V KR 138/82

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Szczepański. Sędziowie: W. Ochman (sprawozdawca), T. Rink.Prokurator Prokuratury Generalnej: Z. Śliwiński.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 1982 r. sprawy Janusza P., oskarżonego z art. 46 ust. 1 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym (Dz. U. Nr 29, poz. 154), z powodu rewizji wniesionych przez prokuratora i obrońcę od wyroku Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 19 czerwca 1982 r.utrzymał zaskarżony wyrok w mocy (...).Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w W. po odstąpieniu od trybu doraźnego, wyrokiem z dnia 19 czerwca 1982 r. uznał oskarżonego Janusza P. za winnego tego, że w dniu 12 maja 1982 r. w W., będąc członkiem NSZZ "Solidarność", wbrew ustawowemu zakazowi nie zaniechał działalności związkowej i rozpowszechniał ulotki nawołujące do strajku w dniu 13 maja 1982 r. i o treści antypaństwowej, naklejając je na słupach, witrynach sklepowych oraz wiacie przystanku autobusowego, tj. popełnienia czynu określonego w art. 46 ust. 1 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym (Dz. U. Nr 29, poz. 154) i na podstawie tego przepisu wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności, z zaliczeniem na jej poczet okresu tymczasowego aresztowania od dnia 12 maja 1982 r. Wyrok Sądu Wojewódzkiego zaskarżył prokurator i obrońca oskarżonego (...).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Obydwie rewizje nie są słuszne.Co do rewizji obrońcy - to podnosi się w niej wiele kwestii natury dowodowej i prawnej, a przede wszystkim kwestionuje się ocenę czynu oskarżonego jako kontynuowanie działalności związkowej.W związku z tym podkreślić należy, że z materiału dowodowego w sprawie oraz ustaleń Sądu Wojewódzkiego wynika, iż oskarżony w chwili czynu był członkiem związku zawodowego, którego działalność została zawieszona, że w dniu 12 maja 1982 r. w godzinach nocnych nalepiał na słupach i szybach oraz na wiacie przystanku ulotki o treści antypaństwowej oraz że bezpośrednio po naklejeniu ulotek na wiacie został zatrzymany przez funkcjonariuszy MO i miał przy sobie jeszcze 284 ulotki.Z wyjaśnień oskarżonego natomiast wynika, że działalność, jaką prowadził, była działalnością dla związku, którego był członkiem, a ulotki, które rozlepiał, traktował jako ulotki informujące m.in. o strajku zapowiedzianym na dzień 13 maja 1982 r. Oskarżony wyjaśnił również, że działalność tę traktował także jako działalność propagandową, a czyn - jako głos w dyskusji o związkach zawodowych.Według oceny materiału dowodowego, zawartej w rewizji obrońcy, nalepianie ulotek nie stanowi działalności związkowej, gdyż ulotki może nalepiać także osoba nie będąca członkiem związku, natomiast sam fakt nalepiania przez oskarżonego ulotek stanowi formę udziału oskarżonego w dyskusji o związkach zawodowych. Tak więc według poglądu wyrażonego w rewizji zamiarem oskarżonego nie było kontynuowanie działalności związkowej, lecz tylko zabranie głosu na temat przyszłości związków zawodowych, do czego władze zdecydowanie w tym okresie zachęcały społeczeństwo.W związku z takim stanowiskiem obrońcy, opartym zresztą na wyjaśnieniach oskarżonego, należy stwierdzić, że:a) dokonanie czynu określonego w art. 46 ust. 1 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym nie jest uzależnione od liczby ulotek naklejonych przez oskarżonego, lecz od ich treści, co wobec przynależności związkowej oskarżonego jest działalnością związkową, prowadzoną w warunkach zawieszenia działalności związku;b) przestępstwo określone w art. 46 ust. 1 powołanego dekretu może być popełnione tylko przez członka m.in. związku zawodowego, którego działalność została zawieszona, co nie znaczy, że osoba nie będąca członkiem związku nie może podlegać odpowiedzialności karnej za tego rodzaju działanie na podstawie innych przepisów;c) zbyt naiwny jest pogląd, wyrażony zresztą przez oskarżonego, że naklejanie ulotek o treści, o której jest mowa, stanowiło formę jego udziału w dyskusji o związkach zawodowych, nawet w wypadku ulotki informacyjnej o strajku w dniu 13 maja 1982 r., ze względu na sposób i czas działania oraz osobę oskarżonego - pracownika naukowego uniwersytetu.W świetle materiału dowodowego i ustaleń Sądu Wojewódzkiego działalność propagandowa prowadzona przez członka związku zawodowego, którego działalność została zawieszona, przez naklejanie w miejscach publicznych ulotek informujących o działalności związku i organizowanym strajku oraz domagających się spełnienia określonych żądań wypełnia znamiona przestępstwa określonego w art. 46 ust. 1 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym. Tak więc oskarżony działaniem swym wypełnił znamiona tego przestępstwa.Sąd Najwyższy, podzielając w tej mierze stanowisko Sądu Wojewódzkiego, uznał kwalifikację prawną czynu oskarżonego za prawidłową (...).