I NSP 30/24
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2024-03-13
Skład orzekający: Paweł Księżak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w przedmiocie rozpoznania innej skargi na przewlekłość postępowania, która została już zakończona?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie może być wniesiona w przedmiocie rozpoznania innej skargi na przewlekłość postępowania, jeśli postępowanie dotyczące tej pierwszej skargi zostało już zakończone. Ponadto, niedopuszczalne jest wniesienie skargi na przewlekłość postępowania, które samo w sobie dotyczy rozpoznania innej skargi na przewlekłość.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach. Postępowanie to dotyczyło rozpoznania przez Sąd Apelacyjny innej skargi na przewlekłość, która została wniesiona przez skarżącego na postępowanie przed Sądem Okręgowym. Sąd Najwyższy ustalił, że postępowanie przed Sądem Apelacyjnym zostało zakończone prawomocnym postanowieniem przed wniesieniem obecnej skargi.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę wniesioną przez M. J. na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.Pełny tekst orzeczenia
I NSP 30/24 POSTANOWIENIE Dnia 13 marca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Księżak w sprawie ze skargi M. J. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w sprawie o sygn. I S 117/23, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 13 marca 2024 r. odrzuca skargę UZASADNIENIE Pismem z 1 stycznia 2023 r. adw. A. N. – pełnomocnik M. J. (dalej: Skarżący) wniósł o: 1. stwierdzenie, że w sprawie o sygn. akt I S 117/23, toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach, nastąpiła przewlekłość postępowania; 2. zasądzenia od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Katowicach na rzecz Skarżącego kwoty nie mniejszej niż 6000 zł oraz kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu pełnomocnik Skarżącego przywołał liczne orzeczenia krajowych oraz międzynarodowych organów judykacyjnych. Ponadto przytoczył – w jego ocenie poprawną – wykładnię przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym
I NSP 30/24 2 prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2018, poz. 75; dalej: „u.s.p.p.”), przepisów k.p.c. oraz Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. nr 78, poz. 483 z późn. zm., nie odnosząc się jednak do postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach, w którym to miało dojść do przewlekłości postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.s.p.p. strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Po dokonanej na potrzeby rozpoznania niniejszej skargi analizy akt sprawy toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach pod sygn. akt I S 117/23, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że sprawa ta dotyczyła rozpoznania przez Sąd Apelacyjny innej – złożonej przez Skarżącego – skargi na przewlekłość postępowania, toczącej się przed Sądem Okręgowym w Katowicach o sygn. akt III S 34/23, które to zostało wszczęte wskutek złożenia przez Skarżącego pierwotnej skargi na przewlekłość postępowania przed Sądem Rejonowym w Katowicach w sprawie o sygn. akt I Co 1995/22. Ponadto, że w ramach rozpoznania przez Sąd Apelacyjny w Katowicach skargi na przewlekłość postępowania przed Sądem Okręgowym w Katowicach, zapadło – zamykające postępowanie o sygn. akt I S 117/23 – postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 13 września 2023 r. Jak wynika z ugruntowanej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego niedopuszczalne jest złożenie skargi na przewlekłość postępowania, wszczętego wskutek uprzedniego złożenia skargi na przewlekłość postępowania (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 15 września 2006 r., II CNP 57/06; z 14 lipca 2011 r., III SPP 16/11; z 19 września 2019 r., I NSP 94/19). Co więcej w ślad za art. 5 ust. 1 i 2 u.s.p.p. dopuszczalne jest złożenie skargi wyłącznie w ramach toczącego się postępowania. Innymi słowy momentem
I NSP 30/24 3 granicznym – uniemożliwiającym nadanie skardze ewentualnego biegu jest moment wydania orzeczenia kończącego dane postępowanie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 3 października 2012 r., III SPP 61/12; z 21 października 2014 r., III SPP 221/14). Przedkładając powyższe na grunt przedmiotowego postępowania okolicznością bezsporną jest to, że w ramach rozpoznania pierwotnej skargi Skarżącego zapadło orzeczenie kończące to postępowanie. Tym samym sprawa o sygn. akt I S 117/23 została zakończona jeszcze przed złożeniem przez Skarżącego przedmiotowej skargi. Równie bezsporną okolicznością jest to, że niedopuszczalne było złożenie przez Skarżącego skargi na przewlekłość postępowania w przedmiocie rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania. Z powyższych względów nie może budzić wątpliwości, iż z przyczyn formalnych skargę Skarżącego należało odrzucić. Uzupełniająco należy nadmienić, że skarga Skarżącego jako niezawierająca okoliczności uzasadniających żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania uniemożliwia sądowi rozpoznającemu skargę ocenę czynności sądu orzekającego wymienionych w art. 2 ust. 2 u.s.p.p. Jest to konsekwencją sformułowania art. 6 ust. 2 u.s.p.p. tj. przepisu określającego wymogi w stosunku do tego rodzaju pism procesowym. Wspomniane wymogi mają konstrukcyjny (nieusuwalny) charakter. Ich niespełnienie skutkuje zatem odrzuceniem skargi bez wzywania do uzupełnienia jej braków (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z 7 czerwca 2005 r., III SPP 113/05; z 5 czerwca 2007 r., III SPP 16/07). Mając to na uwadze, Sąd postanowił jak w sentencji. [SOP] [ał]
Powiązane orzeczenia
- I NSP 264/23 2024-04-04Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przysługuje w postępowaniu dotyczącym samej skargi na przewlekłość postępowania?
- I NSP 513/25 2026-01-28Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może dotyczyć postępowania, którego przedmiotem jest stwierdzenie przewlekłości postępowania?
- I NSP 148/24 2024-06-19Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w postępowaniu wywołanym inną skargą na przewlekłość postępowania?
- I NSP 113/25 2025-04-09Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może dotyczyć postępowania, którego przedmiotem jest stwierdzenie przewlekłości postępowania?
- I NSP 299/24 2024-09-23Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przysługuje w postępowaniu, którego przedmiotem jest stwierdzenie przewlekłości postępowania?
Powołane przepisy
art. 2 ust. 1art. 5 ust. 1art. 2 ust. 2art. 6 ust. 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy