IV KK 370/23
WyrokIzba Karna2024-01-11
Skład orzekający: Michał Laskowski, Jerzy Grubba, Jarosław Matras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych można orzec na podstawie art. 86 § 3 k.w. w przypadku sprawcy wykroczenia z art. 86 § 2 k.w., gdy sprawca znajdował się w stanie nietrzeźwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na podstawie art. 86 § 3 k.w. można orzec jedynie w odniesieniu do sprawców wykroczenia z art. 86 § 1 k.w. W przypadku sprawcy wykroczenia z art. 86 § 2 k.w., który dodatkowo znajdował się w stanie nietrzeźwości, nie jest możliwe zastosowanie art. 86 § 3 k.w. do orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, ponieważ przepis ten nie obejmuje takiej sytuacji.Stan faktyczny
Obwiniony A. G. B. został uznany za winnego wykroczenia z art. 86 § 2 k.w. w zw. z art. 19 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, polegającego na spowodowaniu zagrożenia w ruchu drogowym i uszkodzeniu innego pojazdu, będąc w stanie nietrzeźwości. Sąd Rejonowy orzekł wobec niego karę grzywny oraz zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 6 miesięcy na podstawie art. 86 § 3 k.w. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego poprzez zastosowanie art. 86 § 3 k.w. w sytuacji, gdy obwiniony popełnił wykroczenie z art. 86 § 2 k.w.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części zawierającej orzeczenie o zakazie prowadzenia pojazdów mechanicznych i obciążył kosztami postępowania kasacyjnego Skarb Państwa.Pełny tekst orzeczenia
IV KK 370/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 stycznia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jerzy Grubba SSN Jarosław Matras Protokolant Olga Tyburc-Żelazek przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Andrzeja Pogorzelskiego w sprawie A. G. B. obwinionego z art. 86 § 2 k.w. w zw. z art. 19 ust. 1 Ustawy z dnia 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 11 stycznia 2024 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść od wyroku Sądu Rejonowego w Augustowie z dnia 23 marca 2023 r., sygn. akt II W 97/23, uchyla zaskarżony wyrok w części zawierającej orzeczenie o zakazie prowadzenia pojazdów mechanicznych (punkt II wyroku), kosztami postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Augustowie z 23 marca 2023 r., mocą którego uznano A. B. za
IV KK 370/23 2 winnego tego, że ,,w dniu 28 lutego 2023 r. ok. godz. 9.30 w […] na ul. […] kierując pojazdem […] o nr rej. […] i będąc w stanie nietrzeźwości nie zachował należytej ostrożności i wykonując manewr parkowania uderzył przodem pojazdu w zaparkowany pojazd […] o nr rej. […], czym spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym” i czyn ten zakwalifikowano jako wykroczenie z art. 86 § 2 k.w. w zw. z art. 19 ust. 1 Prawo o ruchu drogowym i za to ukarano obwinionego karą grzywny oraz na podstawie art. 86 § 3 k.w. w zw. z art. 29 § 1 i 2 k.w. orzeczono wobec niego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 6 miesięcy. Od wyroku nakazowego nie wpłynął sprzeciw. W nadzwyczajnym środku zaskarżenia, który jej autor określił jako wniesiony ,,na korzyść obwinionego,” podniesiono rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 86 § 3 k.w., polegające na jego zastosowaniu i orzeczeniu na tej podstawie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, podczas gdy w wypadku ukarania sprawcy za wykroczenie z art. 86 § 2 k.w. nie jest możliwe orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Prokurator Generalny zażądał uchylenia tej części wyroku Sądu Rejonowego w Augustowie, w której A. B. został wymierzony środek karny z art. 86 § 3 k.w., a więc pkt II wyroku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się zasadna. Zaskarżony wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w Augustowie z 23 marca 2023 r. wydany został z rażącym naruszeniem przepisu art. 86 § 3 k.w. Przepis ten pozwala na orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów jedynie w odniesieniu do sprawców wykroczenia określonego w art. 86 § 1 k.w. Tymczasem A. B. uznany został za winnego wykroczenia z art. 86 § 2 k.w. Nie tylko bowiem spowodował on zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, ale uszkodził także inny pojazd, znajdując się w stanie nietrzeźwości. W aktach sprawy na k. 3 ujawnione są wyniki badania na obecność alkoholu w wydychanym powietrzu u A. B., które wynosiły: w pierwszym wyniku - 0,58 mg, w drugim wyniku – 0,54 mg, w trzecim wyniku – 0,59 mg, i które potwierdziły, że mamy do czynienia z tzw. stanem nietrzeźwości. Stan taki zachodzi, gdy zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo w 1 dm wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg (art. 115 § 16 k.k.). Weryfikacja materiału dowodowego doprowadziłaby więc Sąd
IV KK 370/23 3 Rejonowy do wniosku, że obwiniony był w chwili czynu ,,w stanie nietrzeźwości” a nie ,,w stanie po użyciu alkoholu”. Należy przypomnieć, że ten stopień zawartości alkoholu w organizmie sprawcy stanowi zasadniczą różnicę pomiędzy wykroczeniem z art. 86 k.w. a przestępstwem z art. 178a § 1 k.k. Sprawca, który znajdując się w stanie nietrzeźwości prowadzi pojazd i nie zachowując przy tym należytej ostrożności powoduje zagrożenie w ruchu drogowym, dopuszcza się dwóch czynów zabronionych – przestępstwa określonego w art. 178a § 1 k.k. oraz wykroczenia określonego w art. 86 § 2 k.w., z tym że za wykroczenie to nie orzeka się środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów, a zatem art. 87 § 3 k.w. nie ma w takiej sytuacji zastosowania. (zob. wyrok SN z 6 lutego 2004 r., WK 27/03). Zaznaczyć przy tym trzeba, że A. B. skazany został za czyn z art. 178a § 1 k.k., polegający na prowadzeniu w tym samym miejscu i czasie, tego samego samochodu w stanie nietrzeźwości, wyrokiem Sądu Rejonowego w Suwałkach z dnia 3 kwietnia 2023 r. sygn. II K 72/23, przy czym w wyroku tym orzeczono zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 3 lat (pkt III wyroku). Z powyższych względów konieczne stało się uwzględnienie wniosku kasacji i wyeliminowanie z obrotu prawnego wydanego z rażącym naruszeniem prawa orzeczenia z punktu II zaskarżonego wyroku, w którym orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. [PGW] [as]
Powiązane orzeczenia
- IV KK 536/24 2025-02-25Czy sąd może orzec środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na podstawie art. 92 § 3 k.w. za wykroczenie z art. 92 § 1 k.w.?
- III KK 403/20 2021-02-09Czy w przypadku popełnienia wykroczenia z art. 86 § 1 k.w. przez osobę, która wcześniej popełniła przestępstwo lub inne wykroczenie, można orzec środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów, jeśli sprawca nie posia…
- II KK 30/18 2018-02-15Czy w przypadku ukarania za wykroczenie polegające na prowadzeniu roweru w stanie nietrzeźwości (art. 87 § 1a k.w.) można orzec zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych?
- II KK 151/21 2021-06-30Czy zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych może być orzeczony jako środek karny za wykroczenia z art. 92 § 1 k.w. lub art. 95 k.w., jeśli przepis szczególny nie przewiduje takiej możliwości?
- V KK 313/15 2015-10-06Czy orzeczenie zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych wobec sprawcy wykroczenia z art. 87 § 1a k.w. (prowadzenie roweru w stanie nietrzeźwości) jest zgodne z prawem, jeśli przepis ten nie przewiduje takiego…
Powołane przepisy
art. 86 § 2art. 19 ust. 1art. 86 § 3art. 29 § 1art. 86 § 1art. 115 § 16 KKart. 86art. 178a § 1 KKart. 87 § 3§ 2§ 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy