V KO 6/23
Izba Karna2023-02-01
Skład orzekający: Jacek Błaszczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżony popełnił czyn na szkodę prezesa sądu, który jednocześnie sprawuje nadzór administracyjny nad sędziami tego sądu?Ratio decidendi
Dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżony popełnił czyn na szkodę prezesa sądu, który jest pokrzywdzonym i oskarżycielem posiłkowym, a jednocześnie sprawuje nadzór administracyjny nad sędziami tego sądu. Taka sytuacja może budzić u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, co rzutuje na brak obiektywizmu i bezstronności.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy oskarżonego M. S. innemu sądowi równorzędnemu. Oskarżony popełnił czyn z art. 226 § 1 k.k. na szkodę sędziego M.O., który jest jednocześnie Prezesem Sądu Okręgowego w Bydgoszczy i sprawuje nad nim nadzór administracyjny. Sąd Okręgowy uznał, że taka sytuacja może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Toruniu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 6/23 POSTANOWIENIE Dnia 1 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk po rozpoznaniu w sprawie M. S. oskarżonego o czyn z art. 226 § 1 k.k. w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 1 lutego 2023 r., wniosku Sądu Okręgowego w Bydgoszczy zawartego w postanowieniu z dnia 17 stycznia 2023 r., sygn. akt IV Ka 37/23 o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Toruniu. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 17 stycznia 2023 r., sygn. akt IV Ka 37/23, Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem przekazania sprawy oskarżonego M. S. innemu sądowi równorzędnemu. Wnioskujący Sąd wskazał, że sprawa dotyczy popełnienia czynu na osobie sędziego tego Sądu M.O. Co więcej, jak wskazano w treści postanowienia, Sędzia M.O. jest jednocześnie Prezesem Sądu Okręgowego w B. i w związku z tym sprawuje bezpośredni nadzór administracyjny nad sędziami orzekającymi we wskazanej jednostce.
2 W ocenie wnioskującego Sądu tego rodzaju sytuacja może stwarzać u postronnego obserwatora, przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Okręgowym w Bydgoszczy w sposób obiektywny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Okręgowego w Bydgoszczy jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w przepisie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) – i jedynie w sytuacji, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia. W niniejszej sprawie, istotnie, sprawa dotyczy czynu z art. 226 § 1 k.k. popełnionego na szkodę Prezesa Sądu Okręgowego w Bydgoszczy, który jest w tej sprawie pokrzywdzonym i oskarżycielem posiłkowym. Jak wskazano w postanowieniu, sędziowie tego Sądu znajdują się w stanie podległości służbowej względem Prezesa, a wydanie orzeczenia w tej konkretnej sprawie mogłoby budzić podejrzenia, co do braku sprawiedliwego i obiektywnego rozstrzygnięcia. Dla uniknięcia w takim wypadku zarzutów, które mogłyby rzutować na brak obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznaniu sprawy, celowe jest, by była ona rozpoznana przez inny Sąd Okręgowy. Stanowisko takie jest zgodne z dotychczasową praktyką Sądu Najwyższego (vide: m. in. postanowienie z dnia 7 czerwca 2018 r., V KO 41/18, LEX nr 2506137). Mając na względzie zrozumiałą i przekonującą argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wystąpienia sądu właściwego miejscowo i rzeczowo do rozpoznania wniesionego środka odwoławczego, uznać należało, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego. Nic nie stoi obecnie na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Okregowy w Toruniu. Pozostaje on w stosunkowo bliskiej odległości od B. i ewentualny dojazd stron, czy świadków, nie powinien stanowić nadmiernej uciążliwości. Z tych też powodów orzeczono jak w sentencji.
3
Powiązane orzeczenia
- I KO 22/24 2024-04-16Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy środek zaskarżenia wniesiony został przez prezesa lub wiceprezesa sądu, a pokrzywdzonym jest sędzia tego samego…
- II KO 64/23 2023-07-31Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy osoba podejrzana o popełnienie czynu jest Prezesem sądu nadzorującego sąd miejscowo właściwy?
- III KO 42/15 2015-06-16Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy sędzia będący pokrzywdzonym w sprawie pełnił funkcję prezesa sądu nadrzędnego nad sądem właściwym miejsco…
- IV KO 121/20 2020-12-02Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy pokrzywdzony jest sędzią tego sądu, pełniącym funkcję wiceprezesa?
- V KO 85/18 2018-12-20Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy pokrzywdzonym jest sędzia i były prezes sądu, a istnieją personalne powiązania między sędziami sądu wł…
Powołane przepisy
art. 226 § 1 KKart. 37 KPKart. 45 ust. 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy