V KK 307/23

WyrokIzba Karna2024-02-12

Skład orzekający: Marek Motuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obrońcy skazanych, którym odmówiono przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, mają prawo do wynagrodzenia od Skarbu Państwa za sporządzenie i wniesienie kasacji oraz obronę przed Sądem Najwyższym?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz obrońców z urzędu wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie kasacji oraz obronę skazanych przed Sądem Najwyższym. Uzasadniono to treścią art. 29 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze, który stanowi, że adwokatowi wyznaczonemu do świadczenia pomocy prawnej z urzędu przysługuje wynagrodzenie od Skarbu Państwa. Wysokość wynagrodzenia ustalono na podstawie stawek przewidzianych w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie, uwzględniając stawki za sporządzenie i wniesienie kasacji oraz za występowanie przed Sądem Najwyższym na rozprawie, powiększone o podatek VAT.
Stan faktyczny
Obrońcy z urzędu sporządzili i wnieśli kasacje na korzyść skazanych M. Ś. i T. J. oraz zapewnili im obronę przed Sądem Najwyższym. Kasacje zostały oddalone jako oczywiście bezzasadne. Następnie obrońcy wnieśli o zasądzenie na ich rzecz kosztów udzielonej pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz obrońców kwoty wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji oraz obronę skazanych przed Sądem Najwyższym, powiększone o podatek VAT.

Pełny tekst orzeczenia

V KK 307/23 POSTANOWIENIE Dnia 12 lutego 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Motuk po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 12 lutego 2024 r. na posiedzeniu bez udziału stron w sprawie skazanych M. Ś. i T. J. i in. wniosków obrońców skazanych o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu p o s t a n o w i ł: 1. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokat K. W. kwotę 2952 (dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa) złote, w tym 23% VAT, za sporządzenie i wniesienie kasacji oraz obronę skazanego M. Ś. przed Sądem Najwyższym na rozprawie kasacyjnej; 2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokat D. S. kwotę 2 952 (dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa) złote, w tym 23% VAT, za sporządzenie i wniesienie kasacji oraz obronę skazanego T. J. przed Sądem Najwyższym na rozprawie kasacyjnej. UZASADNIENIE Adwokat K. W. pełniła funkcję obrońcy z urzędu w postępowaniu kasacyjnym (sygn. akt V KK 307/23), w ramach którego sporządziła i wniosła kasację na korzyść skazanego M. Ś. oraz stawiła się na termin rozprawy kasacyjnej, podejmując obronę ww. skazanego przed Sądem Najwyższym. V KK 307/23 2 Adwokat D. S. pełniła funkcję obrońcy z urzędu w postępowaniu kasacyjnym (sygn. akt V KK 307/23), w ramach którego sporządziła i wniosła kasację na korzyść skazanego T. J. . Ustanowiony przez wymienionego obrońcę substytut stawił się na termin rozprawy kasacyjnej, podejmując obronę skazanego T. J. przed Sądem Najwyższym. W dniu 7 lutego 2024 r. na rozprawie kasacyjnej Sąd Najwyższy postanowił oddalić kasacje obrońców skazanych (w tym obrońców skazanego M. Ś. i T. J. ) jako oczywiście bezzasadne oraz kosztami postępowania kasacyjnego obciążyć skazanych w częściach równych. Wyznaczeni z urzędu obrońcy wnieśli o zasądzenie na ich rzecz kosztów udzielonej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Z treści art. 626 § 2 k.p.k. wynika, że jeżeli w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie nie zamieszczono rozstrzygnięcia o kosztach, jak również, gdy zachodzi konieczność dodatkowego ustalenia ich wysokości lub rozstrzygnięcia o kosztach postępowania wykonawczego, orzeczenie w tym przedmiocie wydaje odpowiednio sąd pierwszej instancji lub sąd odwoławczy. Przepis ten ma odpowiednie zastosowanie również w postępowaniu kasacyjnym (art. 637a k.p.k.). Stosownie do dyspozycji art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz.U. z 2022 r., poz. 1184, t.j. z dnia 3.06.2022 r.), adwokatowi wyznaczonemu do świadczenia pomocy prawnej z urzędu przysługuje wynagrodzenie od Skarbu Państwa. Ustalając wysokość przysługującego obrońcom wynagrodzenia – w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 kwietnia 2023 r. (SK 53/22) – należało zastosować stawki przewidziane w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023 r. poz.1964 – t.j. z dnia 2023.09.22). W przedmiotowej sprawie aktywność ww. obrońców z urzędu sprowadzała się do sporządzenia i wniesienia kasacji oraz zapewnienia obrony na rozprawie kasacyjnej w dniu 7 lutego 2024 r. W powołanym wyżej rozporządzeniu wyszczególniono stawkę minimalną za sporządzenie i wniesienie kasacji w sprawie, w której w pierwszej instancji orzeczenie wydał sąd okręgowy lub wojskowy sąd V KK 307/23 3 okręgowy, określając jej wysokość na kwotę 1200 złotych (§ 11 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia). Wartość ta nie obejmuje samego występowania przed Sądem Najwyższym na rozprawie, za którą to czynność rozporządzenie przewiduje odrębną stawkę w wysokości 1200 złotych (§ 11 ust. 2 pkt 6 rozporządzenia). Wobec powyższego, łączną sumę wynagrodzenia za postępowanie kasacyjne w kwocie 2400 złotych – dla każdego z obrońców – uznać należy za uzasadnioną i zgodną z obowiązującym prawem. Przyjąć trzeba, że w przypadku udzielenia pomocy prawnej z urzędu kwota ta podlega powiększeniu o aktualną wartość podatku od towarów i usług. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. [J.J.] [ał]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 626 § 2 KPKart. 637a KPKart. 29 ust. 1§ 2§ 11 ust. 3§ 11 ust. 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy