V KO 70/26
Izba Karna2026-06-25
Skład orzekający: Dariusz Kala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego z urzędu, jeśli skazany zarzuca, że w jego sprawie orzekał sędzia powołany w następstwie procedury z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., bez wykazania konkretnych okoliczności naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. Wskazał, że samo powołanie sędziego w następstwie procedury z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. nie stanowi automatycznie podstawy do wznowienia postępowania. Konieczne jest wykazanie in concreto, że sędzia nie gwarantował minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości, co nie zostało wykazane w przedstawionym wniosku.Stan faktyczny
Skazany P.F. zwrócił się do Sądu Najwyższego o wznowienie postępowania karnego, zarzucając, że w jego sprawie orzekał nieprawidłowo powołany sędzia. Wskazał jako podstawę wadliwość procedury powołania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek i stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem.Pełny tekst orzeczenia
V KO 70/26 ZARZĄDZENIE Dnia 25 czerwca 2026 r. SSN Dariusz Kala w związku z pismem skazanego P.F. z dnia 23 marca 2026 r. sygnalizującym potrzebę wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 3 marca 2026 r., sygn. akt II AKa 404/25, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Słupsku z dnia 1 października 2025 r., sygn. akt II K 47/24 na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. zarządził: stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu wyżej opisanego postępowania. UZASADNIENIE Pismem z dnia 23 marca 2026 r. (data sporządzenia pisma) skazany P.F. zwrócił się do Sądu Najwyższego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 3 marca 2026 r., sygn. akt II AKa 404/25, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Słupsku z dnia 1 października 2025 r., sygn. akt II K 47/24. Jako podstawę wznowieniową wnioskodawca wskazał fakt, iż w jego sprawie orzekał nieprawidłowo powołany sędzia X. Y., przez co mogło dojść do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności. Inicjatywa skazanego nie mogła przynieść oczekiwanego przez niego rezultatu.
V KO 70/26 2 Na wstępie należy przypomnieć, że już z uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., sygn. akt BSA I - 4110-1/20, wynika, że brak jest podstaw do twierdzenia, iż każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po dniu 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu niezawisłości i bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Wskazana bezwzględna przyczyna odwoławcza, zgodnie z treścią powołanej uchwały, zachodzi wyłącznie wtedy, gdy wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. W powyższym kontekście należy także przypomnieć, że Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 2 czerwca 2022 r., sygn. akt I KZP 2/22, odnosząc się do ww. uchwały połączonych Izb również wskazał, że brak jest podstaw do przyjęcia a priori, iż każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r. nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości, a każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Oznacza to, że w świetle ww. uchwał, dla wykazania zaistnienia w konkretnej sprawie stanu określanego mianem „nienależytej obsady sądu” nie wystarczy odwołać się do instytucjonalnej nieprawidłowości powoływania sędziów na podstawie procedury konkursowej z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa w składzie ustanowionym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. (Dz. U. 2018, poz. 3). Konieczne jest bowiem wykazanie in concreto, że sędzia nie gwarantował chociażby minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości. To zaś należy uczynić odwołując się do testu, którego elementy zostały opisane w obu ww. uchwałach Sądu Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 31 sierpnia 2022 r., II KK 85/22, zob. także postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 sierpnia 2022 r., III KK 216/22, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2022 r., sygn. akt V KK 171/22). Tego rodzaju okoliczności w ww. piśmie
V KO 70/26 3 nie wskazano. Nie stwierdzono ich również z urzędu. Uzupełniająco należy przy tym stwierdzić, że Sąd Najwyższy nie dopatrywał się bezwzględnych przyczyn odwoławczych w innych sprawach rozpoznawanych przez sąd, w którego składzie zasiadał ww. sędzia (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 23 października 2024 r., V KK 190/24 oraz z dnia 28 lutego 2025 r., V KK 27/25). Mając powyższe na uwadze, zarządzono jak wyżej. Dariusz Kala [WB] [r.g.]
Powiązane orzeczenia
- V KO 167/25 2025-11-19Czy Sąd Najwyższy powinien z urzędu wznowić postępowanie karne, jeśli skazany wskazuje na udział w składzie sądu odwoławczego sędziego powołanego z udziałem wadliwie ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa, bez wskazani…
- V KO 184/25 2025-11-19Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeżeli skazany zarzuca udział w składzie sądu odwoławczego osób powołanych na urząd sędziego z udziałem Krajowej Rady S…
- V KO 52/25 2025-05-14Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego z urzędu w sytuacji, gdy skazany podnosi zarzut wadliwego obsadzenia sądu pierwszej instancji przez sędziego powołanego w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądow…
- V KO 207/25 2025-12-17Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego z urzędu, jeżeli skazany wskazuje na wadliwie ukształtowany skład sądu z uwagi na udział sędziów powołanych z udziałem wadliwie ukształtowanej Krajowej Rady Sądown…
- IV KO 37/24 2024-06-20Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego, w którym w składzie orzekającym brał udział sędzia powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 2…
Powołane przepisy
art. 542 § 3 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 45 ust. 1art. 47art. 6 ust. 1§ 3§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy