotkać się z odmową przyjęcia bez wzywania do usunięcia braków formalnych. Oczywista bezzasadność wniosku o wznowienie postępowania to taka, która nie wymaga szczególnego badania, jest widoczna „na pierwszy rzut oka”, jest niewątpliwa i wniosek obiektywnie nie może doprowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dni: 25 września 2015 r., II KO 49/15, OSNKW 2016/1/5; 6 października 2015 r., V KO 56/15, LEX nr 3530681). Skazany chociaż formalnie wskazał w swoim wniosku o wznowienie na podstawę opisaną w art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., to jednak na podstawie treści tego pisma wynika, że podstawy prawnej wniosku o wznowienie postępowania upatruje w twierdzeniu, iż w związku z postępowaniem, w którym doszło do jego prawomocnego skazania, dopuszczono się przestępstwa. Rzecz jednak w tym, że skuteczne powołanie się na podstawę wznowieniową z art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k. wymaga wykazania faktu popełnienia przestępstwa i możliwości jego wpływu na wydany wyrok. Tymczasem wniosek skazanego nie spełniał już pierwszego ze wskazanych warunków. Warto przypomnieć, że podstawą wniosku o wznowienie postępowania nie mogą być sugestie skazanego, iż w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa. Zgodnie z treścią art. 541 § 1 k.p.k. czyn, o którym mowa w art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., musi być ustalony prawomocnym wyrokiem
III KO 43/25 3 skazującym, chyba że orzeczenie nie może zapaść z przyczyn wymienionych w art. 17 § 1 pkt 3-11 lub w art. 22 k.p.k. Skazany w żadnym ze swoich pism nie wskazuje na konkretne orzeczenie, które mogłoby stanowić podstawę wznowienia w myśl art. 541 § 1 k.p.k. Co więcej, sam P. M. dołączył do wniosku postanowienia o odmowie wszczęcia śledztwa (prawomocne na skutek postanowienia Sądu Rejonowego Oświęcimiu z dnia 27 kwietnia 2023 r., sygn. akt II Kp 9/23), wydane na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k., które nie mieści się w katalogu wskazanym w art. 541 § 1 in fine k.p.k., ani też nie zawiera w swojej treści faktu „ustalenia przestępstwa”, o którym mowa w tym przepisie. Skoro więc wniosek skazanego nie nawiązuje nawet w zakresie do minimalnych wymagań podstaw wznowieniowych, należało odmówić jego przyjęcia z uwagi na oczywistą bezzasadność. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [SOP] [r.g]
Powiązane orzeczenia
- V KO 71/23 2023-10-24Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o popełnieniu przestępstwa przez sędziów orzekających w sprawie, może zostać uwzględniony, jeśli nie wskazano prawomocnego wyroku skazującego sprawcę p…
- II KO 113/22 2023-01-12Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego może zostać uwzględniony, jeśli przesłanka przestępstwa popełnionego w związku z postępowaniem nie została ustalona prawomocnym wyrokiem skazującym?
- V KO 3/20 2020-03-05Czy wniosek o wznowienie postępowania, oparty na okolicznościach znanych już w toku postępowania, które nie wskazują na popełnienie przestępstwa rzutującego na treść orzeczenia ani nie stanowią nowych faktów lub dowodów…
- V KO 73/17 2018-01-16Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na zarzutach popełnienia przestępstwa przez funkcjonariuszy organów ścigania i zastraszania świadków, może zostać przyjęty do rozpoznania, jeśli nie towarzyszy mu pra…
- III KO 71/23 2023-07-11Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniach o popełnieniu przestępstwa w związku z postępowaniem pierwotnym i korupcji, może zostać uznany za oczywiście bezzasadny bez merytorycznego badania je…
Powołane przepisy
art. 13 § 1 KKart. 148 § 2 pkt 2 KKart. 545 § 3 KPKart. 540 § 1 pkt 1 KPKart. 541 § 1 KPKart. 17 § 1 pkt 3art. 22 KPKart. 17 § 1 pkt 1 KPKart. 541 § 1§ 1§ 2 pkt 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy