IV KK 277/18

WyrokIzba Karna2018-06-21

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz, Kazimierz Klugiewicz, Barbara Skoczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd powinien umorzyć postępowanie karne, gdy oskarżony zmarł przed wydaniem wyroku skazującego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że śmierć oskarżonego przed wydaniem wyroku skazującego stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., obligującą sąd do umorzenia postępowania. Zaniechanie umorzenia w takiej sytuacji jest rażącym naruszeniem przepisów prawa karnego procesowego.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy wydał wyrok skazujący A.Ż. za prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu. Wyrok uprawomocnił się bez wniesienia środka odwoławczego. Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny wniósł kasację, wskazując, że oskarżony zmarł w dniu wydania wyroku, co stanowi podstawę do umorzenia postępowania. Sąd Najwyższy uwzględnił kasację.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. umorzył postępowanie karne wobec A.Ż., obciążając Skarb Państwa kosztami procesu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 277/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 czerwca 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Kazimierz Klugiewicz SSN Barbara Skoczkowska Protokolant Małgorzata Gierczak po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 21 czerwca 2018 r. sprawy A.Ż. skazanego z art. 178a § 1 k.k. z powodu kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego, od wyroku Sądu Rejonowego w J. z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. akt II K …./17 uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. postępowanie karne wobec A.Ż. umarza, a kosztami procesu obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w J., uwzględniając wniosek prokuratora, złożony w trybie art. 335 § 1 k.p.k., wyrokiem z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. akt II K ../17, uznał A.Ż. za winnego popełnienia czynu z art. 178a § 1 k.k. i za to na podstawie art. 178a § 1 k.k. w zw. z art. 34 § 1 i 1a pkt 1 k.k. w zw. z art. 35 § 1 k.k. wymierzył mu karę sześciu miesięcy ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej 2 kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze dwudziestu godzin w stosunku miesięcznym. Na podstawie art. 42 § 2 k.k. orzekł zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów na okres czterech lat. Na podstawie art. 43a 6 2 k.k. orzekł wobec niego świadczenie pieniężne w kwocie 5.000 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Obciążył A.Ż. kosztami sądowymi. Wyrok uprawomocnił się bez złożenia środka odwoławczego. Od tego wyroku kasację wniesienia Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny. Zaskarżył w/w wyrok Sądu Rejonowego w całości na korzyść A.Ż. i zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego procesowego, to jest art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., poprzez zaniechanie umorzenia postępowania i wydanie wyroku skazującego pomimo, iż oskarżony zmarł, co stanowią bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § pkt 9 k.p.k., wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna w rozumieniu art. 535 § 5 k.p.k. Trafnie wywodzi Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny, że zaskarżony kasacją wyrok zapadł z rażącym naruszeniem przepisów prawa karnego procesowego, to jest art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. Został on wydany w dniu 12 grudnia 2017 r., po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu, które rozpoczęło się o godz. 10:00, a zakończyło o godz. 10:10 (k.58). Jak wynika zaś z aktu zgonu, A.Ż. zmarł dniu 12 grudnia 2017 r. o godz. 6.35 (k. 71). Ziściła się zatem ujemna przesłanka procesowa, określona w art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., obligująca sąd do umorzenia postępowania. Zaniechanie takiego postąpienia stanowi uchybienie, należące do bezwzględnych przyczyn odwoławczych, określone w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. Sąd Najwyższy w wyroku dnia 25 listopada 2014 r., V KK 321/14 (Lex nr 1541269) przypomniał, że fakt śmierci oskarżonego skutkuje co do zasady, zgodnie z unormowaniem art. 17 § 1 k.p.k., umorzeniem postępowania karnego w każdej jego fazie (wyjątkiem jest sytuacja, gdy po rozpoczęciu przewodu sądowego istnieją podstawy do stwierdzenia okoliczności wymienionych w art. 17 § 1 punkty 1 3 i 2 k.p.k.art. 414 § 1 k.p.k.). W przedmiotowej sprawie zgon A. Ż. nastąpił przed wydaniem wyroku skazującego w pierwszej instancji. Kierując się powyższym Sąd Najwyższy z mocy art. 537 § 2 k.p.k. i art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. rozstrzygnął jak w wyroku. kc

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 178a § 1 KKart. 17 § 1 pkt 5 KPKart. 335 § 1 KPKart. 34 § 1art. 35 § 1 KKart. 42 § 2 KKart. 43aart. 439art. 535 § 5 KPKart. 439 § 1 pkt 9 KPKart. 17 § 1 KPKart. 17 § 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy