V KRN 196/90

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN A. Michalczyk.Sędziowie SN: A. Deptuła (spr.), J. Mikos.Protokolant: L. Kulągowska.Prokurator w Ministerstwie Sprawiedliwości: Z. Śliwiński.SentencjaSąd Najwyższy w Warszawie Izba Karna na rozprawie po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 1991 r. sprawy Andrzeja S. oskarżonego z art. 208 k.k., z powodu rewizji nadzwyczajnej, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości na korzyść oskarżonego (SK III 632/352/90) od wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 25 sierpnia 1989 r. i od wyroku Sądu Wojewódzkiego w P. z dnia 24 listopada 1989 r.,I. oddala rewizję nadzwyczajną,II. kosztami postępowania związanymi z rewizją nadzwyczajną obciąża Skarb Państwa.Uzasadnienie faktyczneSąd Rejonowy w K. wyrokiem z dnia 25 sierpnia 1989 r. - uznał Andrzeja S. za winnego tego, że w nocy z 9 na 10 lutego 1989 r. w K., działając wspólnie i w porozumieniu z dwoma sprawcami, po uprzednim przepiłowaniu krat zabezpieczających okno i rozbiciu szyby włamał się do sklepu "Dom Książki", skąd zabrał w celu przywłaszczenia radioodtwarzacze, radioodbiorniki samochodowe, kasety magnetofonowe oraz inne przedmioty łącznej wartości 1.551.700 zł i za to na podstawie art. 208 k.k. i art. 36 § 2 i 3 k.k. skazał go na 2 (dwa) lata pozbawienia wolności i 150.000 zł grzywny.W wyroku tym orzeczono także od oskarżonego odszkodowanie w wysokości 831.300 zł z odsetkami, solidarnie z pozostałymi sprawcami, na rzecz PP "Dom Książki" oraz karę dodatkową - podania wyroku do publicznej wiadomości.Sąd Wojewódzki w P., po rozpoznaniu rewizji obrońcy oskarżonego zawierającej zarzut rażącej surowości kary, wyrokiem z dnia 24 listopada 1989 r. zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.Od powyższych wyroków Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną na korzyść oskarżonego, w której zarzucając rażącą niewspółmierność kary wniósł o zmianę zaskarżonych wyroków przez warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności na odpowiedni okres próby i oddanie go w tym okresie pod dozór kuratora. W swoim uzasadnieniu rewizja nadzwyczajna powołuje się na priorytetowy charakter dyrektywy określonej w art. 51 k.k. i stwierdza, że oskarżony dopuścił się przypisanego mu przestępstwa mając zaledwie 18 lat, działał pod wpływem współsprawcy, wyraził na rozprawie skruchę, kontynuuje naukę w szkole zawodowej i "nie wykazuje żadnych objawów demoralizacji" co "w pełni uzasadnia przekonanie, że pomimo niewykonania kary, nie popełni w przyszłości przestępstwa" (wszystko cytaty z rewizji nadzwyczajnej).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Priorytet dyrektyw prewencji indywidualnej, wynikający z cytowanego w rewizji nadzwyczajnej art. 51 k.k., nie oznacza ani jednostronności, ani też pobłażliwości, gdy chodzi o karanie sprawcy młodocianego. Oznacza natomiast konieczność kierowania się celem wychowawczym, tj. wymierzenia kary, która byłaby w stanie sprawcę wychować, nauczyć zawodu i wdrożyć do przestrzegania porządku prawnego. Jej kryterium stanowi zatem prognoza przyszłego społecznego zachowania się sprawcy, biorąca pod uwagę charakter czynu jakiego dopuścił się sprawca, zachowanie się po popełnieniu tegoż czynu, a także dotychczasowy tryb życia młodocianego. Prognoza negatywna może wskazywać na potrzebę nawet dłuższego pozbawienia wolności, zwłaszcza wtedy, gdy mamy do czynienia z młodocianym o zaawansowanym, a przy tym znacznym stopniem demoralizacji.W sprawie niniejszej nie jest bynajmniej tak, jak to przyjęto w rewizji nadzwyczajnej, iż oskarżony Andrzej S. nie wykazuje żadnych objawów demoralizacji. Również stwierdzenie o kontynuowaniu przez oskarżonego nauki i o dobrej opinii wymaga weryfikacji, albowiem nie znajduje potwierdzenia w faktach.Z przeprowadzonych w postępowaniu przed Sądem Najwyższym dowodów (art. 402 § 3 w zw. z art. 462 k.p.k.) dowodów w postaci opinii szkolnej (k.14) oraz wywiadu kuratora przy Sądzie Rejonowym w K., wynika, że Andrzej S. nie czynił żadnych postępów w nauce, a w końcu porzucił szkołę. Nie podjął też żadnej pracy, pozostaje na wyłącznym utrzymaniu ojca rencisty, a jego zachowanie jest aroganckie i wulgarne, żąda od ojca i starszej siostry pieniędzy i grozi pobiciem w wypadku niespełnienia jego żądań.Tak więc przekonanie rewizji nadzwyczajnej o pozytywnym, a przy tym wystarczającym z punktu widzenia wychowawczego, celu kary, wpływie samego skazania mającego tylko postać warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności, nie znajduje uzasadnienia w obiektywnych faktach, jest więc zwykłą iluzją.W tym stanie rzeczy rewizja nadzwyczajna nie mogła być uwzględniona, albowiem wymierzona Andrzejowi S. kara, bez warunkowego jej zawieszenia, jest słuszna.Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku.