IV KO 24/15

Izba Karna2015-05-26

Skład orzekający: Przemysław Kalinowski, Małgorzata Gierszon, Marek Pietruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi, gdy oskarżony ze względu na stan zdrowia nie jest w stanie stawić się przed sądem właściwym miejscowo, ale może stawić się przed sądem właściwym dla jego miejsca zamieszkania, a wyłączenie jego sprawy byłoby nieracjonalne?
Ratio decidendi
Dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi, gdy oskarżony ze względu na stan zdrowia nie jest w stanie stawić się przed sądem właściwym miejscowo, ale może stawić się przed sądem właściwym dla jego miejsca zamieszkania. Przekazanie całej sprawy jest uzasadnione, aby uniknąć podwójnego prowadzenia postępowań, dublowania czynności dowodowych i kosztów, a także zapewnić możliwość uczestnictwa oskarżonego w procesie.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Rybniku zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy J. Ż. i pięciu innych osób do rozpoznania innemu sądowi. Powodem był stan zdrowia J. Ż., który uniemożliwiał mu stawienie się przed Sądem Rejonowym w Rybniku, ale pozwalał na stawienie się przed sądem właściwym dla jego miejsca zamieszkania, czyli Sądem Rejonowym w Bytomiu. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, biorąc pod uwagę opinię biegłego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bytomiu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KO 24/15 POSTANOWIENIE Dnia 26 maja 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Przemysław Kalinowski (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Marek Pietruszyński w sprawie J. Ż. i innych osk. z art. 232 § 1 k.k. i art. 193 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i innych po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 26 maja 2015 r. wniosku Sądu Rejonowego w Rybniku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bytomiu. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2015 r. Sąd Rejonowy w Rybniku zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy J.Ż. i pięciu innych osób – w trybie art. 37 k.p.k. - do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bytomiu, z uwagi na to, iż z powodu stanu zdrowia J. Ż. nie jest w stanie stawić się przed Sądem Rejonowym w Rybniku, natomiast może się stawić przed sądem właściwym dla jego miejsca zamieszkania, to jest Sądem Rejonowym w Bytomiu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek jest zasadny. Z opinii biegłego lek. med. A. G. wynika, że oskarżony J.Ż. „ze względu na stan narządu ruchu oraz towarzyszące schorzenia neurologiczne, urologiczne i 2 zaburzenia zachowania jest trwale niezdolny do udziału w postępowaniu przed Sądem w Rybniku’’(k. 600) z uwagi na odległość usytuowania tego Sądu od miejsca zamieszkania oskarżonego, natomiast jest on w stanie „zgłosić się w siedzibie Sądu w miejscu zamieszkania’’ (k. 606). Równocześnie niewątpliwe jest i to, że J. Ż., w niniejszym postępowaniu, postawiono zarzut popełnienia – wspólnie i w porozumieniu z pięcioma innymi, oskarżonymi wraz z nim, osobami – występku wymuszenia przemocą czynności sądu i naruszenia miru domowego. Mając te okoliczności na względzie należało uznać, że „dobro wymiaru sprawiedliwości’’ wymaga przekazania sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bytomiu. Tylko bowiem w tym Sądzie J. Ż. może się stawić na rozprawę i w niej uczestniczyć, a tym samym tylko ten Sąd może (praktycznie) sprawę tą w całości rozpoznać. Nie ulega przy tym wątpliwości, że wyłączenie sprawy J. Ż. (z uwagi na wspomniany stan jego zdrowia) i przekazanie tylko jej do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bytomiu byłoby ani racjonalne, ani uzasadnione wymogami ekonomii procesowej. Skutkowałoby bowiem koniecznością przeprowadzenia dwóch równorzędnych i tożsamych przedmiotowo procesów w dwóch różnych sądach, równoznaczną z dublowaniem tak czynności dowodowych, jak i, tym samym, kosztów postępowania. Nieobojętny przy tym jest przecież fakt, iż prokurator w akcie oskarżenia zawnioskował do przesłuchania w sprawie aż 14 świadków, w tym troje sędziów Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach. Wszyscy oni – przy takim rozdzieleniu sprawy – musieliby, co najmniej, dwukrotnie odrywać się od służbowych obowiązków, po to by składać, tych samych okoliczności dotyczące, zeznania w dwóch odległych od siebie sądach. Zważywszy na wszystkie te zaszłości i podzielając wyrażone już w przeszłości przez Sąd Najwyższy wielokrotnie przekonanie o tym, że przez „dobro wymiaru sprawiedliwości’’ należy rozumieć też potrzebę doprowadzenia do przeprowadzenia procesu, który okazuje się być mało realny bez odejścia od zasad właściwości miejscowej sądu (od których i tak in concreto wcześniej, wobec wyłączenia sędziów, odstąpiono) – należało w pełni zaaprobować przedmiotową inicjatywę. Z tych wszystkich względów postanowiono jak wyżej. 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 232 § 1 KKart. 193 KKart. 11 § 2 KKart. 37 KPK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy