VI KZP 50/67

SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym, po rozpoznaniu przedstawionej przez Sąd Wojewódzki do rozstrzygnięcia w trybie art. 390 § 1 k.p.k. kwestii prawnej:"1. Czy niewydanie druków urzędowego nakładu dla ksiąg inwentarza oraz objaśnień do tych druków, przewidzianych w § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 20.II.1962 r. (Dz. U. Nr 18, poz. 77) uchyla karalność kościelnych osób prawnych, zakonów i kongregacji duchownych za nieprowadzenie ksiąg inwentarza.2. Czy w świetle uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17.X.1963 r. VI KO 35/63 (ostatnie zdanie uzasadnienia tejże uchwały), w wypadku, gdy organ finansowy ustalił dochód danej kościelnej osoby prawnej na podstawie prowadzonej przez nią księgi rachunkowej, mimo nieprowadzenia przez nią księgi inwentarza - zachodzi podstawa do przyjęcia odpowiedzialności karnej tej kościelnej osoby prawnej z art. 85 u.k.s. za nieprowadzenie księgi inwentarza"postanowił odmówić udzielenia odpowiedzi.Uzasadnienie faktyczneZ treści rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20.II.1962 r. (Dz. U. Nr 18, poz. 77) w sprawie prowadzenia ksiąg przez kościelne osoby prawne oraz zakony i kongregacje duchowne wyraźnie wynika, że dla ksiąg inwentarza nie przewidziano ani specjalnego urzędowego wzoru, ani też prowadzenia ich na druku urzędowego nakładu. Zaś zasady i tryb zakładania księgi inwentarza zostały określone w § 14 cytowanego wyżej rozporządzenia.Przepis ten zawiera wskazania m.in. co do tego, według jakich działów mają być zapisane w księdze inwentarza składniki majątku nieruchomego i ruchomego, jakie powinna ona zawierać rubryki zapisów, według jakiego kryterium należy określać wartość składników majątkowych itp.Wątpliwości w tym względzie, czy księgi inwentarza należy prowadzić na drukach urzędowego nakładu, wyjaśnia nadto zawierający wykładnię autentyczną (art. 2 ust. 3 pkt 1 dekretu z 16.V.1946 r. o postępowaniu podatkowym, Dz. U. z 1963 r. Nr 11, poz. 60) Okólnik Ministra Finansów z dnia 15.VII.1964 r. Nr PO 5/64 (Dz. U. Min. Fin., poz. 15), który expressis verbis stwierdza, że rozporządzenie z dnia 20.II.1962 r. "nie przewidziało specjalnego urzędowego wzoru ksiąg inwentarza ani też prowadzenia ich na druku urzędowego nakładu". Okólnik wskazuje dalej, że kościelne osoby prawne oraz zakony i kongregacje duchowne były więc zobowiązane założyć takie księgi z dniem 1.V.1962 r. według układu i zasad, określonych we wspomnianym rozporządzeniu oraz że są nadal obowiązane do ich prowadzenia.Ta sytuacja prawna prowadzi sama przez się do wniosku, że nieprowdzenie przez kościelne osoby prawne oraz zakony i kongregacje duchowne księgi inwentarza wyczerpuje znamiona występku z art. 85 § 1 u.k.s.W tym stanie rzeczy, pierwsze z pytań Sądu Wojewódzkiego nie dotyczy obecnie kwestii wymagającej zasadniczej wykładni ustawy (art. 390 § 1 k.p.k.).Drugie pytanie zmierza nie do wykładni ustawy, lecz interpretacji uchwały Sądu Najwyższego, powziętej w składzie siedmiu sędziów. Ustawa, w szczególności art. 390 § 1 k.p.k., na który powołuje się Sąd Wojewódzki, nie zna takiego trybu postępowania sądowego. Kwestia ta zresztą została wyjaśniona w uchwale Sądu Najwyższego, powziętej w składzie 7 sędziów z dnia 18.XI.1966 r. (VI KZP 17/66).