IV K 507/52
WyrokIzba Karna1952-06-11
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien zmienić wyrok Sądu Powiatowego w Drawsku w zakresie wymiaru kar za poszczególne przestępstwa i kary łącznej, biorąc pod uwagę młody wiek oskarżonego i jego dotychczasową niekaralność, mimo znacznej szkodliwości społecznej czynów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że choć czyny oskarżonego stanowiły przestępstwa o znacznej szkodliwości społecznej, to jednak jego młody wiek (20 lat) i dotychczasowa niekaralność powinny zostać uwzględnione jako okoliczności łagodzące przy wymiarze kary. W związku z tym, Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok, orzekając kary jednostkowe i karę łączną w niższym wymiarze, uznając, że kara jednego roku więzienia będzie wystarczającą represją.Stan faktyczny
Adam W. został skazany przez Sąd Powiatowy w Drawsku za uszkodzenie mienia, znieważenie bufetowej oraz usiłowanie napaści. Sąd Powiatowy orzekł kary jednostkowe i karę łączną w wysokości ponad pięciu lat więzienia. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając rażącą niewspółmierność kar. Sąd Najwyższy rozpoznał rewizję, uwzględniając młody wiek i niekaralność oskarżonego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kar jednostkowych i kary łącznej, orzekając karę łączną jednego roku więzienia.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Szerer (sprawozdawca). Sędziowie: J. Zembaty, E. Żarnowiecka (uzasadnienie). Prokurator: J. Jackiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Adama W. osk. z art. 133, 132, 263 k.k., po rozpoznaniu założonej przez Ministra Sprawiedliwości rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Powiatowego w Drawsku z dnia 9 maja 1952 r., na podstawie art. 394-396, 400 § 1, art. 384 pkt 2 k.p.k. zmienił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kar poszczególnych oraz kary łącznej w sposób, że za przypisane Adamowi W. przestępstwo z art. 132 k.k. skazał go na trzy miesiące aresztu, za przestępstwo z art. 133 k.k. na jeden rok więzienia, za przestępstwo z art. 263 k.k. na trzy miesiące aresztu, wymierzając mu karę łączną jednego roku więzienia (...).Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Powiatowego w Drawsku z dnia 9 maja 1952 r. Adam W. skazany został za popełnienie przestępstwa przewidzianego w art. 132 § 1 k.k. na osiem miesięcy więzienia, za przestępstwo z art. 133 § 1 k.k. w związku z art. 23 k.k. na dwa lata i sześć miesięcy więzienia i za popełnienie przestępstwa przewidzianego w art. 263 § 1 k.k. na dwa lata więzienia; łącznie na karę pięciu lat i dwóch miesięcy więzienia.Od powyższego prawomocnego wyroku Minister Sprawiedliwości założył rewizję nadzwyczajną i zarzucając w oparciu o art. 371 pkt 4 k.p.k. rażącą niewspółmierność kar orzeczonych za poszczególne czyny i w konsekwencji kary łącznej w stosunku do szkodliwości społecznej czynu oraz wnosił o zmianę wyroku w części dotyczącej wymiaru kary i o orzeczenie kary właściwej.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Rewizja nadzwyczajna Ministra Sprawiedliwości jest całkowicie zasadna. Jakkolwiek czyny oskarżonego, polegające na uszkodzeniu mienia stanowiącego własność gospody ludowej (potłuczenie tafli szklanej), na znieważeniu pełniącej obowiązki służbowe bufetowej tejże gospody Eleonory Z., gdy stanęła w obronie mienia społecznego oraz na usiłowaniu dokonania czynnej napaści na Z. przez zamierzenie się na nią nożem, stanowią przestępstwo o znacznej szkodliwości społecznej, to jednak ani same czyny, ani osobowość sprawcy nie uzasadniają konieczności odizolowania go na tak długi - bo przeszło pięcioletni - okres.Sąd Powiatowy w Drawsku określając wysokość kary nie wziął pod uwagę młodego wieku oskarżonego i dotychczasowej jego niekaralności jako okoliczności łagodzących.Rozważając kwestię kwalifikacji czynów oskarżonego z art. 132 i 133 k.k. z uwagi na mogącą zaistnieć wątpliwość, czy tego rodzaju pracownicy jak bufetowa gospody ludowej mogą korzystać jako urzędnicy ze wzmożonej ochrony karno-prawnej, przewidzianej w rozdziale XXVI k.k., Sąd Najwyższy doszedł do wniosku, że w świetle postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 30 września 1950 r. (K.O. 264/50, Zb. O. Nr 5/51) ze względu na okoliczności towarzyszące naruszeniu dobra pokrzywdzonej Eleonory Z., która stanęła w obronie mienia społecznego, ochrona ta jej przysługuje.Z tych względów Sąd Najwyższy utrzymał kwalifikację czynów oskarżonego opisanych w sentencji wyroku Sądu Powiatowego w Drawsku.Co do wymiaru kary Sąd Najwyższy uznał, że ze względu na młody wiek oskarżonego (20 lat), dotychczasową jego niekaralność i rozmiar wyrządzonej szkody kara łączna jednego roku więzienia będzie dostateczną represją.
Powiązane orzeczenia
- I KR 171/89 1989-11-29Czy młody wiek oskarżonych, ich niekaralność, dobra opinia z miejsca pracy oraz pozostawanie pod wpływem dominującego współoskarżonego uzasadniają nadzwyczajne złagodzenie kary pozbawienia wolności orzeczonej za przestęp…
- II KR 239/84 1985-01-10Czy wiek sprawcy przestępstwa zgwałcenia, nawet jeśli jest młodociany, może być podstawą do złagodzenia kary, jeśli wykazuje on znaczny stopień zdemoralizowania i negatywną opinię społeczną?
- I KR 51/81 1981-04-23Czy nadzwyczajne złagodzenie kary dla młodocianych sprawców, którzy naprawili szkodę, jest uzasadnione, nawet jeśli popełnili przestępstwo w dobrych warunkach materialnych i przeznaczyli część pieniędzy na rozrywki?
- I KR 272/72 1973-02-12Czy rażąca niewspółmierność kary pozbawienia wolności i grzywny, młody wiek oskarżonych, ich niski poziom umysłowy oraz stopień winy w udziale dokonanego przestępstwa stanowią podstawę do zmiany wyroku sądu pierwszej ins…
- II KR 254/73 1973-12-14Czy kara pozbawienia wolności wymierzona oskarżonym, którzy w chwili czynu mieli mniej niż 18 lat, była rażąco niewspółmiernie surowa, uwzględniając ich wiek, stan psychiczny, brak wcześniejszej karalności oraz rolę w po…
Powołane przepisy
art. 133art. 394art. 384 pkt 2 KPKart. 132 KKart. 133 KKart. 263 KKart. 132 § 1 KKart. 133 § 1 KKart. 23 KKart. 263 § 1 KKart. 371 pkt 4 KPKart. 132
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.