I NSW 1641/20

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-07-27

Skład orzekający: Ewa Stefańska, Paweł Czubik, Marek Siwek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy oparty na zarzucie przestępstwa przeciwko wyborom, bez przedstawienia lub wskazania miarodajnych dowodów, spełnia wymogi formalne do dalszego biegu postępowania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu, ponieważ nie spełniał on wymogów formalnych określonych w Kodeksie wyborczym. Protest oparty na zarzucie przestępstwa przeciwko wyborom wymagał przedstawienia lub wskazania dowodów, które potwierdzałyby zarzucane naruszenia. Brak takich dowodów, w tym wydruków artykułów prasowych czy korespondencji, skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.
Stan faktyczny
J.A-D. wniósł protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta RP, zarzucając popełnienie przestępstwa z art. 250 k.k. polegającego na wywieraniu wpływu na sposób głosowania przez nadużycie stosunku zależności. Skarżący, jako członek obwodowej komisji wyborczej, miał być świadkiem dziesięciu zdarzeń naruszenia swobody głosowania. Do protestu dołączono wydruki artykułów prasowych i korespondencji, które zdaniem skarżącego miały wpływ na wynik wyborów. Sąd Najwyższy uznał, że protest nie spełnia wymogów formalnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSW 1641/20 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ewa Stefańska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Paweł Czubik SSN Marek Siwek w sprawie z protestu wyborczego J.A-D. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przy udziale Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora Generalnego po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 27 lipca 2020 r. postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE J. A–D. wniósł protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, podnosząc zarzut dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, stypizowanego w art. 250 k.k., mającego polegać na wywieraniu wpływu na sposób głosowania osoby uprawnionej przez nadużycie stosunku zależności. Skarżący podniósł, że będąc członkiem jednej z obwodowych komisji wyborczych, był świadkiem łącznie dziesięciu zdarzeń, polegających na naruszeniu swobody głosowania poprzez słowne nakłanianie osób uprawnionych do głosowania przez ich opiekunów, rodziców lub partnerów do oddania głosu na danego kandydata. Zdaniem wnoszącego protest, zważywszy na niewielką różnicę 2 głosów między kandydatami w drugiej turze wyborów, powyższe okoliczności miały przy tym wpływ na wynik wyborów. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest należy pozostawić bez dalszego biegu. Zasady wnoszenia protestów wyborczych określa ustawa z 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 684 ze zm., dalej: „k.wyb.”). Zgodnie z art. 82 § 1 tej ustawy, przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z powodu: 1) dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub 2) naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów. Kodeks wyborczy w art. 321 § 3 nakłada przy tym na wnoszącego protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej obowiązek sformułowania zarzutów oraz przedstawienia lub wskazania dowodów, na których oparte są te zarzuty. Dowodami w sprawie z protestu wyborczego są takie środki, które świadczą o istnieniu lub nieistnieniu pewnych faktów i które zarazem umożliwiają przekonanie, że zarzucane w proteście działanie lub zaniechanie jest przestępstwem przeciwko wyborom w myśl przepisów Kodeksu karnego albo postępowaniem sprzecznym z przepisami wyborczymi dotyczącymi głosowania, ustalania wyników głosowania i wyników wyborów (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 czerwca 2015 r., III SW 47/15). Zgodnie z art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. Rozpatrywany w niniejszej sprawie protest wyborczy nie spełnia wymogów formalnych wynikających z art. 321 § 3 w związku z art. 82 § 1 k.wyb. W sprawie protest wyborczy został oparty na zarzucie dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w art. 250 k.k., mającego polegać 3 na wywieraniu wpływu na sposób głosowania osób uprawnionych poprzez nadużycie stosunku zależności. Wnoszący protest nie przedstawił jednak, ani nie wskazał żadnych miarodajnych dowodów związanych ze sformułowanym zarzutem rzekomego naruszenia swobody głosowania, do którego miało dojść w jednej z obwodowych komisji wyborczych, której skarżący był członkiem. Niewątpliwie takiego dowodu nie stanowi załączony do protestu wydruk z wymienionymi tytułami artykułów prasowych dotyczących podejrzeń związanych z przekupstwem wyborczym. Również dołączony do protestu załącznik nr 2 w postaci wydruku korespondencji, nie dowodzi twierdzeń skarżącego o rzekomym wywieraniu wpływu na sposób głosowania przez nadużycie stosunku zależności. Dowód ten potwierdza co najwyżej okoliczność, że skarżący był członkiem jednej z obwodowych komisji wyborczych. Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że protest wyborczy nie może mieć charakteru abstrakcyjnego, czyli stawiać ogólnych zarzutów co do potencjalnych naruszeń prawa wyborczego lub dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom. Z powyższych względów, działając na podstawie art. 322 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 250 KKart. 82 § 1art. 321 § 3art. 322 § 1art. 321§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy