V KO 51/12

Izba Karna2012-09-26

Skład orzekający: Krzysztof Cesarz, Małgorzata Gierszon, Kazimierz Klugiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, oparty na obawie zagrożenia swobody i obiektywizmu orzekania z powodu pełnienia przez sędziów funkcji orzeczniczych w sądzie właściwym lub nadzorczych wobec sędziów sądu właściwego, może zostać uwzględniony, gdy sędziowie ci nie są stronami postępowania karnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Stwierdzono, że sędziowie, których dotyczyły zarzuty, nie są stronami postępowania karnego, a prokurator jedynie przeprowadził czynności sprawdzające. Sąd właściwy nie będzie badał zasadności zarzutów stawianych sędziom, a jedynie oceni, czy zachowanie sędziego, czynności procesowe i nadzorcze mogły być zaskarżone przez skarżącego i czy przysługuje mu prawo do dążenia do ich weryfikacji w postępowaniu karnym. W związku z tym obawa zagrożenia obiektywizmu orzekania nie stanowi podstawy do uwzględnienia wniosku.
Stan faktyczny
Prokurator Prokuratury Rejonowej odmówił wszczęcia śledztwa w sprawach dotyczących niedopełnienia obowiązków przez sędziów i prezesa sądu. W. W. złożył zażalenie, a Sąd Rejonowy w X. wystąpił z wnioskiem o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, motywując to obawą zagrożenia swobody i obiektywizmu orzekania. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 51/12 POSTANOWIENIE Dnia 26 września 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Cesarz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Małgorzata Gierszon SSN Kazimierz Klugiewicz w sprawie z zażalenia W. W. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej z dnia 18 czerwca 2012r., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 26 września 2012r., wniosku Sądu Rejonowego w X. zawartego w postanowieniu z dnia 30 lipca 2012r., o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 93 § 1 k.p.k. postanowił: nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Prokurator Prokuratury Rejonowej postanowieniem z dnia 18.06.2012 r. odmówił wszczęcia śledztwa w sprawach: I. niedopełnienia w okresie od dnia 20 stycznia 2011 r. do dnia 09 sierpnia 2011 r. w L. obowiązków przez Sędziego Sądu Rejonowego w X. prowadzącego postępowanie […] 1052/10, poprzez zaniechanie zawiadomienia organów ścigania o popełnieniu w toku tego postępowania przestępstwa ściganego z urzędu, to jest o czyn z art. 2 231 § 1 k.k. wobec stwierdzenia braku znamion czynu zabronionego, to jest na podstawie przepisu art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.; II. niedopełnienia w dniu 06 marca 2012 r. w L. obowiązków przez Sędziów Sądu Rejonowego w X. orzekających w sprawie […] 430/12, poprzez nieuwzględnienie wniosku W. W. o wyłączenie Sędziego prowadzącego sprawę […]; III. 1052/10, to jest o czyn z art. 231 § 1 k.k. wobec stwierdzenia braku znamion czynu zabronionego, to jest na podstawie przepisu art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.; IV. niedopełnienia w dniu 09 listopada 2012 r. w L. obowiązków przez Prezesa Sądu Okręgowego w X. w toku sprawy […] 43/11 w związku z niewłaściwym rozpoznaniem skargi W. W. na Sędziego Sądu Rejonowego w X. prowadzącego postępowanie […] 1052/10, to jest to czyn z art. 231 § 1 k.k. wobec stwierdzenia braku znamion czynu zabronionego, to jest na podstawie przepisu art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. Wystąpienie zostało umotywowane tym, że sędziowie, którzy mieli nie dopełnić obowiązków i przez to wyczerpać znamiona czynów z art. 231 § 2 k.k., pełnią funkcje orzecznicze w wydziale cywilnym Sądu właściwego (czterech sędziów), zaś kolejny sędzia – prezes Sądu Okręgowego w X. jest zwierzchnikiem służbowym również sędziów Sądu Rejonowego w X. W odbiorze społecznym są to okoliczności, które mogą „rzutować na swobodę i obiektywizm orzekania”. Powołano się także na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2007 r., IV Ko 110/07 (OSNKW-R 2007, poz. 2932), w którym stwierdzono, że swoboda orzekania może być zagrożona, gdy „stroną w procesie karnym jest sędzia właściwego do rozpoznania sprawy sądu lub sądu nad nim przełożonego”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wystąpienie nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim stwierdzić należy, że sędziowie, których dotyczyły zarzuty W. W., nie są stronami w niniejszym postępowaniu. W szczególności, nie toczyło się przeciwko nim postępowanie karne. Nie zostało przecież wydane przez uprawniony organ zezwolenie na pociągnięcie tych sędziów do odpowiedzialności karnej. Prokurator ograniczył się do czynności sprawdzających, podjętych na podstawie art. 307 § 1 k.p.k. 3 Rozpoznając zażalenie Sąd właściwy nie będzie więc władny do badania zasadności zarzutów stawianych sędziom przez W. W. Sąd wypowie się jedynie, czy: zachowanie sędziego powstrzymującego się od zajmowania stanowiska przed zakończeniem procesu (zarzut I), czynności procesowe (zarzut II) oraz nadzorcze (zarzut III) mogły być zaskarżone przez W. W., a jeśli tak to w jakim trybie i na jakim etapie postępowania cywilnego i czy to nastąpiło, oraz czy stronie niezadowolonej z takiej postawy sędziego i z treści tych czynności przysługuje prawo do dążenia do ich weryfikacji przez orzeczenia podejmowane w postępowaniu karnym. Sąd nie będzie więc uprawniony do rozstrzygania, czy określeni sędziowie wypełnili znamiona jakiegokolwiek czynu zabronionego. Dlatego nie wchodzi w rachubę obawa, w szczególności w odbiorze społecznym, o zagrożeniu obiektywizmu (bezstronności) orzekania sędziego Sądu właściwego i, przez to, podstawy do uwzględnienia wniosku.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 93 § 1 KPKart. 2art. 17 § 1 pkt 2 KPKart. 231 § 1 KKart. 231 § 2 KKart. 307 § 1 KPK§ 1§ 1 pkt 2§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy