V KK 210/19

Sygn. akt V KK 210/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 września 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Przemysław Kalinowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Piotr Mirek SSN Barbara Skoczkowska Protokolant Anna Korzeniecka-Plewka w sprawie J.S. obwinionego z art. 119 § 1 k.w. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 25 września 2019 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść obwinionego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w W. z dnia 10 września 2018 r., sygn. akt VII W (…), uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 5 § 1 pkt 5 k.p.s.w. umarza postępowanie, a kosztami procesu obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem nakazowym z dnia 10 września 2018 r. w sprawie sygn. akt VII W (…), Sąd Rejonowy w W. uznał J.S. za winnego tego, że w dniu 5 maja 2018 r. w W. z terenu sklepu B. dokonał zaboru w celu przywłaszczenia alkoholu 2 w postaci wódki marki H. o pojemności 1 litra o wartości 39.99 zł na szkodę w/w sklepu, tj. wykroczenia z art. 119 § 1 k.w. i za to na podstawie tego przepisu wymierzył mu karę jednego miesiąca ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin, zwalniając go od ponoszenia kosztów postępowania. Obecnie, Prokurator Generalny zaskarżył wymieniony wyrok w całości, na korzyść obwinionego J.S.. Na podstawie art. 111 k.p.s.w., art. 526 § 1 k.p.k. i art. 537 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.s.w., skarżący zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa procesowego, a mianowicie art. 5 § 1 pkt 5 k.p.s.w., polegające na skazaniu obwinionego J.S. przez Sąd Rejonowy w W. wyrokiem z dnia 10 września 2018 r., sygn. VII W (…), za czyn z art. 119 § 1 k.w. w sytuacji, gdy obwiniony zmarł przed datą jego wydania, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą wskazaną w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.s.w. W konkluzji kasacji skarżący wniósł o uchylenie wyroku i umorzenie postępowania na podstawie art. 5 § l pkt 5 k.p.s.w. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja wniesiona w tej sprawie przez Prokuratora Generalnego na korzyść J.S., okazała się oczywiście zasadna, co przemawiało za jej rozpoznaniem i uwzględnieniem na posiedzeniu przewidzianym w art. 535 § 5 k.p.k. Autor kasacji trafnie zauważył, że wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w W. z dnia 10 września 2018 r., sygn. akt VII W (…), dotknięty jest wadą należącą do kręgu bezwzględnych przyczyn uchylenia orzeczenia. Stosownie do dyspozycji art. 5 § 1 pkt 5 k.p.s.w nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy obwiniony zmarł. Nie ulega wątpliwości, że bez względu na stadium toczącego się procesu karnego, śmierć oskarżonego obwinionego (oskarżonego) stanowi ujemną przesłankę procesową uniemożliwiającą kontynuowanie postępowania i skutkującą koniecznością jego umorzenia. Z ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie w toku postępowania wykonawczego wynika, że J.S. zmarł w dniu […] 2018 r., a więc nie tylko przed uprawomocnieniem się wyroku w niniejszej sprawie, ale wręcz przed jego 3 wydaniem. Okoliczność tę stwierdza załączone do akt postępowania wykonawczego o sygn. VII 2 Ko […] zaświadczenie systemu PESEL 2 - SAD. w którym w rubryce „dane zgonu” wskazano datę śmierci J.S. i numer aktu zgonu. Na podstawie tych danych Sąd Rejonowy w W., postanowieniem z dnia 25 lutego 2019 r., umorzył wobec wyżej wymienionego postępowanie wykonawcze na podstawie art. 15 § 1 k.k.w. W związku z wniesieniem kasacji w tej sprawie, Sąd Najwyższy uzyskał skrócony odpis aktu zgonu USC/OS/3 AD […] (k. – 10 akt SN), zawierający potwierdzenie danych zawartych w informacji elektronicznej z systemu PESEL. W tej sytuacji, wobec potwierdzenia zaistnienia ujemnej przesłanki procesowej, słuszny jest zarzut kasacji, co do tego, że kontynuowanie postępowania i wydanie wyroku nakazowego przez Sąd Rejonowy w W. z dnia 10 września 2018 r. w sprawie J.S., stanowiło oczywiste uchybienie mające rangę bezwzględnej podstawy uchylenia orzeczenia. Fakt. że sąd właściwy nie wiedział o istnieniu w/w przeszkody procesowej, nie ma istotnego znaczenia. W świetle dyspozycji art. 529 k.p.k. śmierć oskarżonego nie stanowi natomiast negatywnej przesłanki postępowania kasacyjnego, jeśli kasacja jest wniesiona na korzyść oskarżonego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 kwietnia 2018 r.; sygn. V KK 113/18). Wobec tego, że opisane uchybienie polegające na wydaniu prawomocnego wyroku wobec osoby zmarłej, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.s.w. w zw. z art. 111 k.p.s.w., ustalenie tej okoliczności uzasadniało uchylenie wyroku zaskarżonego kasacją oraz umorzenie postępowania w sprawie czynu zarzuconego J.S.. Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak w wyroku. as