V KO 36/16

Izba Karna2016-05-24

Skład orzekający: Eugeniusz Wildowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zatrudnienie oskarżyciela prywatnego w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sam fakt zatrudnienia oskarżyciela prywatnego w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy, a co za tym idzie, znajomość niektórych sędziów tego sądu z racji zawodowych, nie stanowi wystarczającej przesłanki do przekazania sprawy innemu sądowi na podstawie art. 37 k.p.k. Wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności sądu muszą mieć charakter obiektywny, a nie jedynie abstrakcyjny lub hipotetyczny.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w J. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej z oskarżenia prywatnego M. P. innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku był fakt, że oskarżycielka prywatna jest pracownikiem Sądu Rejonowego w J., co mogłoby negatywnie wpływać na opinię o przebiegu postępowania i wzbudzać wątpliwości co do bezstronności sądu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku Sądu Rejonowego w J. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 36/16 POSTANOWIENIE Dnia 24 maja 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie z oskarżenia prywatnego M. P. o czyny z art. 212 § 2 k.k. po rozpoznaniu wniosku Sądu Rejonowego w J. z dnia 30 marca 2016 r. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 30 marca 2016 r. Sąd Rejonowy w J. wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania – na podstawie art. 37 k.p.k. – innemu sądowi równorzędnemu sprawy z oskarżenia prywatnego M. P. dotyczącej czynów z art. 212 § 2 k.k. Uzasadniając wystąpienie, Sąd Rejonowy w J. stwierdził, że orzekanie w sprawie przez sąd właściwy, wobec faktu, że oskarżycielką prywatną jest w niej pracownik tego sądu, mogłoby negatywnie wpływać na opinię o przebiegu postępowania przed Sądem Rejonowym w J. oraz wzbudzić powszechne wątpliwości, co do bezstronności tego Sądu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości nie zasługuje na uwzględnienie. 2 Odstąpienie od reguły rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawieniu sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobro wymiaru sprawiedliwości. W istocie więc, skorzystanie z instytucji określonej w art. 37 k.p.k., możliwe jest tylko w razie zaistnienia okoliczności, dających podstawę do racjonalnego twierdzenia, że w odbiorze powszechnym powstają wątpliwości, co do zdolności sądu właściwego do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny i bezstronny (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/95, OSNKW 1995, z. 9-10, poz. 68; z dnia 26 lutego 2007 r., IV KO 11/07, LEX nr 568451). Nie można, co do zasady, uznać, że sytuacja taka powstaje tylko z tego powodu, że oskarżycielem prywatnym w procesie karnym jest osoba znana sędziom sądu właściwego do rozpoznania sprawy wyłącznie z racji kontaktów o charakterze zawodowym. Sam fakt zatrudnienia oskarżycielki prywatnej w sekretariacie Sądu miejscowo właściwego i związana z tym znajomość niektórych sędziów tego Sądu, nie stanowią jeszcze dostatecznej przesłanki do uznania, że może powstać wątpliwość, co do obiektywizmu i bezstronności orzekania przez sąd występujący z wnioskiem o zastosowanie instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k. Także powzięta przez Sąd Rejonowy w J., ale mająca w istocie charakter abstrakcyjny, obawa odnośnie pojawienia się w opinii publicznej wątpliwości co do braku warunków do rozpoznania niniejszej sprawy w sposób obiektywny, nie mieści się w pojęciu „dobro wymiaru sprawiedliwości” stanowiącym, w rozumieniu art. 37 k.p.k., przesłankę do uwolnienia sądu właściwego miejscowo od obowiązku rozpoznania tej sprawy. Rzeczą sądu jest bowiem takie orzekanie, aby w opinii publicznej nie powstały wątpliwości co do tego, że wydane orzeczenie jest wolne od jakichkolwiek pozaprocesowych wpływów. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 212 § 2 KKart. 37 KPK§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy