VI KO 1/19

Izba Karna2019-03-14

Skład orzekający: Barbara Skoczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od udziału w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym odmowy wszczęcia śledztwa, jeśli postępowanie to dotyczy sędziego sądu właściwego do rozpoznania tego zażalenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sam fakt, iż postępowanie zażaleniowe dotyczy sędziego sądu właściwego do rozpoznania zażalenia na decyzję prokuratora o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego, nie stanowi automatycznie podstawy do wyłączenia sędziego od udziału w sprawie. Konieczne jest wykazanie konkretnych okoliczności wskazujących na brak bezstronności, zgodnie z art. 41 § 1 k.p.k. Sędziowie powinni wykazywać swoją niezależność od wpływów pozaprocesowych poprzez sprawne i wnikliwe rozpoznanie sprawy.
Stan faktyczny
Sędzia WSO ppłk A. K. złożyła żądanie o wyłączenie jej od udziału w rozpoznaniu sprawy zażaleniowej. Powodem było to, że przedmiotem sprawy było zachowanie Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w W., który jest jej przełożonym i z którym łączą ją więzi towarzyskie. Sędzia obawiała się, że te okoliczności mogą wzbudzić wątpliwości co do jej bezstronności. Sąd Najwyższy rozpoznał to żądanie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił żądania sędziego ppłk. A. K. o wyłączenie jej od udziału w sprawie o sygn. Kp [...].

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt VI KO 1/19 POSTANOWIENIE Dnia 14 marca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Skoczkowska w sprawie zażalenia K. M. na postanowienie prokurator Prokuratury Rejonowej delegowanej do Prokuratury Okręgowej w W., Wydział ds. Wojskowych, z dnia 15 października 2018 r. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie o sygn. akt PO VIII Ds. […], po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 14 marca 2019 r. żądania sędziego o wyłączenie na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. i art. 41 § 1 k.p.k. a contrario postanowił: nie uwzględnić żądania sędziego ppłk. A. K. o wyłączenie jej od udziału w sprawie o sygn. Kp […]. UZASADNIENIE Sędzia WSO w W. ppłk. A. K. w dniu 20 lutego 2019 r. złożyła żądanie o wyłączenie jej, w trybie art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k., od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. Kp […]. We wniosku zaakcentowała, że przedmiotem sprawy jest zachowanie, którego rzekomo miał dopuścić się Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w W., którego zna osobiście, gdyż jest jej przełożonym, a nadto łączą ich więzi towarzyskie. Okoliczności te mogą, jej zdaniem, wzbudzić u uczestników postępowania wątpliwości co do jej bezstronności w rozstrzyganiu zażalenia. 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Argumenty podniesione przez sędziego WSO ppłk. A. K. w jej żądaniu nie wskazują na to, aby w sprawie zachodziły okoliczności, o których mowa w art. 41 § 1 k.p.k., a tym samym aby konieczne było wyłączenie jej od udziału w sprawie. Podkreślić bowiem należy, iż przedmiotowe postępowanie dotyczy rozpoznania zażalenia na postanowienie prokuratora del. do Prokuratury Okręgowej w W. z dnia 15 października 2018 r., sygn. akt PO VIII Ds […], o odmowie wszczęcia śledztwa na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. w sprawie, stawianego przez K. M. zarzutu, niedopełnienia obowiązków służbowych i przekroczenia uprawnień przez ustalonego sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego w W. w związku z wydaniem postanowienia w sprawie o sygn. akt Kp […]. Oznacza to, że w toku czynności podejmowanych przez prokuratora in rem nie doszło do przedstawienia komukolwiek zarzutów. W związku z powyższym nie będzie tu mieć miejsca ocena realizacji obowiązków służbowych przez tego sędziego, a jedynie ocena prawidłowości procedowania przez prokuratora, który odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie. Postępowanie zażaleniowe nie będzie więc dotyczyć ani konkretnej osoby ani też kwestii odpowiedzialności tej osoby wskazanej w zawiadomieniu przez K. M.. Podkreślić należy, że wobec tej osoby nie uchylono immunitetu sędziowskiego, ani też z akt sprawy nie wynika, aby taki wniosek został złożony. Należy więc stwierdzić, że sam fakt, iż postępowanie dotyczy sędziego sądu właściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego, tak jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, nie oznacza automatycznie, że zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 41 § 1 k.p.k. W takich właśnie sytuacjach sędziowie swoją postawą winni wskazywać, że wolni są od jakichkolwiek pozaprocesowych wpływów, a poprzez sprawne i wnikliwe rozpoznanie zażalenia na decyzję prokuratora, budować autorytet wymiaru sprawiedliwości. Na ocenę przedmiotowego żądania przez Sąd Najwyższy nie mogły mieć wpływu postanowienia Wojskowego Sądu Okręgowego w W. uwzględniające wszystkie wcześniej złożone przez sędziów wnioski o wyłączenie od rozpoznania sprawy. Nie odnosząc się do ich zasadności merytorycznej, należy jedynie wskazać na naruszenie prawa przy wydawaniu postanowienia z dnia 14 lutego 2019 r. 3 (k. 91), które zostało wydane przez sędziego, który postanowieniem z dnia 24 stycznia 2019 r. został wyłączony od udziału w tej sprawie (k. 69). Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 42 § 4 KPKart. 42 § 1 KPKart. 41 § 1 KPKart. 17 § 1 pkt 2 KPK§ 4§ 1§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy