V KO 82/21
Izba Karna2021-11-04
Skład orzekający: Kazimierz Klugiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien z urzędu wznowić postępowanie dotyczące przedłużenia tymczasowego aresztowania, jeśli sygnalizowano nienależną obsadę sądu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do wznowienia z urzędu postępowania dotyczącego przedłużenia tymczasowego aresztowania z powodu nienależytej obsady sądu. Instytucja wznowienia postępowania dotyczy jedynie postępowania w jego głównym nurcie, rozstrzygającego co do istoty sprawy i odpowiedzialności karnej, a nie postępowań incydentalnych, takich jak stosowanie środków zapobiegawczych.Stan faktyczny
Sąd Najwyższy rozpoznał pismo sygnalizujące konieczność wznowienia z urzędu postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w przedmiocie przedłużenia stosowania tymczasowego aresztowania. Sygnalizacja dotyczyła nienależytej obsady sądu. Sąd Najwyższy po zapoznaniu się z pismem nie stwierdził podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 82/21 ZARZĄDZENIE Dnia 4 listopada 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz Sędzia SN Kazimierz Klugiewicz, po zapoznaniu się z pismem M. B. z dnia 29 września 2021 r., sygnalizującym konieczność wznowienia z urzędu postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 5 stycznia 2021 r., sygn. akt II AKz […], z uwagi na nienależytą obsadę sądu, nie stwierdzam podstaw do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie z urzędu wskazanego wyżej postępowania (art. 542 § 3 k.p.k.). UZASADNIENIE Jak wskazuje się w orzecznictwie i co wynika z ratio legis instytucji wznowienia postępowania dotyczy ona jednie postępowania w jego głównym nurcie, a więc co do istoty sprawy i związanych z nią rozstrzygnięć – w szczególności orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. jest orzeczenie, które rozstrzyga co do odpowiedzialności karnej (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2007 r., V KZ 24/07, OSNKW 2007/6/53, LEX nr 270987; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2008 r., IV KO 118/07, LEX nr 346765). Tymczasem postępowanie, do którego odnosi się sygnalizacja skazanego co do konieczności wznowienia postępowania z urzędu, ma charakter uboczny i dotyczy przedłużenia stosowania tymczasowego aresztowania (postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 21 grudnia 2020 r., sygn. akt III Kp […], utrzymane
2 w mocy przez postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 5 stycznia 2021 r., sygn. akt II AKz […]). Procedowanie w przedmiocie zastosowania środków zapobiegawczych dotyczy – co oczywiste – jedynie kwestii incydentalnych, a wydane w tego typu postępowaniach orzeczenia mają charakter czasowy i mogą ulegać zmianie (zob. art. 253 k.p.k.). Wznowienie postępowania nie dotyczy zatem postępowań w przedmiocie zastosowania środków zapobiegawczych. Z tego względu, sygnalizacja dotycząca wznowienia postępowania z urzędu (art. 9 § 2 k.p.k.), nie mogła przynieść oczekiwanego przez M. B. rezultatu (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2021 r., sygn. akt IV KO 80/21). Zupełnie zatem już na marginesie należy wskazać, że jeżeli chodzi o uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. (BSA-I-4110-1/20), to w odniesieniu do sędziów sądów powszechnych (nieco odmiennie aniżeli w odniesieniu do sędziów Sądu Najwyższego), stanowi ona, że nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 3), jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust, 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, co w toku postępowania w danej sprawie należałoby wykazać. Na powyższe zarządzenie zażalenie nie przysługuje.
Powiązane orzeczenia
- I KO 9/22 2022-06-14Czy Sąd Najwyższy może z urzędu wznowić postępowanie dotyczące przedłużenia tymczasowego aresztowania w sytuacji, gdy podejrzany wskazuje na bezwzględną przyczynę odwoławczą w postaci nienależytej obsady sądu?
- V KO 53/23 2023-09-27Czy wniosek o wznowienie postępowania, oparty na twierdzeniu o niesłusznym zastosowaniu tymczasowego aresztowania, spełnia przesłanki formalne do jego przyjęcia przez Sąd Najwyższy?
- III KO 35/24 2024-04-19Czy dopuszczalne jest wznowienie postępowania karnego w sprawach zakończonych prawomocnym postanowieniem sądu o zastosowaniu lub przedłużeniu tymczasowego aresztowania?
- III KO 192/24 2025-01-14Czy wniosek o wznowienie postępowania może dotyczyć postanowienia o zastosowaniu tymczasowego aresztowania?
- II KO 143/25 2025-07-11Czy Sąd Najwyższy powinien wszcząć z urzędu postępowanie o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem o odmowie udzielenia przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności, w sytuacji gdy skazany podnosi zarzut nie…
Powołane przepisy
art. 542 § 3 KPKart. 540 § 1 KPKart. 253 KPKart. 9 § 2 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 45 ust. 1art. 47art. 6§ 3§ 1§ 2§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy