I NSP 196/21
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2021-12-08
Skład orzekający: Marek Dobrowolski, Maria Szczepaniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przysługuje w postępowaniu w przedmiocie rozpoznania zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary pozbawienia wolności?Ratio decidendi
Skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie przysługuje w postępowaniu dotyczącym warunkowego przedterminowego zwolnienia, ponieważ jest to sprawa z zakresu Kodeksu karnego wykonawczego, która nie mieści się w wyjątkach określonych w ustawie o skardze na przewlekłość. Naruszenie instrukcyjnego terminu rozpoznania zażalenia nie skutkuje przewlekłością w rozumieniu tej ustawy, gdy sama skarga jest niedopuszczalna.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w sprawie rozpoznania zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia. Skarżący wskazał, że od złożenia zażalenia minęło ponad 90 dni, a Sąd Apelacyjny nie wyznaczył terminu jego rozpoznania. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę i pozostawił ją bez rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił skargę bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I NSP 196/21 POSTANOWIENIE Dnia 8 grudnia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Joanna Lemańska (przewodniczący) SSN Marek Dobrowolski (sprawozdawca) SSN Maria Szczepaniec w sprawie ze skargi J. K. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w (…) w sprawie II AKzw (…), z udziałem Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Apelacyjnego w (…), po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 8 grudnia 2021 r., pozostawia skargę bez rozpoznania. UZASADNIENIE Pismem z 7 września 2021 r. J. K. (dalej: skarżący) wniósł skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (dalej: skarga na przewlekłość) w postępowaniu w przedmiocie rozpoznania zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. z 17 maja 2021 r., w którym sąd umorzył postępowanie w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary pozbawienia wolności. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że od chwili złożenia zażalenia do dnia wniesienia skargi upłynęło już ponad 90 dni, a Sąd Apelacyjny nie wyznaczył terminu jego rozpoznania, czym blokuje mu prawo do starania się o warunkowe zwolnienie.
2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1. ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz.U. 2018, poz. 75 ze zm.; dalej: ustawa o skardze na przewlekłość), strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Jednakże art. 2 ust. 1b tejże ustawy wskazuje, że przepisu ust. 1 nie stosuje się w sprawach, o których mowa w art. 1 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz.U. 2017, poz. 665, 666, 768, 1452 i 2217; dalej: k.k.w.), chyba że dotyczą one obowiązku naprawienia szkody, zadośćuczynienia za doznaną krzywdę lub nawiązki orzeczonej na rzecz pokrzywdzonego. Postępowanie, którego dotyczy niniejsza skarga, jest postępowaniem w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia, a więc nie należy do żadnej z wyjątkowych kategorii spraw określonych w art. 2 ust. 1b ustawy o skardze na przewlekłość, w których możliwe jest wniesienie skargi na przewlekłość postępowania w postępowaniu karnym wykonawczym. Z tego powodu wniesiona skarga jest niedopuszczalna z mocy ustawy. Przepis art. 20 § 4 k.k.w. przewiduje termin 21 dni do rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu penitencjarnego, jednak naruszenie tego terminu, który ma charakter instrukcyjny, nie skutkuje przewlekłością postępowania w rozumieniu ustawy o skardze na przewlekłość, gdyż możliwość wniesienia skargi na przewlekłość w postępowaniu wyłącza art. 2 ust. 1b ustawy o skardze na przewlekłość. Wobec konieczności wydania orzeczenia powyższej treści – skoro skarga na przewlekłość postępowania w omawianym zakresie nie przysługuje, bezprzedmiotowe było zwolnienie skarżącego od uiszczenia stałej opłaty od skargi.
3 Z powyższych względów, na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I NSP 125/20 2020-09-28Czy skarga na przewlekłość postępowania w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia, toczącego się w ramach postępowania karnego wykonawczego, jest dopuszczalna na podstawie ustawy o skardze na przewlekłość?
- I NSP 346/22 2022-12-07Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w postępowaniu dotyczącym warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia kary pozbawienia wolności?
- I NSP 24/21 2021-03-24Czy skarga na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w sprawie dotyczącej przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności, regulowanej przepisami Kodeksu karnego wykonawczego?
- I NSP 150/21 2021-09-01Czy skarga na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może dotyczyć postępowania w przedmiocie takiej samej skargi?
- I NSP 25/25 2025-06-11Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego, podlega rozpoznaniu?
Powołane przepisy
art. 2 ust. 1art. 1 § 1art. 20 § 4 KKart. 430 § 1 KPKart. 8 ust. 2§ 1§ 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy