V KO 119/25

Izba Karna2025-07-29

Skład orzekający: Marek Pietruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy większość sędziów sądu właściwego utrzymuje stosunki służbowe lub osobiste z uczestnikiem postępowania lub jego bliskimi?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest uzasadnione, gdy stosunki służbowe lub osobiste łączące sędziów sądu właściwego z uczestnikiem postępowania lub jego bliskimi mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy. W takich okolicznościach, aby zapewnić dobro wymiaru sprawiedliwości i niezawisłość sądu, sprawa powinna zostać przekazana innemu sądowi.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Toruniu wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia na czynność zatrzymania innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem był fakt, że większość sędziów sądu właściwego utrzymuje kontakty dydaktyczne lub służbowe z X. Y., którego dotyczy zażalenie, a także z jego siostrą, która jest sędzią tego sądu. Wnioski o wyłączenie od rozpoznania sprawy złożyło wielu sędziów.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu Poznań - Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu.

Pełny tekst orzeczenia

V KO 119/25 POSTANOWIENIE Dnia 29 lipca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński w sprawie zażalenia pełnomocnika X. Y. na czynność zatrzymania, po rozpoznaniu na posiedzeniu w Izbie Karnej w dniu 29 lipca 2025 r. wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 26 czerwca 2025 r., sygn. VIII Kp 404/25 o przekazanie rozpoznania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: w uwzględnieniu wniosku przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu Poznań - Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Toruniu wystąpił do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie rozpoznania sprawy zażalenia pełnomocnika X. Y. na czynność zatrzymania – innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadniając to wystąpienie wskazał, że X. Y. jest wykładowcą Wydziału Prawa i Administracji […] i większość sędziów sądu właściwego miała z nim kontakt w wymiarze dydaktycznym. Odwołał się również do powołanego w zażaleniu pośredniego udziału w zdarzeniu będącym przedmiotem zażalenia siostry X. Y. X.1 Y.1, która niezasadnie - zdaniem autora zażalenia - spowodowała interwencję Policji i wskazując na fakt pełnienia przez nią funkcji sędziego Sądu Rejonowego w Toruniu, co wywołało złożenie przez sędziów VIII Wydziału V KO 119/25 2 Karnego sądu właściwego szeregu wniosków o wyłączenie od rozpoznania tej sprawy z uwagi na stosunki służbowe i osobiste łączące ich z sędzią oraz fakt brania udziału w zajęciach prowadzonych przez X. Y. w ramach studiów uniwersyteckich, uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości w rozumieniu zapewnienia stronie prawa do obiektywnego rozpoznania jej sprawy przez sąd, którego niezawisłości i bezstronność nie będzie mogła być kwestionowana w żadnym wymiarze, zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie rozpoznania tej sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. O trafności wniosku przekonuje argumentacja odnosząca się do stosunków o charakterze służbowym i osobistym, które z sędzia X.1 Y.1 utrzymywali i nadal utrzymują - jak wynika z wniosków o wyłączenie - sędziowie VIII Wydziału Karnego Sądu Rejonowego w Toruniu. Można też zasadnie założyć, że sędziowie kolejnego Wydziału Karnego sądu właściwego pozostają również w stosunkach o charakterze koleżeńskim, czy towarzyskim, nie wyłączając także ich związków służbowych z wymienioną sędzią. Mając na uwadze przebieg zdarzenia opisanego w zażaleniu i jego charakterystykę, jak też, wykazany w zażaleniu, udział w nim wskazanej sędzi, należało zdaniem Sądu Najwyższego uznać, że rzeczywiście w takich okolicznościach zaistniały podstawy do uznania, iż pozostawienia sprawy w gestii sądu właściwego sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Zaistniała zatem sytuacja, że cały sąd właściwy byłby nieodpowiedni do jej rozpoznania. We wskazanych okolicznościach zdarzenia w odczuciu społecznym, ale także strony postępowania mogłyby się zrodzić, jeżeli nadto uwzględnimy wskazany w zażaleniu wieloletni konflikt X. Y. ze swoją siostrą, uzasadnione wątpliwości co do możliwości rozstrzygnięcia tej sprawy przez sąd właściwy w sposób obiektywny. Z tego względu rozpoznanie tej sprawy należało przekazać sądowi rejonowemu spoza apelacji gdańskiej, tj. Sądowi Rejonowemu Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu. Z tych względów postanowiono jak na wstępie. [J.J.] [r.g.] V KO 119/25 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy