IV KK 332/23
WyrokIzba Karna2023-10-25
Skład orzekający: Marek Siwek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Skarb Państwa powinien zasądzić odszkodowanie na rzecz radcy prawnego za sporządzenie i wniesienie kasacji w sprawie, w której kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz radcy prawnego wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie kasacji, mimo że kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna. Podstawą prawną było art. 626 § 2 k.p.k. w zw. z art. 637a k.p.k. oraz art. 223 ust. 2 ustawy o radcach prawnych, zgodnie z którym koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa. Wysokość wynagrodzenia została ustalona na podstawie przepisów rozporządzeń dotyczących opłat za czynności radców prawnych, z uwzględnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego częściowej niezgodności z Konstytucją RP art. 4 ust. 1 rozporządzenia z 3 października 2016 r.Stan faktyczny
Obrońca z urzędu, radca prawny P. L., sporządził i wniósł kasację w sprawie D. M. Kasacja została oddalona przez Sąd Najwyższy postanowieniem z 19 września 2023 r. jako oczywiście bezzasadna. Następnie radca prawny złożył wniosek o zasądzenie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz radcy prawnego P. L. kwotę 886,06 zł tytułem wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji.Pełny tekst orzeczenia
IV KK 332/23 POSTANOWIENIE Dnia 25 października 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Siwek w sprawie D. M. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 25 października 2023 r. wniosku obrońcy o zasądzenie kosztów obrony w postępowaniu kasacyjnym, na podstawie art. 626 § 2 k.p.k. w zw. z art. 637a k.p.k., art. 223 ust. 2 ustawy z 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2022, poz. 1166) postanowił zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz r. pr. P. L. – Kancelaria w S., 886,06 zł (osiemset osiemdziesiąt sześć 6/100), w tym podatek Vat, tytułem wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji w sprawie. UZASADNIENIE W niniejszej sprawie, Sąd Najwyższy postanowieniem z 19 września 2023 r., oddalił jako oczywiście bezzasadną kasację wniesioną przez obrońcę z urzędu D. M. (k. 27 akta SN). Obrońca r. pr. P. L., 2 października 2023 r., złożył wniosek o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu temu skazanemu, gdyż koszty te nie zostały pokryte w części, ani w całości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek jest zasadny. Zgodnie z art. 626 § 2 k.p.k. jeśli w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie nie zamieszczono rozstrzygnięcia o kosztach, jak również gdy zachodzi
IV KK 332/23 2 konieczność dodatkowego ustalenia ich wysokości lub rozstrzygnięcia o kosztach postępowania wykonawczego, orzeczenie w tym przedmiocie wydaje odpowiednio sąd pierwszej instancji, sąd odwoławczy, a w zakresie dodatkowego ustalenia wysokości kosztów także referendarz sądowy właściwego sądu. Przepis ten znajduje zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym w związku z wyraźnym odesłaniem przez art. 637a k.p.k. Zgodnie natomiast z treścią art. 223 ustawy z 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2022, poz. 1166) koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa. W tym stanie rzeczy, skoro ustanowiony z urzędu r. pr. P. L. sporządził i wniósł w imieniu D. M. kasację, koszty tej czynności nie zostały pokryte, zaś w powołanym wyżej piśmie został zawarty wniosek o ich zasądzenie, należało go uwzględnić, ustalając wysokość wynagrodzenia według § 11 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2023, poz. 1935), powiększoną o stawkę Vat wynikającą natomiast z § 4 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2019, poz. 68). Należy odnotować, że wysokość wynagrodzenia obrońcy w niniejszej sprawie została ustalona na postawie wskazanego wyżej rozporządzenia z tego powodu, że wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 20 kwietnia 2023 r., sygn. SK 53/22 (Dz. U. 2023, poz. 846), art. 4 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, z dniem 4 maja 2023 r. częściowo został uznany za niezgodny z przepisami Konstytucji RP. Zgodnie z tym wyrokiem wymieniony wyżej przepis utracił moc w zakresie, w jakim przewiduje wysokość opłaty stanowiącej koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszonej przez Skarb Państwa udzielonej przez radcę prawnego z urzędu w wysokości niższej niż stawka minimalna opłat za czynności radców prawnych określonych w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265, ze zm.), wydanym na podstawie art. 225 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach
IV KK 332/23 3 prawnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1166), dotyczącym stawek minimalnych w sprawach prowadzonych z wyboru. Z tego powodu podstawą ustalenia wynagrodzenia obrońcy w sprawie były przepisy rozporządzenia z 22 października 2015 r. z uwzględnieniem art. 4 ust. 3 rozporządzenia z 3 października 2016 r. Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [SOP] [ał]
Powiązane orzeczenia
- IV KK 188/24 2025-11-05Czy w przypadku oddalenia kasacji jako oczywiście bezzasadnej, a jednocześnie zwolnienia skazanego od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego, Skarb Państwa powinien zasądzić od siebie na rzecz obrońcy z urz…
- I KK 316/22 2022-12-19Czy Sąd Najwyższy powinien zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy z urzędu wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie kasacji, jeśli w orzeczeniu kończącym postępowanie nie zamieszczono rozstrzygnięcia o kosztach?
- III KK 509/19 2019-12-19Czy w przypadku oddalenia kasacji jako oczywiście bezzasadnej, Sąd Najwyższy powinien zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy z urzędu koszty nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym?
- II KK 151/24 2024-07-11Jaka jest wysokość wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji w sprawie, w której kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna?
- III KK 173/23 2023-07-25Czy Skarb Państwa powinien zasądzić koszty obrony z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, jeśli wniosek o ich zasądzenie nie został uwzględniony w postanowieniu kończącym postępowanie kasacyjne?
Powołane przepisy
art. 626 § 2 KPKart. 637a KPKart. 223 ust. 2art. 223art. 4 ust. 1art. 225 ust. 2art. 4 ust. 3§ 2§ 11 ust. 3§ 4 ust. 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy