I NSW 2974/20

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-07-23

Skład orzekający: Jacek Widło, Marcin Łochowski, Grzegorz Żmij

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie czynnego prawa wyborczego obywatela poprzez niedoręczenie zaświadczenia o prawie do głosowania, nawet jeśli zarzut protestu jest zasadny, może mieć wpływ na ważność wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy wyraził opinię, że zarzut protestu dotyczący naruszenia czynnego prawa wyborczego obywatela poprzez niedoręczenie zaświadczenia o prawie do głosowania jest zasadny. Jednakże, stwierdził, że to naruszenie nie miało wpływu na ostateczny wynik wyborów, biorąc pod uwagę znaczną różnicę głosów między kandydatami.
Stan faktyczny
A.D. wniosła protest przeciwko ważności wyboru Prezydenta RP, zarzucając naruszenie prawa wyborczego polegające na niedoręczeniu jej zaświadczenia o prawie do głosowania, co pozbawiło ją czynnego prawa wyborczego. Skarżąca uprawdopodobniła, że wystąpiła o zmianę miejsca głosowania i mimo wykreślenia z listy za granicą, nie została dopisana do listy w Polsce, a otrzymane zaświadczenie nie dotarło na czas.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy wyraził opinię, że zarzut protestu jest zasadny, ale pozostaje bez wpływu na ważność wyborów.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSW 2974/20 POSTANOWIENIE Dnia 23 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Widło (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Marcin Łochowski SSN Grzegorz Żmij w sprawie z protestu A.D. przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przy udziale: 1) Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, 2) Prokuratora Generalnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 23 lipca 2020 r., wyraża opinię, że zarzut protestu jest zasadny, ale pozostaje bez wpływu na ważność wyborów. UZASADNIENIE W dniu 16 lipca 2020 r. skarżąca A.D. wniosła protest przeciwko ważności wyboru Prezydenta RP. Skarżąca podniosła naruszenie przepisów Konstytucji RP i prawa wyborczego polegającego na niedoręczeniu jej zaświadczenia o prawie do głosowania, co skutkowało pozbawieniem jej czynnego prawa wyborczego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2 Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji RP wyborcy (a także pełnomocnikowi Komitetu Wyborczego), przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru. Zasady i tryb organizacji wyborów Prezydenta RP w związku z ogłoszonym stanem epidemii na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej reguluje ustawa z dnia 2 czerwca 2020 r. o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego (Dz.U. 2020, poz. 979, dalej: u.wyb.2020). W zakresie nieuregulowanym w ww. ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. 2019, poz. 684 ze zm., dalej: k.wyb.) (art. 1 ust. 2 u.wyb.2020). Należy uznać podniesione zarzut za zasadny. Skarżąca uprawdopodobniła dołączonymi wydrukami z wiadomości e-mail, że wystąpiła po pierwsze o skreślenie z listy wyborców w obwodzie za granicą (M., Wielka Brytania), a następnie o dopisanie jej do listy wyborców w Polsce, po drugie uprawdopodobniła, że pomimo wykreślenia jej z obwodu za granicą nie dopisano jej do spisu wyborców w Polsce, po trzecie, że na skutek interwencji i pomocy konsula przywrócono ją do spisu wyborców wystawiając jednocześnie zaświadczenie o prawie do głosowania. Zaświadczenie wydano bez zbędnej zwłoki i nadano (8 lipca 2020 r.) pocztą, co może uczynić konsul w szczególnie uzasadnionych okolicznościach zgodnie z § 11 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 29 maja 2017 r. w sprawie spisu wyborców przebywających za granicą (Dz.U. 2017, poz. 1130 ze zm.), jednak nie doszło ono na czas tak, aby Skarżąca mogła skorzystać z czynnego prawa wyborczego. Czyni to analizowany protest zasadnym, albowiem w sprawie naruszono konstytucyjnie i ustawowo zagwarantowane czynne prawo wyborcze obywatela (art. 10 § 1 k.wyb.). Należy jednak uznać, że nie wykazano, że ten przypadek naruszenia prawa wyborczego miał wpływ na ostateczny wynik wyborów, w sytuacji gdy różnica głosów pomiędzy kandydatami wyniosła 422.385. 3 Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 323 § 1 i 2 Kodeksu wyborczego w zw. z art. 1 ust. 2 u.wyb.2020, Sąd Najwyższy wyraził opinię jak w sentencji postanowienia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 129 ust. 2art. 1 ust. 2art. 10 § 1art. 323 § 1§ 11 ust. 6§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 30.07.2026. · PDF źródłowy