I NSP 551/25

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-12-17

Skład orzekający: Elżbieta Karska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, gdy skarga dotyczy przewlekłości postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie jest właściwy do rozpoznania skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli skarga dotyczy przewlekłości postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym. W takim przypadku właściwy do rozpoznania skargi w całości jest sąd apelacyjny, zgodnie z art. 4 ust. 1b ustawy o skardze na przewlekłość. Przepisy wyznaczające właściwość rzeczową Sądu Najwyższego powinny być interpretowane ściśle i literalnie.
Stan faktyczny
Oskarżyciel posiłkowy złożył skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu karnym toczącym się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie i Sądem Okręgowym w Warszawie. Skarga dotyczyła przewlekłości postępowania przed oboma sądami, żądano przyznania sumy pieniężnej i zwrotu kosztów. Sąd Najwyższy rozpoznał swoją właściwość.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę według właściwości Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

I NSP 551/25 POSTANOWIENIE Dnia 17 grudnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Elżbieta Karska w sprawie ze skargi K. Sp. z.o.o. w likwidacji na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie o sygn. II AKz 347/25, po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 17 grudnia 2025 r., stwierdza swoją właściwość i przekazuje sprawę według właściwości Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie. UZASADNIENIE Pismem z 26 listopada 2025 r., które wpłynęło do Sądu Apelacyjnego w Warszawie 4 grudnia 2025 r., a do Sądu Najwyższego 8 grudnia 2025 r. oskarżyciel posiłkowy wniósł skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (dalej: „skarga na przewlekłość postępowania”), toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie pod sygn. akt II AKz 347/25 oraz Sądem Okręgowym w Warszawie w sprawie XVIII K 31/18. Przedmiotem żądania jest: stwierdzenie przewlekłości postępowania w postępowaniu karnym przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie oraz przed Sądem Okręgowym, przyznanie sumy pieniężnej w wysokości 20 000 zł oraz zwrot kosztów postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: I NSP 551/25 2 Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”) uregulowano kwestię właściwości rzeczowej Sądu Najwyższego i sądów powszechnych dotyczącej skargi. Stosownie do art. 4 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jeżeli skarga dotyczy przewlekłości postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym. Jeżeli zaś skarga odnosi się do przewlekłości postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym – właściwy do jej rozpoznania w całości jest sąd apelacyjny (art. 4 ust. 1b ustawy o skardze na przewlekłość). Przepisy wyznaczające właściwość rzeczową Sądu Najwyższego do rozpatrywania skarg na przewlekłość postępowania, jako normy o charakterze kompetencyjnym, powinny być interpretowane ściśle i literalnie (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 19 grudnia 2019 r., I NSP 175/19). Sąd Najwyższy, po dokładnej analizie treści skargi, doszedł do przekonania, że zarówno literalny zakres żądania, zarzuty, jak i ujęte w uzasadnieniu: opis przebiegu postępowania przed Sądem Okręgowym z uwzględnieniem postępowania apelacyjnego, konkluzje co do łącznej długości trwania postępowania przed sądami powszechnymi, żądanie przyznania określonej kwoty – dotyczą postępowania przed Sądem Okręgowym w Warszawie oraz Sądem Apelacyjnym w Warszawie. Wobec powyższego Sąd Najwyższy na podstawie art. 4 ust. 1b w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę według właściwości Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie. Elżbieta Karska JW. [r.g.] I NSP 551/25 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4art. 4 ust. 2art. 4 ust. 1art. 8 ust. 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy