IV KO 56/59

UchwałaIzba Karna1959-04-16

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy jednorazowe podanie nieletniemu napoju alkoholowego w ilości powodującej odurzenie alkoholowe stanowi rozpijanie w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu?
Ratio decidendi
Rozpijaniem nieletniego, w rozumieniu art. 11 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu, jest sprawienie, że nieletni zaczyna pić alkohol, co może nastąpić poprzez dostarczenie mu napojów alkoholowych lub ułatwienie ich spożywania. Nawet jednorazowe podanie nieletniemu alkoholu, ze świadomością, że może to spowodować jego zamiłowanie do picia, wystarcza do przypisania sprawcy przestępstwa rozpijania.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Szczecinie przedstawił Sądowi Najwyższemu kwestię prawną dotyczącą interpretacji art. 11 ustawy o zwalczaniu alkoholizmu. Dotyczyła ona tego, czy jednorazowe podanie nieletniemu alkoholu w ilości powodującej odurzenie jest rozpijaniem. Sprawa dotyczyła oskarżonego Witolda S., któremu zarzucono popełnienie przestępstwa z art. 11 tej ustawy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił, że jednorazowe podanie nieletniemu napoju alkoholowego w ilości powodującej odurzenie alkoholowe stanowi rozpijanie w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Witolda S. oskarżonego z art. 11 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. z 1956 r. Nr 12, poz. 62), po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, na podstawie art. 390 k.p.k. uchwalił przedstawioną przez Sąd Wojewódzki w Szczecinie kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy jednorazowe podanie nieletniemu napoju alkoholowego w ilości powodującej odurzenie alkoholowe stanowi rozpijanie w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. z 1956 r. Nr 12, poz. 62)"?Uzasadnienie faktyczneRozpijaniem drugiej osoby jest sprawienie, iż ona się rozpija, tj. - zasmakuje w pijaństwie trafi na drogę nałogowego picia (por. Słownik języka polskiego Karłowicza, Kryńskiego i Niedźwiedzkiego, 1912). Wedle art. 11 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizm, rozpijania nieletniego dopuścić się można "dostarczając mu napojów alkoholowych lub ułatwiając mu ich spożywanie." Te słowa ustawy wskazują, że nawet jednorazowe uraczenie nieletniego napojem alkoholowym ze świadomością i - co najmniej - godzeniem się, że z uwagi m ilość i rodzaj tego napoju oraz cały zespół konkretnych okoliczności towarzyszących temu uraczeniu, nieletni zasmakuje w piciu alkoholu i może oddać się pijaństwu, wystarcza do przypisania sprawcy dostarczenia nieletniemu napoju alkoholowego przestępstwa rozpijania, o którym stanowi art. 11 wymienionej ustawy.Wobec treści wspomnianego przepisu rozpijaniem tym jest również wszelkie umyślne (art. 14 § 1 k.p.k.) ułatwianie nieletniemu spożywania napojów alkoholowych, do którego już on sam wykazuje skłonność.Kwestię zdolności rozpicia nieletniego przez jednorazowe działanie i kwestię umyślności tego działania rozstrzyga sąd stosownie do okoliczności faktycznych rozpoznawanego przypadku.Z tych względów Sąd Najwyższy uchwalił jak wyżej.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 11art. 390 KPKart. 14 § 1 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026.