III KO 44/18

Sygn. akt III KO 44/18 POSTANOWIENIE Dnia 10 maja 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Szewczyk w sprawie zażalenia I.J. na postanowienie Prokuratury Rejonowej w R. z dnia 25.10.2017r., sygn. akt PR 1 Ds.[…].2017, o odmowie wszczęcia śledztwa, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 maja 2018 r., wniosku Sądu Rejonowego R. zawartego w postanowieniu z dnia 9 kwietnia 2018 r., sygn. akt II Kp […]/18, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Prokurator Prokuratury Rejonowej w R. postanowieniem z dnia 25.10.2017 r., sygn. akt PR 1 Ds.[…]2017, odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie: I. złożenia fałszywych zeznań przez A.K. w toku postępowania toczącego się przed Sądem Rejonowym Wydział Cywilny w R. sygn. akt I C […]/13 w okresie od 27 czerwca 2013 r. do 28 lipca 2017 r. w R., tj. o przestępstwo z art. 233 § 1 k.k. – wobec stwierdzenia, iż czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego, II. usiłowania doprowadzenia do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez A.K. poprzez niezasadne złożenie w dniu 24 czerwca 2013 r. do Sądu Rejonowego w R. I Wydział Cywilny pozwu o zapłatę wobec I.J. i B.J. w okresie od 27 czerwca 2013 r. do 28 lipca 2017 r. w R., tj. o przestępstwo z art. 13 § 1 2 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. – wobec stwierdzenia, iż czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył I.J. Postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2018 r., sygn. akt II Kp […]/18, Sąd Rejonowy w R. w oparciu o przepis art. 37 k.p.k. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie przedmiotowej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadniając wniosek wskazano, iż skarżący zarówno w zażaleniu, jak i w toku posiedzenia domaga się, aby jego sprawę rozpoznano poza okręgiem[…]. Istotą zarzutu skarżącego jest wywodzenie, że prokuratorzy i sędziowie tamtejszego okręgu tworzą „układ” z lokalnymi przedsiębiorcami, wpływając na tok postępowań. Według skarżącego na postępowanie w jego sprawie ma wpływ prokurator Prokuratury Okręgowej G.K. wspierający osobę A.K. Zdaniem Sądu wnioskującego powyższe okoliczności mogą prowadzić do uznania, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga rozważenia konieczności przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu celem „zabezpieczenia zewnętrznych pozorów bezstronności”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Przepis art. 37 k.p.k. jako wyjątkowy nie podlega interpretacji rozszerzającej. Przekazanie sprawy winno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zasadnie stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego jej rozpoznania w danym sądzie oraz o tym, że tylko przekazanie sprawy stworzy lepsze możliwości do trafnego rozstrzygnięcia w przedmiocie tego procesu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 1999 r., IV KO 24/99, nie publ.). W ocenie Sądu Najwyższego, Sąd Rejonowy, który wystąpił z opisaną inicjatywą nie dokonał ustaleń koniecznych dla oceny wskazanych okoliczności, leżących u podstaw sformułowanego wniosku. Subiektywne odczucie skarżącego o istnieniu „układu sędziowsko-prokuratorskiego” nie stanowi przesłanki z ww. przepisu. Rzeczą sądów jest takie orzekanie, aby także w opinii publicznej nie powstały wątpliwości co do tego, że wydawane orzeczenia wolne są od jakichkolwiek pozaprocesowych wpływów (por. postanowienie Sądu 3 Najwyższego z dnia 17 maja 2001 r., IV KO 21/01, OSNKW 2001, z. 7-8, poz. 58). Hipotetyczna obawa przed przyszłymi niekorzystnymi społecznymi opiniami, niemająca żadnych realnych podstaw, nie powinna uzasadniać uchylania się przez sąd od rozpoznania sprawy. Autorytet sądu buduje sprawne, bez zbędnej zwłoki, przeprowadzenie każdego postępowania i wydanie, na podstawie wnikliwej i bezstronnej oceny dowodów, sprawiedliwego orzeczenia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 listopada 2009 r., III KO 81/09, OSNKW 2010, z. 2, poz. 20). Reasumując, Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku. a.ł.