V KO 8/13

Izba Karna2013-02-21

Skład orzekający: Andrzej Siuchniński, Przemysław Kalinowski, Barbara Skoczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy samo podejrzenie popełnienia przestępstwa przez sędziów sądu właściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienie prokuratora uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi na podstawie art. 37 k.p.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sam fakt, iż postępowanie dotyczy sędziego sądu właściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa, nie oznacza automatycznie, że zaistniały przesłanki do przekazania sprawy innemu sądowi na podstawie art. 37 k.p.k. Nadmierne wykorzystywanie tej instytucji podważa zaufanie do niezależności sądów i niezawisłości sędziów.
Stan faktyczny
Prokurator umorzył śledztwo w sprawie podejrzenia popełnienia przestępstwa przez sędziów i innych funkcjonariuszy Sądu Okręgowego w S. w związku z czynnościami służbowymi. R. O. wniósł zażalenie na to postanowienie. Sąd Rejonowy w S., rozpoznając zażalenie, zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, wskazując, że sytuacja może wywoływać podejrzenie braku bezstronności sędziów tego sądu. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek sądu rejonowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku Sądu Rejonowego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 8/13 POSTANOWIENIE Dnia 21 lutego 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący) SSN Przemysław Kalinowski SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca) w sprawie zażalenia R. O. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowego w W. z dnia 26 września 2012r., o umorzeniu śledztwa, po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu bez udziału stron, w dniu 21 lutego 2013 r., wniosku Sądu Rejonowego w S. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. postanawia nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Prokurator Prokuratury Rejonowej w W. postanowieniem z dnia 26 września 2012 r., na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k., umorzył śledztwo wobec stwierdzenia, że 5 czynów, które zostały opisane szczegółowo w tym postanowieniu, nie zawiera znamion czynów zabronionych. Na to postanowienie zażalenie wniósł R. O. Sąd Rejonowy w S., postanowieniem z dnia 23 stycznia 2013 r., zwrócił się w trybie art. 37 k.p.k. do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy o sygn. akt IV Kp … do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Rejonowy wskazał w uzasadnieniu swojego wystąpienia, że prokurator prowadził śledztwo w sprawie podejrzenia popełnienia przestępstwa przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez sędziego tegoż sądu – referenta w sprawie prowadzonej przeciwko R. O., przez sędziów Sądu Okręgowego w S. rozpoznających wniesioną 2 przez R. O. apelację, oraz przewodniczącego Wydziału Odwoławczego Sądu Okręgowego w S., Wizytatora i Prezesa tego sądu w związku z ich czynnościami służbowymi. Sytuacja ta, zdaniem sądu występującego z inicjatywą, może wywoływać podejrzenie stron o braku zdolności sędziów tego sądu do bezstronnego orzekania w przedmiotowej sprawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Argumenty podniesione przez Sąd Rejonowy we wniosku nie wskazują na to, aby w sądzie tym brak było warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny, nie zachodzi więc żadna z sytuacji uzasadniających odstąpienie od właściwości miejscowej sądu pierwotnie ustalonej na podstawie obowiązujących przepisów. Sąd Najwyższy wielokrotnie już w swoich orzeczeniach wskazywał, że sam fakt, że postępowanie dotyczy sędziego sądu właściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia, czy też umorzenia postępowania przygotowawczego, tak jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, nie oznacza automatycznie, że zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 37 k.p.k. (por. postanowienia: z dnia 7 listopada 1995 r., II KO 51/95, OSNKW 1996, z. 1-2, poz. 6; z dnia 21 października 2010 r., III KO 91/10, LEX nr 610175; z dnia 17 grudnia 2010 r., V KO 98/10, nie publikowane). Nie do zaakceptowania jest bowiem instrumentalna postawa niektórych osób, które niezadowolone z konkretnych merytorycznych decyzji Sądów, każdorazowo uważają iż doszło do przekroczenia uprawnień przez składy orzekające. W takich sytuacjach sędziowie swoją postawą powinni wskazywać, że wolni są od jakichkolwiek pozaprocesowych wpływów, a poprzez sprawne i wnikliwe rozpoznanie zażalenia na decyzję prokuratora budować autorytet wymiaru sprawiedliwości. Natomiast dobru wymiaru sprawiedliwości nie służy nadmierne wykorzystywanie instytucji wynikającej z art. 37 k.p.k., bowiem podważa zaufanie do niezależności sądów i niezawisłości sędziów. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 17 § 1 pkt 2 KPK§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy