VI KZP 59/71

UchwałaIzba Karna1971-11-25

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd rewizyjny, w przypadku braku rewizji na niekorzyść oskarżonego, może dokonać ustaleń, że przypisany oskarżonemu czyn popełniony został w warunkach powrotu lub wielokrotnego powrotu do przestępstwa, a jeżeli tak, czy może poprawić kwalifikację prawną, przyjmując za podstawę skazania poza przepisem części szczególnej k.k. również art. 60 § 1 lub 60 § 2 k.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchwalił, że poprawienie kwalifikacji prawnej czynu w trybie art. 404 k.p.k. przez przyjęcie za podstawę skazania, poza przepisem części szczególnej kodeksu karnego, również przepisu art. 60 § 1 lub 60 § 2 k.k. jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy sąd pierwszej instancji poczynił ustalenia, że sprawca dopuścił się przestępstwa w warunkach powrotu do przestępstwa, lecz nie dał temu wyrazu w zastosowanej kwalifikacji prawnej czynu, pomijając powołanie art. 60 k.k., chyba że w sprawie wniesiony został środek odwoławczy przez oskarżyciela na niekorzyść oskarżonego. W przypadku braku takich ustaleń przez sąd pierwszej instancji, sąd rewizyjny nie może dokonywać takich ustaleń samodzielnie, gdyż wykraczałoby to poza ramy jego uprawnień.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Gdańsku przekazał Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące stosowania art. 60 § 1 i § 2 k.k. w kontekście powrotu do przestępstwa oraz możliwości poprawienia kwalifikacji prawnej przez sąd rewizyjny. Pierwsze pytanie dotyczyło podstaw uznania za działanie w warunkach powrotu do przestępstwa. Drugie pytanie dotyczyło uprawnień sądu rewizyjnego do dokonywania ustaleń w zakresie powrotu do przestępstwa i poprawiania kwalifikacji prawnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił odpowiedzi na pytania prawne przekazane przez Sąd Wojewódzki w Gdańsku, odwołując się do treści wcześniejszej uchwały VI KZP 101/70 w zakresie pierwszego pytania oraz precyzując zasady stosowania art. 404 k.p.k. w zakresie drugiego pytania.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia T. Majewski. Sędziowie: S. Kaciczak (sprawozdawca), W. Sutkowski.Prokurator Prokuratury Generalnej: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Ryszarda C., oskarżonego z art. 208 k.k., po rozpoznaniu przekazanego w trybie art. 390 § 1 k.p.k., przez Sąd Wojewódzki w Gdańsku postanowieniem z dnia 15 września 1971 r. zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy:"1. Czy podstawę uznania za działanie w warunkach powrotu do przestępstwa określonych w art. 60 § 2 k.k. stanowi popełnienie przestępstwa w ciągu 5 lat od odbycia łącznej co najmniej kary 1 roku pozbawienia wolności wymierzonej poprzednio dwukrotnie przy powołaniu art. 60 § 1 k.k. (art. 60 d.k.k.), czy też popełnienie w ciągu 5 lat od odbycia łącznie co najmniej kary 1 roku pozbawienia wolności za dwukrotne faktyczne popełnienie przestępstwa w warunkach art. 60 § 1 k.k. (art. 60 d.k.k.), mimo że przy skazaniach tych nie powołano art. 60 § 1 k.k.?2. Czy na podstawie art. 404 k.p.k., mimo braku rewizji na niekorzyść oskarżonego, Sąd Wojewódzki rewizyjny może dokonać ustaleń, że przypisany oskarżonemu czyn popełniony został w warunkach powrotu bądź wielokrotnego powrotu do przestępstwa, a jeżeli tak czy zobowiązany jest postąpić zgodnie z art. 346 k.p.k. i czy po dokonaniu ustaleń odnośnie popełnienia przestępstwa w warunkach powrotu, może poprawić kwalifikację prawną, przyjmując za podstawę skazania poza przepisem części szczególnej k.k. art. 60 § 1 lub 60 § 2 k.k.?"i po wysłuchaniu wniosku prokuratorauchwalił udzielić następujących odpowiedzi:1) na pytanie zawarte w pkt 1 postanowienia Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku - udzielić odpowiedzi jak w uchwale z dnia 29 lipca 1971 r. VI KZP 101/70 (OSNKW z 1971 r. nr 10, poz. 142);2) na pytanie zawarte w pkt 2 postanowienia Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku - udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczne1. Wymieniona wyżej uchwała VI KZP 101/70 udziela wyczerpującej odpowiedzi na pierwsze z pytań Sądu Wojewódzkiego, wystarczy zatem poprzestać w tej części na powołaniu się na jej treść.2. Warunkiem zastosowania art. 404 k.p.k. przez sąd rewizyjny jest stwierdzenie dokonania przez sąd I instancji ustaleń faktycznych dających podstawę do przyjęcia, że czyn przypisany oskarżonemu w wyroku wyczerpuje znamiona przestępstwa o innej kwalifikacji.W wypadku gdy chodzi o przypisanie oskarżonemu działania w warunkach powrotu lub wielokrotnego powrotu do przestępstwa, do zmiany kwalifikacji prawnej czynu w trybie art. 404 k.p.k. nie wystarczy sam fakt ujawnienia przez sąd I instancji akt poprzednich skazań, jeżeli ten sąd nie dokonał ustaleń, że sprawca czynu działał w warunkach określonych w art. 60 § 1 lub 60 § 2 k.k. Przyjęcie przez sąd rewizyjny okoliczności powrotu sprawcy do przestępstwa wymagałoby ustaleń, a to wykraczałoby poza ramy uprawnień sądu rewizyjnego zakreślonych przepisem art. 404 k.p.k.Poprawienie zatem kwalifikacji prawnej czynu w trybie art. 404 k.p.k. przez przyjęcie za podstawę skazania - poza przepisem w części szczególnej kodeksu karnego określającym dane przestępstwo - ponadto przepisu art. 60 § 1 lub 60 § 2 k.k. dopuszczalne jest tylko wtedy, gdy sąd I instancji poczynił ustalenia, że sprawca dopuścił się przestępstwa w warunkach powrotu do przestępstwa, lecz nie dał temu wyrazu w zastosowanej kwalifikacji prawnej czynu, pomijając powołanie art. 60 k.k., chyba że w sprawie wniesiony został środek odwoławczy przez oskarżyciela na niekorzyść oskarżonego.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 208 KKart. 390 § 1 KPKart. 60 § 2 KKart. 60 § 1 KKart. 60art. 404 KPKart. 346 KPKart. 60 § 1art. 60 KK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.