II ARN 19/89

WyrokSąd Najwyższy1989-06-29

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne

Czy gospodarstwo rolne nabyte przez osadnika w trybie nadania na własność z dniem 7 września 1951 r. na podstawie dekretu z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych, mogło zostać przejęte na własność Państwa bez odszkodowania na podstawie ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych oraz uporządkowaniu niektórych spraw, związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej?

Ratio decidendi

Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną Prokuratora Generalnego PRL, uznając, że nieruchomości wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, które przeszły na własność osadnika z dniem 7 września 1951 r. na mocy dekretu z dnia 6 września 1951 r., nie mogły być uznane za nieruchomości państwowe podlegające przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania na podstawie ustawy z dnia 12 marca 1958 r. Skoro osadnik stał się właścicielem gospodarstwa, nie można było przyjąć, że nieruchomości te nadal pozostawały we władaniu Państwa lub były jedynie oddane w użytkowanie.

Stan faktyczny

Sprawa dotyczyła decyzji o przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania gospodarstwa rolnego wraz z zabudowaniami. Gospodarstwo to zostało nabyte przez osadnika w trybie nadania na własność z dniem 7 września 1951 r. na podstawie dekretu z dnia 6 września 1951 r. Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał w mocy decyzję o przejęciu. Prokurator Generalny PRL wniósł rewizję nadzwyczajną.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną Prokuratora Generalnego PRL.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Dyrektora Wydziału Geodezji (...) Urzędu Wojewódzkiego (...) w przedmiocie przejęcia na własność Państwa bez odszkodowania gospodarstwa rolnego wraz z zabudowaniami na skutek rewizji nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego PRL (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 15 listopada 1988 r. SA/Wr 525/88oddala rewizję nadzwyczajną.Uzasadnienie faktyczneJeżeli nieruchomości wchodzące w skład gospodarstwa rolnego o powierzchni 18,51 ha, otrzymali w trybie nadania osadnicy, stając się ich właścicielami z mocy art. 2 ust. 1 dekretu z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz. U. Nr 45 poz. 340 ze zm.) z dniem 7 września 1951 r., to tym samym nie można było uznać, że nieruchomości te nadal są we władaniu Państwa bądź są one nieruchomościami tylko przekazanymi przez Państwo w użytkowanie innym osobom fizycznym lub prawnym.W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych oraz uporządkowaniu niektórych spraw, związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej (Dz. U. Nr 17 poz. 71 ze zm.) tylko takie nieruchomości przeszły na własność Państwa.

Powiązane orzeczenia

III CR 20/63 1963-12-03Czy pozwany, który od 1948 r. nieprzerwanie użytkował i prowadził gospodarstwo rolne, nabył z mocy prawa jego własność na podstawie dekretu z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospod…
II CR 860/60 1961-02-11Czy sąd powinien umorzyć postępowanie w sprawie o wydanie nieruchomości, jeśli istnieje możliwość, że nieruchomość została przejęta na własność Państwa na podstawie ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży państwowych…
III CR 220/65 1965-10-19Czy posiadacz nieruchomości stanowiącej własność Państwa, położonej na terenach objętych ustawą z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, może w przypadkach określonych w art. 73 § 2 prawa rze…
III CRN 633/71 1972-08-16Czy możliwe jest nabycie przez zasiedzenie nieruchomości rolnej, która została przejęta na własność Państwa na podstawie dekretu z dnia 5 września 1947 r. o przejściu na własność Państwa mienia pozostałego po osobach prz…
III CR 1038/60 1961-03-08Czy właścicielom nieruchomości przejętej na własność Państwa na mocy ustawy z dnia 12 marca 1958 r. przysługuje roszczenie o odszkodowanie za szkody wyrządzone w tej nieruchomości przed jej przejęciem, w sytuacji gdy nie…

Powołane przepisy

art. 2 ust. 1art. 9 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.