VI KO 8/63

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes F. Wróblewski.Sędziowie: K. Wagner (sprawozdawca), L. Chmielewski (współsprawozdawca).Prokurator: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Jerzego I. oskarżonego z art. 6 lit. a) ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228), po rozpoznaniu przedstawionej przez Sąd Wojewódzki w Koszalinie jako rewizyjny postanowieniem z dnia 15 stycznia 1963 r. kwestii prawnej:"a)Czy zamówienie bez zamiaru uiszczenia należności, a następnie spożycie w restauracji pożywienia i napojów alkoholowych o wartości 118,20 zł stanowi przestępstwo z art. 265 k.k., czy też zagarnięcie mienia społecznego (w postaci wyłudzenia) w rozumieniu art. 1 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r.?b)Jakie istotne okoliczności decydować będą o przyjęciu jednej z wyżej wymienionych kwalifikacji prawnych?"na podstawie art. 390 k.p.k., po wysłuchaniu wniosku prokuratora, uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktycznePrzedmiotem wyłudzenia, o którym mowa w art. 265 k.k., może być albo mienie, albo świadczenie nie związane z przekazaniem sprawcy części substancji majątku świadczącego.W pierwszym wypadku w masie majątkowej świadczącego powstaje uszczerbek, który zawsze jest następstwem przestępstw polegających na zagarnięciu mienia, w drugim natomiast wypadku takiego uszczerbku nie ma, a tylko świadczący nie otrzymuje równowartości majątkowej za swą usługę.Wyłudzone w restauracji uspołecznionej pożywienie czy napój stanowi konkretne mienie społeczne i w wyniku tego wyłudzenia następuje uszczerbek w zapasach restauracji.Ustawa z dnia 18 czerwca 1959 r. obejmuje swym zasięgiem wszelkie mienie społeczne i nie daje podstaw do wyodrębnienia zmienia społecznego szczególnych jego postaci, które w określonych warunkach ulegać by miały ochronie karnoprawnej na podstawie innych przepisów, nie zamieszczonych w ustawach specjalnych, wydanych w celu ochrony tego mienia. Wynika stąd, że jeżeli wyłudzone według dyspozycji art. 265 k.k. mienie stanowi własność społeczną, to podlega ono także ochronie na podstawie szczególnych przepisów ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228), i to niezależnie od jego wartości, gdyż cytowana ustawa przewiduje ochronę mienia społecznego nawet najmniejszej wartości.Przyjęcie odmiennego poglądu prowadziłoby do nielogicznego wniosku, że wyłudzenie pożywienia lub napoju wartości np. 300 zł w restauracji uspołecznionej traktowane byłoby łagodniej (areszt do roku lub grzywna z art. 265 k.k.) aniżeli zagarnięcie innego mienia społecznego wartości np. 50 zł, i to nawet wówczas, gdyby sąd wobec sprawcy ostatnio wymienionego przestępstwa skorzystał z fakultatywnego przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228; areszt do lat 5 i grzywna).