I NSP 106/21

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2021-07-28

Skład orzekający: Oktawian Nawrot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona do Sądu Najwyższego w postępowaniu cywilnym, wymaga zastępstwa strony przez adwokata lub radcę prawnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że w postępowaniu cywilnym przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo strony przez adwokata lub radcę prawnego, zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. Dotyczy to również postępowania wszczętego na skutek skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Brak profesjonalnego pełnomocnika w takiej sytuacji stanowi brak nieusuwalny, skutkujący odrzuceniem skargi.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła do Sądu Najwyższego skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym, domagając się nakazania bezzwłocznego rozpoznania apelacji i zasądzenia odszkodowania. Skarga została wniesiona osobiście, bez udziału profesjonalnego pełnomocnika. Prezes Sądu Apelacyjnego wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na niezachowanie warunków z art. 871 § 1 k.p.c.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSP 106/21 POSTANOWIENIE Dnia 28 lipca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Oktawian Nawrot w sprawie ze skargi I. K. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w […] w sprawie o sygn. III AUa […], z udziałem Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Apelacyjnego w […], po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 28 lipca 2021 r., odrzuca skargę. UZASADNIENIE Pismem z 9 czerwca 2021 r. (data stempla pocztowego), które wpłynęło do Sądu Apelacyjnego w (…) 11 czerwca 2021 r., a które Sąd Najwyższy otrzymał 24 czerwca 2021 r., I. K. (dalej: skarżąca) wniosła do Sądu Najwyższego skargę na przewlekłość postępowania toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w (…) pod sygn. III AUa (…). Skarżąca wniosła o: 1. nakazanie Sądowi Apelacyjnemu w (…) bezzwłocznego podjęcia czynności w sprawie, przez rozpoznanie złożonej przez nią apelacji i wydanie wyroku; 2. zasądzenie od Skarbu Państwa (Sądu Apelacyjnego w (…)) odszkodowania w kwocie 4 000 zł. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Apelacyjnego w (…) wniósł o odrzucenie skargi I. K. na naruszenie jej prawa jako strony do rozpoznania bez 2 nieuzasadnionej zwłoki sprawy zawisłej przed Sądem Apelacyjnym w (…) pod sygn. akt III AUa (…) wobec niezachowania warunków z art. 871 § 1 k.p.c. Prezes Sądu Apelacyjnego w (…) wskazał również, że 16 czerwca 2021 r. Przewodniczący Wydziału wyznaczył termin rozprawy apelacyjnej na dzień 15 września 2021 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W postępowaniu cywilnym obowiązuje przed Sądem Najwyższym zastępstwo strony przez adwokata lub radcę prawnego (art. 871 § 1 k.p.c.). Odnosi się to również do postępowania toczącego się na skutek skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. 2018, poz. 75; dalej: ustawa o skardze na przewlekłość) w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie do postępowania toczącego się na skutek skargi sąd stosuje odpowiednio przepisy o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy. W ustawie o skardze na przewlekłość nie została uregulowana kwestia zdolności postulacyjnej. W powyższym zakresie należy więc odwołać się do przepisów regulujących postępowanie cywilne, gdyż to one znajdują zastosowanie w postępowaniu, którego skarga dotyczy. Powyższe oznacza, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym zdolność strony do podejmowania przez nią osobiście czynności procesowych jest wyłączona. W konsekwencji czynności podejmowane przez stronę osobiście w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, z zastrzeżeniem przypadków wymienionych w art. 871 § 2 k.p.c., są bezskuteczne (zob. np. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego – zasada prawna z 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04; postanowienia Sądu Najwyższego z: 16 marca 2006 r., III CZ 5/06; 6 lutego 2013 r., V CZ 88/12; 18 października 2018 r., I NSP 75/18; 26 marca 2019 r., I NSP 3/19; 24 maja 2019 r., I NSP 27/19; 11 września 2019 r., 3 I NSP 87/19). Skarżąca złożyła do Sądu Najwyższego skargę bez profesjonalnego pełnomocnika, co ze względu na art. 871 § 1 k.p.c. oraz brak podstaw do zastosowania art. 871 § 2 k.p.c., stanowi brak nieusuwalny, powodując konieczność jej odrzucenia bez wzywania do uzupełnienia tego braku. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 871 § 1 k.p.c. oraz art. 373 § 1 w zw. z art. 3941 § 3, art. 39821 k.p.c. i art. 3 oraz art. 8 ust. 2 oraz ustawy o skardze na przewlekłość, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 871 § 1 KPCart. 8 ust. 2art. 871 § 2 KPCart. 373 § 1art. 3941 § 3art. 39821 KPCart. 3§ 1§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy