IV KO 10/19

Izba Karna2019-01-29

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okoliczność, że wśród pokrzywdzonych w sprawie karnej znajdują się funkcjonariusze organów wymiaru sprawiedliwości, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sam fakt występowania funkcjonariuszy organów wymiaru sprawiedliwości wśród pokrzywdzonych nie stanowi wystarczającej podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi na podstawie art. 37 k.p.k. Nawet jeśli ci funkcjonariusze mieliby występować w charakterze świadków, ich zeznania podlegają weryfikacji na podstawie normatywnych podstaw, a nie statusu zawodowego czy społecznego. Przesadne wykorzystywanie art. 37 k.p.k. może prowadzić do niepożądanych efektów.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy wystąpił z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. Uzasadnieniem wniosku był fakt, że wśród pokrzywdzonych znajdują się funkcjonariusze organów wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KO 10/19 POSTANOWIENIE Dnia 29 stycznia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz w sprawie M. W. podejrzanego z art. 190 § 1 k.k. i innych po rozpoznaniu wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w […] z dnia 22 stycznia 2019 r., sygn. akt II Kp […] o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku. Podnoszona w uzasadnieniu okoliczność, iż wśród osób pokrzywdzonych, znajdują się funkcjonariusze organów wymiaru sprawiedliwości, pełniący obowiązki w sądach okręgu Sądu Apelacyjnego w […], samo przez się nie czyni tego wniosku, w realiach sprawy, zasadnym. Trzeba bowiem zauważyć, że możliwość występowania tych osób, w niniejszym postępowaniu w charakterze świadków, a w konsekwencji ewentualna konieczność poddania weryfikacji ich zeznań, nie może mieć wpływu na ocenę samodzielności decyzji, podejmowanych przez sąd w toku postępowania karnego, czy też postawę orzekającego składu sędziowskiego. Sam fakt zatrudnienia w organach wymiaru sprawiedliwości osób, występujących w tym postępowaniu w charakterze świadków, choćby służbowo znanych sądowi orzekającemu, nie daje żadnych podstaw do wysnucia, usprawiedliwionego wniosku, o istnieniu zagrożenia 2 co do bezstronnego orzekania, albowiem wiarygodność ich potencjalnych depozycji, ustala się w oparciu o normatywne podstawy, a te nie wiążą się ze statusem zawodowym czy społecznym (por. przepis art. 7 k.p.k.). Powołany, jako podstawa prawna wniosku, przepis art. 37 k.p.k., pozwala przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu wówczas, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Wprawdzie sama ustawa karno - procesowa nie definiuje tej przesłanki, ale dotychczasowe orzecznictwo Sądu Najwyższego odczytuje ją, jako wystąpienie w sprawie takich konkretnych uwarunkowań, które – z uwagi na swój charakter - mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania, lub stwarzać przekonanie - chociażby mylne - o braku warunków do rozpoznania sprawy w danym, miejscowo właściwym sądzie w sposób w pełni obiektywny. Z drugiej strony należy zawsze mieć na uwadze, co wielokrotnie podkreślał też Sąd Najwyższy, że przesadne wykorzystywanie możliwości, jakie niesie za sobą regulacja z przepisu art. 37 k.p.k., wywoływać może efekty niepożądane, a wręcz przeciwne do tych oczekiwanych (np. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 4 lipca 2013 r., V KO 46/13 i z dnia 27 listopada 2013 r., IV KO 87/13). W postanowieniu z dnia 30 sierpnia 2016 r., IV KO 82/17, Sąd Najwyższy podniósł, że przez pojęcie „dobro wymiaru sprawiedliwości”, o jakim mowa w przepisie art. 37 k.p.k., należy rozumieć taki stan rzeczy, w którym w procesie rzetelnym, prowadzonym bez nieuzasadnionej zwłoki, przez niezawisły i bezstronny sąd, całokształt okoliczności mu towarzyszących sprzyja ustaleniu prawdy i pociągnięcia do odpowiedzialności karnej sprawcy przestępstwa, a chroni przed taką odpowiedzialnością osobę niewinną. Kierując się powyższym, Sąd Najwyższy rozstrzygnął jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 190 § 1 KKart. 7 KPKart. 37 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy