V KRN 20/70
PostanowienieIzba Karna1970-04-21
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zastosowaniu amnestii, które zostało uchylone z urzędu przez sąd pierwszej instancji, może zostać uchylone w drodze rewizji nadzwyczajnej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że prawomocne postanowienie o zastosowaniu amnestii nie może być uchylone z urzędu przez sąd pierwszej instancji. Uchylenie takiego postanowienia jest dopuszczalne jedynie w drodze rewizji nadzwyczajnej. W niniejszej sprawie, ustawa o amnestii nie miała zastosowania do oskarżonego, ponieważ popełnił on nowy czyn umyślnie w ciągu 5 lat od odbycia poprzedniej kary pozbawienia wolności za czyn tego samego rodzaju.Stan faktyczny
Sąd Powiatowy w Katowicach zastosował ustawę o amnestii wobec Tadeusza J., łagodząc orzeczoną karę. Następnie, na podstawie informacji o wcześniejszym odbywaniu kary przez oskarżonego, Sąd Powiatowy uchylił swoje postanowienie o amnestii, uznając, że ustawa nie ma zastosowania. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną od obu postanowień.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił oba zaskarżone postanowienia i umorzył postępowanie karne w zakresie zastosowania amnestii, obciążając kosztami związanymi z rewizją nadzwyczajną Skarb Państwa.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia H. Kempisty. Sędziowie: Z. Kubec (sprawozdawca), K. Wagner. Prokurator Prokuratury Generalnej: M. Rzeszewicz.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 1970 r. na rozprawie sprawy Tadeusza J., oskarżonego z art. 257 § 1 d.k.k., z powodu rewizji nadzwyczajnej wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości na niekorzyść oskarżonego od postanowień Sądu Powiatowego w Katowicach z dnia 28 lipca 1969 r. i 18 października 1969 r.,uchylił oba zaskarżone postanowienia i postępowanie karne w zakresie zastosowania amnestii umorzył, obciążając kosztami związanymi z rewizją nadzwyczajną Skarb Państwa.Uzasadnienie faktyczne Sąd Powiatowy w Katowicach wyrokiem z dnia 14 marca 1969 r. uznał oskarżonego Tadeusza J. za winnego tego, że w dniu 3 lutego 1968 r. w K. zabrał w celu przywłaszczenia na szkodę Józefa D. trzy zegarki, dwa radioodbiorniki tranzystorowe i odznaczenie z okazji 25-lecia pracy w górnictwie (łącznej wartości 7.920 zł) i kwalifikując ten czyn jako przestępstwo z art. 257 § 1 d.k.k., wymierzył mu na podstawie tegoż przepisu w związku z art. 42 § 2 d.k.k. karę 3 lat więzienia i 1.000 zł grzywny. Sąd Wojewódzki w Katowicach wyrokiem z dnia 13 czerwca 1969 r. zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.Postanowieniem z dnia 28 lipca 1969 r. Sąd Powiatowy w Katowicach zastosował w stosunku do oskarżonego Tadeusza J. ustawę z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii, łagodząc na mocy art. 6 pkt 1 tejże ustawy do 1 roku i 6 miesięcy więzienia orzeczoną wobec niego karę pozbawienia wolności i darując - na zasadzie art. 3 ust. 1 pkt 3 - wymierzoną mu karę 1.000 zł grzywny.W dniu 13 października 1969 r. Centralne Więzienie w K. nadesłało do Sądu Powiatowego w Katowicach pismo, z którego wynika, że oskarżony Tadeusz J. w okresie do 12 grudnia 1963 r. odbywał w Zakładzie Karnym w W. karę 1 roku i 6 miesięcy więzienia, orzeczoną przez Sąd Powiatowy w Szczecinie za przestępstwo z art. 262 § 2 d.k.k.Na podstawie danych zawartych w tymże piśmie Sąd Powiatowy w Katowicach postanowieniem z dnia 18 października 1969 r. uchylił swoje prawomocne postanowienie z dnia 28 lipca 1969 r., podając w uzasadnieniu, że wobec ustaleń dokonanych przez Centralne Więzienie w K. ustawa z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) - zgodnie z treścią art. 7 pkt 9 tej ustawy - nie ma zastosowania do oskarżonego Tadeusza J.Od obu tych postanowień założył rewizję nadzwyczajną Minister Sprawiedliwości, zarzucając co do postanowienia z dnia 28 lipca 1969 r. obrazę przepisów prawa materialnego, polegającą na zastosowaniu wobec oskarżonego Tadeusza J. ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) mimo istnienia przesłanek z art. 7 pkt 9 tejże ustawy wyłączających stosowanie amnestii w stosunku do oskarżonego, a co do postanowienia z dnia 1 października 1969 r. obrazę przepisów postępowania, polegającą na uchyleniu przez Sąd Powiatowy w Katowicach swego prawomocnego postanowienia, i wnosząc o uchylenie zaskarżonych postanowień.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest zasadna.Oskarżony Tadeusz J. odbywał karę 1 roku i 6 miesięcy więzienia, orzeczoną wyrokiem Sądu Powiatowego w Szczecinie za przestępstwo z art. 262 § 2 d.k.k. w okresie od 12 czerwca 1962 r. do 12 grudnia 1963 r., przypisanego mu zaś wyrokiem w sprawie IV Kp 36/69 Sądu Powiatowego w Katowicach czynu dopuścił się w dniu 3 lutego 1968 r., a zatem przed upływem 5 lat od odbycia kary pozbawienia wolności za czyn tego samego rodzaju popełniony umyślnie.Wobec powyższego w myśl art. 7 pkt 9 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) ustawa ta nie ma zastosowania wobec oskarżonego Tadeusza J.Uchylenie zaś "z urzędu" przez Sąd Powiatowy w Katowicach w dniu 18 października 1969 r. swego prawomocnego postanowienia z dnia 28 lipca 1969 r. było niedopuszczalne, prawomocne bowiem postanowienie o zastosowaniu amnestii mogło być uchylone jedynie w drodze rewizji nadzwyczajnej.Z tych względów Sąd Najwyższy uchylił oba zaskarżone postanowienia i umorzył postępowanie w zakresie zastosowania amnestii, obciążając kosztami związanymi z rewizją nadzwyczajną Skarb Państwa.
Powiązane orzeczenia
- V KRN 89/70 1970-12-01Czy postanowienie umarzające postępowanie na podstawie ustawy o amnestii, wydane bez przeprowadzenia rozprawy, może zostać uchylone w trybie rewizji nadzwyczajnej z powodu błędnej oceny stopnia społecznego niebezpieczeńs…
- V KRN 434/69 1970-01-20Czy można zastosować amnestię do kar orzeczonych wyrokiem, który został następnie uchylony w wyniku wznowienia postępowania?
- IV KZ 99/69 1969-09-27Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował ustawę o amnestii z dnia 21 lipca 1969 r. do przestępstw zarzucanych oskarżonym, w szczególności w kontekście wyłączeń i zakresu stosowania amnestii?
- III KO 100/57 1957-11-14Czy sąd orzekający w sprawie karnej, w której oskarżonemu przypisano dwa odrębne czyny przestępne tego samego rodzaju, z których jeden podlega amnestii, a drugi nie, ma obowiązek nie zastosować amnestii do pierwszego prz…
- IV KZ 87/69 1969-06-09Czy ustawa o amnestii z dnia 21 lipca 1969 r. może być stosowana do kar już raz złagodzonych na podstawie poprzedniej amnestii, jeśli zastosowanie nowej amnestii jest względniejsze dla sprawcy?
Powołane przepisy
art. 257 § 1art. 42 § 2art. 6 pkt 1art. 3 ust. 1art. 262 § 2art. 7 pkt 9§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.