III KR 140/72

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Żylewicz. Sędziowie: J. Cieślak (sprawozdawca), I. Kazimierczak.Prokurator Prokuratury Generalnej: J. Zięba.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy Wiesława D., oskarżonego z art. 210 § 1 i 2 k.k. w związku z art. 60 § 1 i 3 k.k., art. 18 § 1 k.k. w związku z art. 247 § 1 k.k., art. 256 § 2 k.k., z powodu rewizji wniesionej przez oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie z dnia 10 marca 1972 r.utrzymał w mocy zaskarżony wyrok (...).Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie z dnia 10 marca 1972 r. Wiesław D. został skazany:I) na podstawie art. 210 § 2 k.k. w związku z art. 60 § 1 i 3 k.k. z zastosowaniem art. 36 § 3 oraz art. 40 § 1 pkt 3 k.k. na karę 10 lat pozbawienia wolności i 5.000 zł grzywny oraz pozbawienia praw publicznych na okres 5 lat za to, że dnia 10 marca 1970 r. w S., działając wspólnie z innymi osobami, w ciągu 5 lat po odbyciu kary pozbawienia wolności za czyny tego samego rodzaju, dokonał napadu rabunkowego na Andrzeja i Pelagię R., używając niebezpiecznych narzędzi w postaci metalowej patelni, durszlaka i drewnianych kołków, w ten sposób, iż po pobiciu Andrzeja i Pelagii R. tymi narzędziami związał i zakneblował im usta, po czym zabrał na ich szkodę w celu przywłaszczenia pieniądze w kwocie około 4.500 zł, jednego dolara USA, sześć zegarków oraz inne przedmioty ogólnej wartości około 7.500 zł;II) na podstawie art. 210 § 1 k.k. w związku z art. 60 § 1 i 3 k.k. z zastosowaniem art. 36 § 3 i art. 40 § 1 pkt 3 k.k. na 5 lat pozbawienia wolności i 3.000 zł grzywny oraz pozbawienie praw publicznych na okres 3 lat za to, że w nocy z dnia 1 na dzień 2 lutego 1970 r. w O., działając wspólnie z inną osobą, w ciągu 5 lat po odbyciu kary pozbawienia wolności za czyny tego samego rodzaju, po doprowadzeniu dozorcy Zdzisława M. do stanu bezbronności przez pobicie go i związanie zabrał w celu przywłaszczenia na szkodę tego dozorcy 300 zł oraz na szkodę Szkoły Podstawowej nr 2 w G. trzy magnetofony i dwa adaptery wartości 17.150 zł;III) na podstawie art. 18 § 1 k.k. w związku z art. 247 § 1 k.k. na 1 rok pozbawienia wolności za to, że w dniu 20 marca 1970 r. w G. nakłonił Leokadię Ż. do złożenia fałszywych zeznań przed organami ścigania, iż w dniu 10 marca 1970 r. przebywał u niej w domu, podczas gdy w rzeczywistości w tym dniu, działając wspólnie z innymi osobami, dokonał napadu rabunkowego w S. na Andrzeja i Pelagię R.;IV) na podstawie art. 256 § 2 k.k. w związku z art. 60 § 1 k.k. na 2 lata pozbawienia wolności za to, że dnia 22 marca 1970 r. w M., będąc już uprzednio karany za czyn tego samego rodzaju i przed upływem 5 lat od odbycia kary 6 miesięcy pozbawienia wolności, zbiegł w czasie zatrzymania w areszcie Komendy Powiatowej MO w N., używając przy tym przemocy polegającej na odepchnięciu Henryka L. i Zygmunta M.;V) jako karę łączną Sąd Wojewódzki wymierzył oskarżonemu Wiesławowi D. 12 lat pozbawienia wolności, 2.000 zł grzywny oraz pozbawienie praw publicznych na okres 5 lat, orzekając ponadto wobec oskarżonego na podstawie art. 62 § 1 i art. 63 § 1 k.k. nadzór ochronny na okres 5 lat oraz zasądzając od niego na rzecz Szkoły Podstawowej nr 2 w G. 11.650 zł z 8% od dnia 2 lutego 1970 r.Od tego wyroku złożył rewizję obrońca oskarżonego, wnosząc o:1) zmianę kwalifikacji prawnej w odniesieniu do czynów określonych w art. 210 § 2 i art. 210 § 1 k.k., opisanych wyżej w punktach I i II, przez pominięcie jako podstawy prawnej skazania przepisu art. 60 § 1 k.k.;2) złagodzenie kary za poszczególne czyny i orzeczenie łagodniejszej kary łącznej.Rewizja zarzuca:1) obrazę przepisów prawa materialnego przez zastosowanie jako podstawy prawnej skazania oskarżonego za czyny opisane w punktach I i II dodatkowo przepisu art. 60 § 1 k.k., co, zdaniem rewizji, było zbędne, a "mogło mieć pewien wpływ na wymiar kary przez generalne traktowanie oskarżonego jako recydywisty", tradycyjnie powodujące zaostrzenie kary.2) rażącą niewspółmierność kar wymierzonych za poszczególne czyny i kary łącznej przez nieuwzględnienie okoliczności łagodzących, a w szczególności faktu, że oskarżony jest psychopatą.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nie jest zasadna.Sąd Wojewódzki prawidłowo ustalił i przyjął w zaskarżonym wyroku, że oskarżony Wiesław D. dopuścił się czynów zarzucanych mu w punkcie I i II aktu oskarżenia w warunkach recydywy określonej w art. 60 § 1 k.k.Wyrokiem Sądu Powiatowego w Gryfinie z dnia 13 maja 1968 r., zmienionym w zakresie orzeczenia o karze przez Sąd Wojewódzki w Szczecinie z dnia 9 grudnia 1968 r., oskarżony Wiesław D. został skazany za przestępstwo określone w art. 259 k.k. w związku z art. 18 § 1 k.k. z 1932 r. na rok więzienia z zaliczeniem na poczet tej kary okresów tymczasowego aresztowania od dnia 21 kwietnia 1966 r. do dnia 27 września 1966 r. oraz od dnia 24 czerwca 1967 r. do dnia 22 lutego 1968 r., wobec czego orzeczoną karę odbył w całości w podanych wyżej okresach tymczasowego aresztowania.Skoro następnie oskarżony Wiesław D. w nocy z dnia 1 na dzień 2 lutego 1970 r. oraz dnia 10 marca 1970 r. dopuścił się przestępstw przewidzianych w art. 210 § 1 i 2 k.k., a więc tego samego rodzaju jak to, za które był już poprzednio skazany, i orzeczoną karę 1 roku pozbawienia wolności odbył w całości, to w pełni znajduje zastosowanie w stosunku do tych przestępstw przepis art. 60 § 1 i 3 k.k. jako podstawa prawna obok przepisu części szczególnej kodeksu karnego.Słusznie zatem Sąd Wojewódzki skazując oskarżonego Wiesława D. za zbrodnie w warunkach powrotu do przestępstwa, określonych w przepisie § 1 art. 60 k.k., powołał w wyroku obok artykułu części szczególnej kodeksu karnego również przepisy § 1 i 3 art. 60 k.k.Wprawdzie w odpisie wyroku w punkcie II dotyczącym skazania za zbrodnię określoną w art. 210 § 2 k.k. (punkt I aktu oskarżenia) pomyłkowo został powołany przepis art. 60 § 1 i 2 k.k. zamiast 60 § 1 i 3 k.k. - jak to określał oryginał wyroku - jednakże pomyłka ta w sporządzeniu odpisów była dla stron znana, skoro uczestniczyły one w ogłoszeniu wyroku, nie zawierającego tej pomyłki.Wbrew stanowisku rewizji stosowanie przepisu § 3 art. 60 k.k. przewidującego w razie popełnienia zbrodni traktowanie powrotu do przestępstwa jako okoliczności wpływającej na zaostrzenie kary jest następstwem zaistnienia warunków określonych w przepisie § 1 lub 2 tegoż artykułu. Dlatego też jeden z tych przepisów w razie powrotu do przestępstwa należy zamieszczać w wyroku łącznie z przepisami części szczególnej kodeksu karnego, z których czyn sprawcy zostaje zakwalifikowany.Popełnienie zbrodni w warunkach powrotu do przestępstwa powinno pociągać za sobą zaostrzenie kary, tym bardziej że oskarżony Wiesław D. był już skazany za zbrodnię tego samego rodzaju, zakwalifikowaną z przepisu art. 259 k.k. z 1932 r., a nowych przestępstw dopuścił się w ciągu niespełna 2 lat po wyjściu z zakładu karnego.Kary wymierzonej oskarżonemu nie można uznać za rażąco surową w świetle okoliczności obciążających, słusznie uwzględnionych przez Sąd Wojewódzki (...).Stwierdzenie biegłych lekarzy psychiatrów, że u oskarżonego występuje "nieprawidłowa struktura osobowości pod postacią psychopatii", nie daje podstaw do złagodzenia wymierzonych oskarżonemu kar, z opinii tych biegłych bowiem wynika również, że stan powyższy nie znosił u oskarżonego i nie ograniczał w stopniu znacznym jego zdolności rozumienia znaczenia dokonywanych czynów, jak też zdolności pokierowania swoim postępowaniem.Znaczny stopień szkodliwości społecznej zbrodni przypisanych oskarżonemu, jego stopień zaangażowania w ich popełnianiu, jak również jego zachowanie się po popełnieniu przestępstw nie dają podstawy do złagodzenia wymierzonych kar pozbawienia wolności.Z tych względów należało zaskarżony wyrok utrzymać w mocy.