VI KO 63/60
PostanowienieIzba Karna1961-04-27
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oddanie do komisu większej ilości zegarków celem ich sprzedaży jest działalnością handlową jednostki gospodarki nieuspołecznionej w rozumieniu ustawy o zezwoleniach na wykonywanie przemysłu, rzemiosła, handlu i niektórych usług przez jednostki gospodarki nieuspołecznionej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił odpowiedzi na pytanie prawne Sądu Wojewódzkiego, uznając, że nie dotyczy ono "zasadniczej wykładni ustawy". Analiza przepisów ustawy z dnia 1 lipca 1958 r. oraz rozporządzeń wykonawczych wskazuje, że zawodowe wykonywanie czynności handlowych, nawet za pośrednictwem sklepów komisowych, wymaga zezwolenia i stanowi przestępstwo w przypadku jego braku, niezależnie od rodzaju sprzedawanych przedmiotów.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki przekazał do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu kwestię prawną dotyczącą tego, czy oddanie do komisu większej ilości zegarków w celu ich sprzedaży stanowi działalność handlową jednostki gospodarki nieuspołecznionej. Sąd Wojewódzki powołał się na art. 2 ust. 2 ustawy z 1 lipca 1958 r., sugerując, że działanie oskarżonej mogło nie wymagać zezwolenia. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej postanowił odmówić odpowiedzi na przekazane przez Sąd Wojewódzki pytanie prawne.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym po rozpoznaniu kwestii prawnej przekazanej do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu przez Sąd Wojewódzki:"Czy oddanie do komisu większej ilości zegarków celem ich sprzedaży jest działalnością handlową jednostki gospodarki nieuspołecznionej w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 1.VII.1958 r. o zezwoleniach na wykonywanie przemysłu, rzemiosła, handlu i niektórych usług przez jednostki gospodarki nieuspołecznionej (Dz. U. Nr 45, poz. 224)" -postanowił odmówić odpowiedzi.Uzasadnienie faktycznePytania Sądu Wojewódzkiego nie można uznać za dotyczące "zasadniczej wykładni ustawy" (art. 390 § 1 k.p.k.).Art. 1 ust. 1 i art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 1 lipca 1958 r. o zezwoleniach na wykonywanie przemysłu, rzemiosła, handlu i niektórych usług przez jednostki gospodarki nieuspołecznionej (Dz. U. Nr 45, poz. 224) wskazują, że zarobkowa działalność handlowa, prowadzona przez jednostki gospodarki nieuspołecznionej, wymaga uprzedniego uzyskania zezwolenia. Według art. 11 ust. 1 wymienionej ustawy prowadzenie działalności gospodarczej wbrew przepisom tej ustawy bez zezwolenia stanowi przestępstwo.Ustawa z 1.VII.58 r. w art. 2 ust. 2 i 4, zwalnia od obowiązku uzyskania zezwolenia wskazane w niej, ujęte w wykazie ustalonym przez Radę Ministrów, rodzaje działalności. Spośród tych rodzajów ustawa wyłącza m. in. zawodowe wykonywanie czynności handlowych (art. 2 ust. 2 zdanie 2).Wspomniany wykaz podaje rozporządzenie Rady Ministrów z 25 lipca 1958 r. Dz. U. Nr 49, poz. 240, które - zgodnie z treścią ustawy - obejmuje działalność w zakresie przemysłu, rzemiosła i niektórych usług, ale - nie handlu. Zarazem rozporządzenie Rady Ministrów z 25 lipca 1958 r. Dz. U. Nr 49, poz. 241, normuje szczegółowo sprawę zezwoleń na prowadzenie przedsiębiorstw handlowych i na zawodowe wykonywanie czynności handlowych. W § 2 tego ostatniego rozporządzenia podkreślano, że zarówno przedsiębiorstwo jak i czynności handlowe wolno zawodowo wykonywać dopiero po uzyskaniu zezwolenia, a § 3 wskazuje, iż obowiązek uzyskania zezwolenia ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych, nie będących jednostkami gospodarki uspołecznionej.W tym świetle, jeżeli by przyjąć, że oskarżona w niniejszej sprawie czerpała dochody ze sprzedaży zegarków, którą się zawodowo trudniła, a na działalność tę nie miała zezwolenia, oczywiście dopuściłaby się czynu przewidzianego w art. 11 ustawy z 1 lipca 1958 r.Ta okoliczność, iż handlowała ona zegarkami, a nie innymi przedmiotami, nie ma żadnego znaczenia prawnego. Wywód uzasadnienia postanowienia Sądu Wojewódzkiego o przedstawieniu Sądowi Najwyższemu pytania prawnego, podnoszący że działanie oskarżonej należało do tych, które według słów ustawy z 1 lipca 1958 r. (art. 2 ust. 2) "nie wymaga zaopatrzenia w materiały rozdzielane przez jednostki gospodarki", jest bezprzedmiotowy, skoro ustawa, jak to wyżej zaznaczono, w przepisie art. 2 ust. 2 spośród przewidzianego tam zwolnienia od obowiązku uzyskania zezwolenia wyłącza zawodowe wykonywanie czynności handlowych, zaś w przepisie art. 2 ust. 4 oznaczenie zakresu zwolnień przewidzianych w art. 2 ust. 2 pozostawia Radzie Ministrów.Bez wszelkiego znaczenia prawnego pozostaje również fakt, że oskarżana miała dokonywać sprzedaży za pośrednictwem państwowych sklepów komisowych, przez to samo bowiem działalność jej, uprawiana w sposób częstotliwy, nie przestawałaby stanowić czynności handlowych o charakterze zawodowym.
Powiązane orzeczenia
- I KZP 15/20 2021-05-26Czy dla uznania wyłączenia spod działania ograniczeń w handlu w niedziele i święta, rozstrzygające jest wpisanie przeważającej działalności gospodarczej do Krajowego Rejestru Urzędowego Podmiotów Gospodarki Narodowej, cz…
- VI KO 66/59 1959-06-25Czy zajmowanie się przez osobę prywatną sprzedażą przedsiębiorstwom uspołecznionym w drodze tzw. refaktury towarów postawionych do dyspozycji po określonej cenie przez chałupników podpada pod pojęcie działania w przedsię…
- III ARN 6/84 1984-07-06Czy organ administracji państwowej, odmawiając wydania uprawnienia do prowadzenia działalności gospodarczej, musi wprost rozważać kwestie kwalifikacji osobistych wnioskodawcy pod kątem art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipc…
- IV K 1057/57 1957-12-30Czy sprzedaż towarów z magazynu poza normalną sprzedażą sklepową, skierowana do wybranych osób, stanowi szkodę dla interesu publicznego w rozumieniu art. 286 k.k. i czy okoliczności popełnienia przestępstwa uzasadniają w…
- II K 290/63 1963-12-21Czy sprzedaż przez osobę fizyczną nabytych w jednostce gospodarki uspołecznionej towarów, nieprzeznaczonych do bezpośredniej sprzedaży konsumentom, z zamiarem osiągnięcia zysku, stanowi przestępstwo spekulacji z art. 1 §…
Powołane przepisy
art. 1 ust. 1art. 390 § 1 KPKart. 2 ust. 1art. 11 ust. 1art. 2 ust. 2art. 11art. 2 ust. 4§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.