I NSP 81/21

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2021-07-06

Skład orzekający: Marek Dobrowolski, Tomasz Demendecki, Paweł Czubik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona do Sądu Najwyższego przez osobę niebędącą profesjonalnym pełnomocnikiem, podlega odrzuceniu z powodu braku zastępstwa procesowego?
Ratio decidendi
Skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona do Sądu Najwyższego, podlega odrzuceniu, jeżeli nie została złożona z udziałem profesjonalnego pełnomocnika, chyba że strona należy do kręgu podmiotów uprawnionych do samodzielnego działania przed Sądem Najwyższym. Wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, złożony po upływie terminu do wniesienia środka zaskarżenia, jest spóźniony.
Stan faktyczny
C. T. złożył do Sądu Najwyższego skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez Sąd Apelacyjny. Skarga została wniesiona osobiście przez C. T., bez udziału profesjonalnego pełnomocnika. C. T. domagał się stwierdzenia przewlekłości postępowania i przyznania zadośćuczynienia. Wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu został złożony po terminie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSP 81/21 POSTANOWIENIE Dnia 6 lipca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Dobrowolski (przewodniczący) SSN Tomasz Demendecki (sprawozdawca) SSN Paweł Czubik w sprawie ze skargi C. T. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w (...) w sprawie o sygn. akt I ACa (…), z udziałem Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Apelacyjnego w (…), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 6 lipca 2021 r. skargę odrzuca. UZASADNIENIE W dniu 7 czerwca 2021 r. Sąd Apelacyjny w (…) przekazał Sądowi Najwyższemu pismo C. T. z dnia 3 marca 2021 r. zatytułowane „Zażalenie i skarga”, w którym domagał się stwierdzenia rażącej przewlekłości i bezczynności w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w (…) o sygn. akt I ACa (…) oraz przyznania stosownego zadośćuczynienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 871 § 1 i 2 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, chyba że stroną, jej organem, jej przedstawicielem ustawowym lub pełnomocnikiem jest 2 sędzia, prokurator, notariusz albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, a także gdy stroną, jej organem lub jej przedstawicielem ustawowym jest adwokat, radca prawny lub radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis ten znajduje zastosowanie również w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi na przewlekłość postępowania, jeżeli do jej rozpoznania właściwy jest Sąd Najwyższy (uchwała Sądu Najwyższego z 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04, OSNP 2005, Nr 5, poz. 71 - zasada prawna). W konsekwencji czynności podejmowane przez stronę osobiście w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, z zastrzeżeniem przypadków wymienionych w art. 871 § 2 k.p.c., są bezskuteczne (postanowienia Sądu Najwyższego z: 16 marca 2006 r., III CZ 5/06, 6 lutego 2013 r., V CZ 88/12; 18 października 2018 r., I NSP 75/18; 24 maja 2019 r., I NSP 27/19). Z treści skargi nie wynikało, aby Skarżący należał do kręgu podmiotów uprawnionych do samodzielnego działania przed Sądem Najwyższym wymienionych w art. 871 § 2 k.p.c. Skarga wniesiona przez C. T. została złożona do Sądu Najwyższego bez udziału profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący, co prawda wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu (s. 3 skargi), jednak wniosek ten Sąd Najwyższy uznaje za spóźniony, bowiem wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego do reprezentowania strony w postępowaniu przed Sądem Najwyższym powinien być złożony przed upływem terminu do wniesienia środka zaskarżenia (art. 124 § 2 i 3 k.p.c.) we właściwym sądzie (art. 117 § 4 k.p.c.), którym nie jest Sąd Najwyższy. W takim stanie rzeczy prowadzenie postępowania przed Sądem Najwyższym było niedopuszczalne i na podstawie art. 871 k.p.c. w zw. z art. 9 ust. 2 u.s.p. skargę należało odrzucić. Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 871 § 1art. 871 § 2 KPCart. 124 § 2art. 117 § 4 KPCart. 871 KPCart. 9 ust. 2§ 1§ 2§ 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy