V KZ 18/16

PostanowienieIzba Karna2016-05-24

Skład orzekający: Dorota Rysińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie przyznane adwokatowi z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji, ustalone na podstawie § 17 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., powinno być obliczone od stawki maksymalnej, czy też sąd ma swobodę w ustaleniu tej kwoty w granicach określonych przez przepisy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że § 17 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. ustanawia maksymalną wysokość opłaty za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji, a nie minimalną. Opłata ta powinna być ustalana w wysokości co najmniej ½ opłaty maksymalnej, z możliwością jej podwyższenia przez sąd, uwzględniając kryteria określone w § 4 ust. 3 rozporządzenia. W związku z tym, przyznanie wynagrodzenia w kwocie 442,80 zł (w tym VAT) było prawidłowe, gdyż stanowiło ono 360 zł (½ stawki maksymalnej 720 zł) powiększone o podatek VAT.
Stan faktyczny
Adwokat z urzędu złożył zażalenie na postanowienie sądu okręgowego, który przyznał mu wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji w kwocie 442,80 zł (w tym VAT). Adwokat zarzucił naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2015 r., twierdząc, że stawka za taką opinię powinna wynosić 720 zł (plus VAT). Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie sądu okręgowego, uznając zażalenie obrońcy za niezasadne.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KZ 18/16 POSTANOWIENIE Dnia 24 maja 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dorota Rysińska po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 24 maja 2016 r. zażalenia obrońcy z urzędu R. Z. na postanowienie Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 25 marca 2016 r., sygn. akt IV WKK 10/16, w przedmiocie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu p o s t a n a w i a: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Przytoczonym powyżej postanowieniem Sąd Okręgowy przyznał adw. E. M. wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji na korzyść R. Z. w kwocie 442,80 zł, wliczając w to 23 % VAT. W zażaleniu na to postanowienie adwokat zarzuciła naruszenie § 17 ust. 4 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), „przez błędne jego zastosowanie polegające na przyznaniu opłaty w wysokości nieprzewidzianej przez normę prawną przywołanego przepisu polegające na zastosowaniu stawki niewłaściwej w miejsce kwoty wymienionej w przepisie”. Na tej podstawie wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia przez zasądzenie na jej rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 720 zł (plus VAT). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest niezasadne. 2 Podstawą sformułowanego zarzutu autorka zażalenia uczyniła zawarte w jego uzasadnieniu jednozdaniowe stwierdzenie, że zgodnie treścią § 17 ust. 4 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), stawka za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji wynosi 720 zł, a nie 442,80 zł, jaką to kwotę przyznano adwokatowi w zaskarżonym postanowieniu. Stwierdzenie to jest jednak nietrafne. Skarżąca przeoczyła, że unormowania przytoczonego rozporządzenia, obowiązującego od dnia 1 stycznia 2016 r., ustanawiają nie minimalną, jak w dotąd obowiązującym rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz. U. z 2013 r., poz. 461, a maksymalną wysokość opłat za udzieloną pomoc (§ 1). Określają więc również maksymalną opłatę w wysokości 720 zł za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji (§ 17 ust. 4 pkt. 2). Autorka zażalenia nie zauważyła także treści przepisu § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia – przywołanych wszak w podstawie zaskarżonego postanowienia, z których to przepisów wynika wprost, że opłatę ustala się w wysokości co najmniej ½ opłaty maksymalnej, określonej w konkretnych unormowaniach rozporządzenia, a opłata ta podlega podwyższeniu o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej według odnośnych przepisów. Wreszcie skarżąca nie zwróciła uwagi i na to, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej, niż ½ stawki maksymalnej, uzależnione jest od oceny sądu, uwzględniającej kryteria określone w § 4 ust. 3 omawianego rozporządzenia. Dostrzeżenie powyższego pozwalało więc na łatwe stwierdzenie, że skoro maksymalna opłata za sporządzenie rzeczonej opinii wynosi 720 zł, to prosty rachunek prowadzi do wyliczenia, iż w zaskarżonym postanowieniu prawidłowo określono należną adwokatowi opłatę na kwotę 360 zł; powiększenie tej kwoty o 23 % z tytułu VAT, doprowadziło zaś do trafnego ustalenia ostatecznej kwoty 442,80 zł, jako kosztu Skarbu Państwa z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Skoro też w zażaleniu nie podniesiono żadnych innych zarzutów przeciwko 3 zaskarżonemu rozstrzygnięciu, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do jego podważenia i dlatego orzekł, jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

§ 17 ust. 4§ 1§ 4 ust. 1§ 4 ust. 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy