I ZI 88/23

Izba Odpowiedzialności Zawodowej2024-11-05

Skład orzekający: Zbigniew Korzeniowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi z urzędu przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w postępowaniu odwoławczym przed Sądem Najwyższym, w tym w postępowaniu w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy przyznał adwokatowi z urzędu zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w postępowaniu odwoławczym przed Sądem Najwyższym. Rozstrzygnięcie oparto na przepisach k.p.k. dotyczących kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości w tej sprawie. Sąd podkreślił, że wysokość wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru nie powinna być różnicowana od wynagrodzenia pełnomocnika wyznaczonego z urzędu.
Stan faktyczny
Adwokat U. F. wniosła o przyznanie jej kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wnioskodawczyni w postępowaniu odwoławczym przed Sądem Najwyższym. Sprawa dotyczyła postępowania w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej. Sąd Najwyższy uchylił wcześniejsze orzeczenie Izby Dyscyplinarnej i przekazał sprawę do rozpoznania w pierwszej instancji, wskazując na naruszenie standardów konstytucyjnych i unijnych. Wniosek adwokata o zasądzenie kosztów został uznany za zasadny.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przyznał adwokatowi U. F. kwotę 1200 zł (w tym 23% VAT) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

I ZI 88/23 POSTANOWIENIE Dnia 5 listopada 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie A. K. - sędziego Sądu Rejonowego […] w X., po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu 5 listopada 2024 r. wniosku adw. U. F. - pełnomocnika z urzędu wnioskodawczyni o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu odwoławczym przed Sądem Najwyższym, na podstawie art. 626 § 2 k.p.k. w zw. z art. 618 § 1 pkt 11 k.p.k. i § 17 ust. 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 763 ze zm.), postanowił: przyznać adw. U. F. z Kancelarii Adwokackiej w W. od Skarbu Państwa – Sądu Najwyższego w Warszawie kwotę 1200 (jeden tysiąc dwieście) zł, w tym 23 % VAT, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wnioskodawczyni w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, na etapie postępowania odwoławczego w sprawie o sygn. akt II ZIZ 12/22, w wyniku którego wznowiono postępowanie rozpoznane pod sygn. akt I ZI 88/23. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy uchwałą z 14 listopada 2023 r., wydaną w sprawie o sygn. akt II ZIZ 12/22, uchylił orzeczenie wydane w sprawie o sygn. I DI 30/21 i sprawę A. I ZI 88/23 2 K. – sędzi Sądu Rejonowego […] w X., w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, przekazał do rozpoznania Sądowi Najwyższemu w pierwszej instancji. W uzasadnieniu uchwały Sąd Najwyższy wskazał, że wniesienie obu zażaleń implikowało konieczność uchylenia uchwały Sądu Najwyższego Izby Dyscyplinarnej z 20 września 2021 r., sygn. akt I DI 30/21, z uwagi na naruszenie przez tę Izbę standardów konstytucyjnych oraz unijnych. Na posiedzeniu 14 listopada 2023 r., pełnomocnik wnioskodawczyni – adw. U. F. wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oskarżycielowi prywatnemu. Pismem z 8 września 2024 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), adw. U. F. wniosła o przyznanie jej kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pokrzywdzonej L. D. z urzędu w postępowaniu na etapie postępowania odwoławczego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek pełnomocnika wnioskodawczyni, adw. U. F. jest zasadny, gdyż nie ulega wątpliwości, że należy się jej wynagrodzenie za udzieloną przez nią pomoc prawną z urzędu na etapie postępowania odwoławczego przed Sądem Najwyższym, za którą nie otrzymała wynagrodzenia w całości ani w części. W wyniku wydania uchwały z 14 listopada 2023 r., doszło do rozpoznania sprawy pod sygn. I ZI 88/23, w trybie wznowienia postępowania określonego w ustawie z 6 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2022 r., poz. 1259), w związku ze zniesieniem Izby Dyscyplinarnej i utworzeniem Izby Odpowiedzialności Zawodowej. Przepisy art. 626 § 2 k.p.k. w zw. z art. 618 § 1 pkt 11 k.p.k. i § 17 ust. 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, zgodne są z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 20 grudnia 2022 r., sygn. akt SK 78/21. Brak jest bowiem podstaw do różnicowania wysokości wynagrodzenia I ZI 88/23 3 pełnomocnika ustanowionego z wyboru z wynagrodzeniem pełnomocnika wyznaczonego przez sąd z urzędu. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie. [M. T.] r.g.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 626 § 2 KPKart. 618 § 1 pkt 11 KPK§ 2§ 1 pkt 11§ 17 ust. 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy