KSP 6/17

Izba Karna2017-07-18

Skład orzekający: Rafał Malarski, Andrzej Ryński, Eugeniusz Wildowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego jest dopuszczalna, gdy postępowanie, którego dotyczy, zostało już prawomocnie zakończone?
Ratio decidendi
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, skarga na przewlekłość wnosi się w toku postępowania, którego ona dotyczy. Wniesienie skargi po zakończeniu postępowania czyni ją niedopuszczalną z mocy ustawy. W niniejszej sprawie postępowanie przed Sądem Apelacyjnym zostało zakończone prawomocnym postanowieniem, co skutkuje niedopuszczalnością wniesionej skargi.
Stan faktyczny
K. H. wniosła skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym, zarzucając nierozpoznanie jej zażalenia z dnia 5 stycznia 2016 r. na postanowienie o niezawieszeniu postępowania. Skarżąca domagała się stwierdzenia przewlekłości, podjęcia czynności w celu rozpoznania zażalenia oraz zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 20 000 złotych. Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię dopuszczalności skargi.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił skargę K. H. bez rozpoznania z powodu niedopuszczalności jej wniesienia po zakończeniu postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt KSP 6/17 POSTANOWIENIE Dnia 18 lipca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Andrzej Ryński SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie skargi K. H. na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w [...], sygn. akt II AKz …/15, po rozważeniu, z urzędu, w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 12 lipca 2017 r. kwestii dopuszczalności skargi na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 i art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1259 ze zm.) p o s t a n o w i ł : pozostawić skargę bez rozpoznania. UZASADNIENIE K. H., pismem z dnia 15 maja 2017r., wniosła skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, wskazując, że w postępowaniu Sądu Apelacyjnego w [...], sygn. akt II AKz …/15, doszło do przewlekłości postępowania poprzez nierozpoznanie jej „zażalenia” z dnia 5 stycznia 2016 r. na postanowienie z dnia 29 grudnia 2015 r. o niezawieszeniu postępowania. Skarżąca wniosła o stwierdzenie przewlekłości ww. 2 postępowania, niezwłoczne podjęcie czynności w sprawie w celu rozpoznania jej zażalenia, a także o zasądzenie na jej rzecz od Skarbu Państwa sumy pieniężnej w wysokości 20 000 złotych oraz kosztów postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz.U. z 2016, poz. 1259), skargę na przewlekłość wnosi się w toku postępowania, którego ona dotyczy. W przeciwnym wypadku wniesienie skargi jest niedopuszczalne z mocy ustawy. Taka sytuacja zaistniała w odniesieniu do przedmiotowej skargi, albowiem postępowanie przed Sądem Apelacyjnym w [...], sygn. akt II AKz …/15, zostało zakończone prawomocnym postanowieniem z dnia 29 grudnia 2015 r., utrzymującym w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w [...] z dnia 22 października 2015 r., sygn. akt III K …/15, w przedmiocie umorzenia postępowania (k. 61). Próba zaskarżenia postanowienia, wydanego na posiedzeniu w dniu 29 grudnia 2015 r. o nieuwzględnieniu wniosku o zawieszenie postępowania (k. 60v), nie zainicjowała nowego postępowania, choćby i incydentalnego. Zresztą była to próba bezskuteczna i nie wymagała wydania decyzji procesowej, co uzasadniało pozostawienie jej pisma z dnia 5 stycznia 2016 r., zatytułowanego: „zażalenie” (k. 75), w aktach sprawy bez nadania mu dalszego biegu, z jednoczesnym poinformowaniem skarżącej o podjęciu takiej czynności technicznej w piśmie z dnia 20 stycznia 2016 r. (k. 80). Zasadnie wskazano tam na przepis art. 426 § 1 k.p.k., zgodnie z którym od orzeczeń sądu odwoławczego oraz od orzeczeń wydanych przez Sąd Najwyższy nie przysługuje środek odwoławczy, chyba że ustawa stanowi inaczej. Wbrew temu, co podnosi skarżąca, przepis art. 22 § 2 k.p.k., dopuszczający możliwość zaskarżenia postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania, nie ma charakteru wyjątku od reguły wyrażonej w art. 426 § 1 k.p.k. (zob. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 16 grudnia 2015 r., II AKz 682/15, Biul.SAKa 2016/1/17, KZS 2016/5/83, Prok.i Pr.-wkł. 3 2016/12/37, LEX nr 2023128). Stanowi on natomiast wyjątek od reguły wyrażonej w art. 459 § 1 k.p.k., zgodnie z którą zażalenie przysługuje na postanowienia sądu zamykające drogę do wydania wyroku, chyba że ustawa stanowi inaczej. Gdyby ustawodawca chciał wprowadzić możliwość zaskarżenia postanowień sądu odwoławczego w przedmiocie zawieszenia postępowania, to w art. 22 § 2 k.p.k. musiałby przewidzieć tzw. instancję poziomą, wyraźnie adresując to unormowanie do rozstrzygnięć sądu drugiej instancji, tak jak to uczynił w redakcji przepisów art. 426 § 2 k.p.k. czy art. 430 § 2 k.p.k. Warto zauważyć, że we wszystkich przewidzianych tam przypadkach mowa jest o sądzie odwoławczym z punktu widzenia roli sądu w orzekaniu co do istoty sprawy, zaś co do kwestii, w których przewidziano – na zasadzie wyjątku od reguły wyrażonej w art. 426 § 1 k.p.k. – możliwość wniesienia zażalenia do innego składu równorzędnego sądu odwoławczego, sąd ten rozstrzyga jako sąd pierwszej instancji. Z tego względu nie jest trafne stanowisko wyrażone w postanowieniu Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2013 r., II AKa 82/13 (LEX nr 1331233), gdzie dopuszczalność zaskarżenia postanowienia sądu drugiej instancji uzasadniono m.in. jego rolą w rozstrzyganiu kwestii incydentalnej, wskazując, że wydając na rozprawie apelacyjnej postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania, sąd apelacyjny nie był sądem odwoławczym, lecz w występującym układzie procesowym był sądem pierwszej instancji. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy pozostawił skargę bez rozpoznania, co czyni bezprzedmiotową kwestię uiszczenia opłaty od skargi. kc

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 430 § 1 KPKart. 429 § 1 KPKart. 8 ust. 2art. 5 ust. 1art. 426 § 1 KPKart. 22 § 2 KPKart. 459 § 1 KPKart. 426 § 2 KPKart. 430 § 2 KPK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy