V KO 109/23
Izba Karna2024-01-09
Skład orzekający: Paweł Wiliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na potencjalny brak obiektywizmu i bezstronności sędziów sądu właściwego miejscowo?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uznając, że okoliczności związane z kontaktami koleżeńskimi i towarzyskimi sędziów Sądu Rejonowego w Malborku z Prezesem Sądu Rejonowego w S., który był zawiadamiającym o przestępstwie popełnionym na szkodę sędziego tegoż sądu, mogą stwarzać wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności orzekających sędziów. W celu uniknięcia takich zarzutów i zapewnienia prawidłowego wymiaru sprawiedliwości, sprawę przekazano do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Elblągu, znajdującemu się poza okręgiem Sądu Okręgowego w Gdańsku, co wyklucza możliwość powołania na świadków sędziów z tego okręgu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Malborku zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej dotyczącej zarzutu popełnienia przestępstwa zniesławienia na szkodę sędziego Sądu Rejonowego w S. Wniosek uzasadniono tym, że sędziowie Sądu Rejonowego w Malborku utrzymują kontakty koleżeńskie i towarzyskie z Prezesem Sądu Rejonowego w S., który był zawiadamiającym o przestępstwie. Obrońca oskarżonych również złożyła wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu poza właściwość Sądu Apelacyjnego w Gdańsku. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu w dniu 9 stycznia 2024 r.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek i przekazał sprawę Sądu Rejonowego w Malborku do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Elblągu.Pełny tekst orzeczenia
V KO 109/23 POSTANOWIENIE Dnia 9 stycznia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie przeciwko J. S. i M. M. po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu w dniu 9 stycznia 2024 r., wniosku Sądu Rejonowego w Malborku zawartego w postanowieniu z dnia 27 listopada 2023 r., sygn. akt II K 706/23 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego w Malborku o sygn. akt II K 706/23 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Elblągu. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 27 listopada 2023 r., sygn. akt II K 706/23, Sąd Rejonowy w Malborku zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie sprawy o sygn. akt II K 706/23 do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu Sąd wnioskujący wskazał, że sprawa dotyczy m.in. zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 212 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. na szkodę sędziego Sądu Rejonowego w S. M. W. Zawiadamiającym o występku był zaś Prezes Sądu Rejonowego w S. P. W., z którym sędziowie Sądu Rejonowego w Malborku utrzymują kontakty koleżeńskie i towarzyskie. Poszczególne wnioski tych sędziów o wyłączenie od rozpoznania sprawy nie zostały uwzględnione. W niniejszej sprawie również obrońca oskarżonych złożyła wniosek o wystąpienie do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi
V KO 109/23 2 równorzędnemu poza właściwość Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, wskazując na możliwość złożenia wniosku dowodowego o przesłuchanie sędziów Sądu Okręgowego w Gdańsku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Malborku zasługuje na uwzględnienie. Instytucja tzw. właściwości z delegacji, określona w art. 37 k.p.k., ma charakter wyjątkowy, a zatem stosowana może być w sytuacjach gdy szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości mogą przemawiać za taką koniecznością. Należą do nich okoliczności, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania tej sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2006 r., IV KO 9/06, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 2021 r., III KO 92/21). W realiach niniejszej sprawy, której przedmiotem jest rozpoznanie sprawy przeciwko oskarżonym J. S. i M. M. o występek popełniony m.in. na szkodę sędziego Sądu Rejonowego w S. M. W., gdzie zawiadamiającym o przestępstwie był Prezes Sądu Rejonowego w S. P. W., z którym zgodnie z wnioskiem sędziowie Sądu Rejonowego w Malborku utrzymują kontakty koleżeńskie i towarzyskie, celem uniknięcia potencjalnych choćby zarzutów, które mogłyby wskazywać na brak obiektywizmu i bezstronności sędziów tego Sądu przy rozpoznawaniu tej sprawy, zasadne jest by rozpoznał ją inny sąd. Orzekanie bowiem w tym Sądzie sędziów, którzy utrzymują kontakty o charakterze prywatnym z osobą zawiadamiającą o przestępstwie, powiązaną przy tym zawodowo z osobą mającą status pokrzywdzonej występkiem, stanowi dostateczną argumentację do uwzględnienia wniosku w trybie art. 37 k.p.k. Biorąc przy tym pod uwagę, że Sąd Rejonowy w Malborku i Sąd Rejonowy w S. znajdują się na obszarze właściwości Sądu Okręgowego w Gdańsku, zaś – zgodnie z tym co wskazał obrońca – możliwe jest powołanie w tym postępowaniu na świadków sędziów Sądu Okręgowego w Gdańsku, sprawę przekazano sądowi równorzędnemu, który znajduje się w innym niż gdański okręgu sądowym (elbląskim), co zapewni gwarancję obiektywnego rozpoznania przedmiotowej sprawy. Wskazać przy tym należy, że przekazanie sprawy należącej do
V KO 109/23 3 właściwości Sądu Rejonowego do sądu spoza apelacji gdańskiej nie zostało dostatecznie umotywowane. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu [J.J.] [ms]
Powiązane orzeczenia
- IV KO 155/24 2025-02-27Czy istnieją uzasadnione podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na relacje oskarżonego z sędziami i urzędnikami sądu właściwego do rozpoznania sprawy?
- I KO 119/24 2024-12-03Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności sądu właściwego miejscowo?
- V KO 93/23 2023-10-24Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy pokrzywdzony wskazuje na bliskie relacje zawodowe między podejrzanym a sędziami sądu właściw…
- V KO 5/24 2024-05-22Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy świadek w sprawie jest małżonką pokrzywdzonego i jednocześnie sędzią sądu nadrzędnego oraz zast…
- V KO 33/23 2023-05-12Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy kluczowy świadek jest byłym sędzią orzekającym w sądzie właściwym miejscowo?
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 212 § 1art. 12 § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy