V KO 23/20
Izba Karna2020-03-11
Skład orzekający: Małgorzata Gierszon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy sąd właściwy miejscowo jest instancyjnie podległy sądowi, którego sędziów dotyczą zarzuty zawarte w akcie oskarżenia?Ratio decidendi
Dobro wymiaru sprawiedliwości może wymagać przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, nawet jeśli sąd właściwy miejscowo jest obiektywnie bezstronny, gdy zarzuty dotyczą sędziów sądu wyższej instancji, a instancyjna podległość może budzić wątpliwości co do obiektywnego prowadzenia postępowania lub wpływać na swobodę orzekania. Przekazanie sprawy jest odstępstwem od zasady właściwości miejscowej i dopuszczalne jest tylko w wyjątkowych przypadkach.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w P. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, wskazując na dobro wymiaru sprawiedliwości. Powodem były zarzuty J. M. wobec sędziów Sądu Okręgowego w P. o przekroczenie uprawnień w postępowaniu apelacyjnym, w tym o sfałszowanie protokołu. Sąd Rejonowy w P. jest instancyjnie podległy Sądowi Okręgowemu w P., co mogło budzić wątpliwości co do obiektywnego prowadzenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w M.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 23/20 POSTANOWIENIE Dnia 11 marca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon w sprawie rozpoznania zażalenia J. M. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w P. z dnia 24 czerwca 2019 r., sygn. akt Ds. (…) o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziów Sądu Okręgowego w P. w toku procedowania w sprawie XVII Ka (…), po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 11 marca 2020 r., na posiedzeniu w przedmiocie wniosku Sądu Rejonowego w P. z dnia 21 lutego 2020 r., sygn. VIII Kp (…), o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w M. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 21 lutego 2020 r., sygn. VIII Kp […], Sąd Rejonowy w P. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie powyżej opisanej sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi – w trybie art. 37 k.p.k. – gdyż wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Skarżący bowiem popełnienia
2 przestępstwa upatruje w działaniu sędziów Sądu Okręgowego w P. rozpoznających jego sprawę w postępowaniu apelacyjnym o sygnaturze XVII Ka (…) podnosząc, iż m.in. mieli oni dopuścić do sfałszowania protokołu z rozprawy apelacyjnej, co ma potwierdzać posiadane przez niego nagranie. Z uwagi na to, że wnioskujący Sąd jest instancyjnie podległy Sądowi Okręgowemu w P. , okoliczność ta może w odbiorze społecznym budzić wątpliwości co do możliwości obiektywnego prowadzenia postępowania odwoławczego przez sąd właściwy do rozpoznania zażalenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w P. jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Niejednokrotnie podnoszono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., jako odstępstwo od fundamentalnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, jest możliwe tylko w zupełnie wyjątkowych przypadkach, kiedy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości za takim właśnie przekazaniem przemawiają. Tak właśnie jest w niniejszej sprawie. Sąd Rejonowy w P. stanął przed koniecznością rozpoznania zażalenia J. M. na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie w której zarzuca on sędziom nadrzędnego instancyjnie nad tym Sądem Rejonowym - Sądu Okręgowego w P. działania – w jego przekonaniu – przestępne. W ocenie Sądu Najwyższego rozpoznanie niniejszej sprawy w Sądzie Rejonowym – właściwym z mocy ustawy do jej rozpoznania - mogłoby, z racji tego rodzaju zaszłości, tworzyć subiektywne przekonanie – zarówno u samego skarżącego, jak i w odbiorze społecznym - o braku warunków do bezstronnego rozpoznania w tym sądzie przedmiotowego zażalenia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2008 r., IV KO 116/08, OSNwSK 2008, poz. 2077). Nadto instancyjna podległość sądu właściwego nad tym sądem, którego sędziów stawiane w sprawie przez skarżącego zarzuty dotyczą, może nie pozostać obojętna na swobodę orzekania tegoż sądu właściwego. Okoliczności te, nawet w sytuacji, gdy obiektywnie oceniając, brak jest obiektywnych powodów do powątpiewania w bezstronność sędziów Sądu Rejonowego w P., prowadzą
3 jednak do uznania, że w interesie wymiaru sprawiedliwości leży rozpoznanie przedmiotowej sprawy przez sąd inny niż właściwy, i to usytuowany poza terenem właściwości Sądu Okręgowego w P.. Takim sądem jest z pewnością Sąd Rejonowy w M.. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- II KO 31/19 2019-07-03Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy okoliczności sprawy mogą wpływać na swobodę orzekania sądu miejscowo właściwego lub budzić wątpliwości co do…
- III KO 23/25 2025-04-04Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy sędziowie i prezes sądu właściwego są wskazani w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa?
- I KO 55/21 2021-11-22Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy przedmiotem postępowania jest zarzut popełnienia przestępstwa przez sędziego sądu właściwego do rozpoznania s…
- IV KO 61/22 2022-07-08Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy dotyczy ona sędziów sądu właściwego do jej rozpoznania, w tym potencjalnego sprawcy i zawiadamiających?
- IV KO 11/23 2023-02-28Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli w sądzie miejscowo właściwym orzeka sędzia, któremu zarzuca się popełnienie przestępstwa w związku z przedmio…
Powołane przepisy
art. 37 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy