VI KO 2/62

UchwałaIzba Karna1962-08-03

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku pozostawienia sprawy z oskarżenia prywatnego bez biegu na mocy art. 435 § 2 k.p.k., okres przedawnienia przewidziany w art. 13 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. liczy się od daty czynu, czy od daty postanowienia o pozostawieniu sprawy bez biegu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że w przypadku pozostawienia sprawy z oskarżenia prywatnego bez biegu na mocy art. 435 § 2 k.p.k., okres przedawnienia liczy się od daty czynu, chyba że oskarżycielka prywatna działała w ramach swoich uprawnień procesowych, a bieg czynności sądowych przedłużył tok postępowania. W takiej sytuacji czas załatwiania czynności sądowych nie może być zaliczany na niekorzyść oskarżycielki prywatnej.
Stan faktyczny
Pokrzywdzona wniosła akt oskarżenia o przestępstwo prywatnoskargowe i jednocześnie wniosek o zwolnienie od kosztów. Sąd Powiatowy oddalił wniosek, a zawiadomienie o tym zostało doręczone z opóźnieniem. Sprawa została następnie pozostawiona bez biegu. Sąd Wojewódzki przedstawił Sądowi Najwyższemu kwestię prawną dotyczącą biegu terminu przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił, że w przypadku pozostawienia sprawy z oskarżenia prywatnego bez biegu na mocy art. 435 § 2 k.p.k., okres przedawnienia liczy się od daty czynu, chyba że opóźnienie wynika z czynności sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes Z. Opuszyński.Sędziowie: K. Czajkowski (sprawozdawca), T. Gdowski.Prokurator: H. Rajzman.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Heleny C. oskarżonej z art. 239 § 1 k.k., po wysłuchaniu wniosku prokuratora, uchwalił przedstawioną przez Sąd Wojewódzki w Rzeszowie w trybie art. 390 § 1 k.p.k. kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy w wypadku pozostawienia sprawy z oskarżenia prywatnego bez biegu na mocy art. 435 § 2 k.p.k. okres przedawnienia przewidziany w art. 13 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. (Dz. U. Nr 54, poz. 308) liczy się od daty czynu, czy też od daty postanowienia o pozostawieniu sprawy bez biegu?"rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktycznePytanie Sądu Wojewódzkiego wynikło w sprawie, w której pokrzywdzona w dniu 31 sierpnia 1961 r. wniosła akt oskarżenia o przestępstwo prywatnoskargowe popełnione 1 lipca 1961 r., przy czym akt oskarżenia uzupełniła jednocześnie wnioskiem o zwolnienie jej od kosztów.Postanowieniem z dnia 18 września 1961 r. Sąd Powiatowy wniosek ten oddalił. Zawiadomienie o treści powyższego postanowienia doręczono oskarżycielce prywatnej w dniu 22 września 1961 r., a zatem uprawomocnienie się wymienionego postanowienia mogło nastąpić dopiero z upływem dnia 29 września. 1961 r. (art. 208 i 209 k.p.k).W takiej sytuacji, tj. wówczas, gdy oskarżycielka prywatna działała w ramach swoich uprawnień procesowych, a tylko bieg czynności spełnianych przez sąd przedłużył tok postępowania, niepodobna zaliczać na niekorzyść oskarżycielki prywatnej czasu załatwienia czynności sądowych w sprawie z oskarżenia prawidłowo przez nią wniesionego. Od momentu uprawomocnienia się postanowienia Sądu Powiatowego o odmowie zwolnienia jej od kosztów, to jest od dnia 30 września 1961 r., rozpoczął się dalszy bieg trzymiesięcznego terminu przewidzianego w art. 13 cytowanej ustawy i zakończył się z dniem 30 października 1961 r.Jeżeli zastępcze doręczenie zawiadomienia o pozostawieniu sprawy bez biegu było, jak to twierdzi oskarżycielka, nieprawidłowe, to miała ona otwartą drogę do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do zaskarżenia postanowienia w tej kwestii. Skuteczność tego zaskarżenia przesuwałaby początek biegu pozostałości trzymiesięcznego czasokresu aż do momentu prawomocnego ukończenia postępowania w kwestii zwolnienia od kosztów.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 239 § 1 KKart. 390 § 1 KPKart. 435 § 2 KPKart. 13art. 208§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.