IV KO 65/24

Izba Karna2024-07-23

Skład orzekający: Andrzej Tomczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania złożony przez osobę nieprofesjonalną, którego argumentacja dotyczy oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych, może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny bez wzywania do usunięcia braków formalnych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o wznowienie postępowania złożony przez osobę nieprofesjonalną, który opiera się na kwestionowaniu oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych, jest oczywiście bezzasadny. Postępowanie wznowieniowe nie jest trzecią instancją służącą ponownej weryfikacji orzeczeń, a jego podstawy są ściśle określone przez ustawę. Wobec tego, że oczywista bezzasadność wniosku nie wymaga szczególnego badania i jest widoczna na pierwszy rzut oka, Sąd Najwyższy miał podstawy do odmowy przyjęcia wniosku bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych.
Stan faktyczny
Skazany J. Z. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Rybniku. Skazany uważa się za niewinnie skazanego i kwestionuje ustalenia faktyczne dokonane przez sądy obu instancji. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania z powodu jego oczywistej bezzasadności.

Pełny tekst orzeczenia

IV KO 65/24 POSTANOWIENIE Dnia 23 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Tomczyk w sprawie J. Z. skazanego z art. 197 § 3 pkt 2 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu 23 lipca 2024 r. wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt II AKa 73/13, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Rybniku z 8 października 2014 r., sygn. akt III Ko 39/24 (V K 101/13), na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania z powodu jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE J. Z. wniósł pismo z 3 stycznia 2024 r., które potraktowane zostało jako osobisty wniosek o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt II AKa 73/13, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Rybniku z 8 października 2014 r., sygn. akt III Ko 39/24 (V K 101/13). Z jego treści wynika, że J. Z. uważa się za osobę niewinną i niesłusznie skazaną. Kwestionuje poczynione przez Sądy obu IV KO 65/24 2 instancji ustalenia faktyczne, co w efekcie doprowadziło do przypisania mu odpowiedzialności za czyn z art. 197 § 3 pkt 2 k.k. i in. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Przepis art. 545 § 3 k.p.k. nakłada na sąd obowiązek przeprowadzenia kontroli wniosku o wznowienie postępowania pochodzącego od podmiotu nieprofesjonalnego pod kątem jego oczywistej bezzasadności. Kontrola ta ma charakter quasi formalny, co oznacza, że w jej toku nie dochodzi do merytorycznego rozpoznania wniosku, ani też do badania jego zasadności pod kątem ewentualnych podstaw wznowienia, ale do wstępnego przeanalizowania jego treści w celu ustalenia możliwości skutecznego złożenia tego pisma. Wniosek, który jest bezzasadny w stopniu oczywistym, musi spotkać się z odmową przyjęcia bez wzywania do usunięcia braków formalnych. Oczywista bezzasadność wniosku o wznowienie postępowania to taka, która nie wymaga szczególnego badania, jest widoczna „na pierwszy rzut oka”, jest niewątpliwa i wniosek obiektywnie nie może doprowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dni: 25 września 2015 r., II KO 49/15; 6 października 2015 r., V KO 56/15). W złożonym przez J. Z. wniosku argumentacja dotyczy oceny materiału dowodowego i poczynionych ustaleń faktycznych. Takie okoliczności nie mogą jednak stanowić podstawy do wznowienia postępowania. Podkreślić bowiem trzeba, że postępowanie wznowieniowe nie stanowi powtórzenia postępowania apelacyjnego i nie jest swego rodzaju „trzecią instancją”, mającą służyć kolejnemu weryfikowaniu poprawności orzeczeń zapadłych w sądach pierwszej i drugiej instancji. Wznowienie postępowania może nastąpić wyłącznie w sytuacjach ściśle określonych przez ustawodawcę, co gwarantuje stabilność prawomocnych orzeczeń sądowych i pewność obrotu prawnego. Takich jednak podstaw we wniosku nie wskazano. Wobec tego stwierdzić trzeba, że zmaterializowały się przewidziane w art. 545 § 3 k.p.k. podstawy do odmowy przyjęcia wniosku o wznowienie jako oczywiście bezzasadnego, bez wzywania wnioskodawcy do uzupełnienia jego IV KO 65/24 3 braków formalnych, takich jak niesporządzenie go i podpisanie przez uprawniony podmiot oraz brak opłaty. Z przytoczonych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [J.J.] [ms]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 197 § 3 pkt 2 KKart. 545 § 3 KPK§ 3 pkt 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy