I ZSK 6/22
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2024-01-31
Skład orzekający: Marek Motuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi ustanowionemu obrońcą z urzędu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot kosztów dojazdu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokata J. K. kwotę 2 952 zł z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym oraz kwotę 595 zł 08 gr z tytułu zwrotu kosztów dojazdu. Ustalając wysokość opłaty za pomoc prawną, Sąd Najwyższy uwzględnił przepisy rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, a także wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący braku konstytucyjnego uzasadnienia różnicowania wynagrodzenia adwokatów w zależności od tego, czy działają z wyboru, czy z urzędu. Koszty dojazdu zostały ustalone na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych.Stan faktyczny
Adwokat J. K., obrońca z urzędu sędziego X. Y. w postępowaniu dyscyplinarnym przed Sądem Najwyższym, złożył wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu kosztów dojazdu. Postępowanie dyscyplinarne zostało umorzone. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek adwokata.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokata J. K. kwotę 2 952 zł z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej oraz kwotę 595 zł 08 gr z tytułu zwrotu kosztów dojazdu.Pełny tekst orzeczenia
I ZSK 6/22 POSTANOWIENIE Dnia 31 stycznia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Motuk w sprawie X. Y. – sędziego Sądu Rejonowego w Chełmie w stanie spoczynku po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu w dniu 31 stycznia 2024 r. wniosku adw. J. K. - obrońcy z urzędu sędziego w stanie spoczynku X. Y. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym na podstawie art. 626 § 2 k.p.k. w zw. z art. 618 § 1 pkt 2 i 11 k.p.k. postanowił: zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokata J. K. - obrońcy z urzędu sędziego w stanie spoczynku X. Y. kwotę 2 952? zł (słownie: dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa złote), w tym 23 % VAT, z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym oraz kwotę 595 zł 08 gr (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt pięć złotych osiem groszy) z tytułu zwrotu kosztów dojazdu do Sądu Najwyższego. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy Izba Odpowiedzialności Zawodowej postanowieniem z dnia 19 grudnia 2023 r., sygn. akt I ZSK 6/22 (uprzednio: I DSK 6/21), umorzyła postępowanie dyscyplinarne przeciwko X. Y. - sędziemu Sądu Rejonowego w Chełmie w stanie spoczynku, o zarzucane jej delikty dyscyplinarne z art. 107 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz. U. z
I ZSK 6/22 2 2023 r. poz. 217 z późn. zm.). Wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które nie zostały zasądzone ani w części ani w całości złożył w dniu 4 stycznia 2022 r., a następnie ponowił w dniu 14 stycznia 2024 r., adw. J. K. - obrońca z urzędu obwinionej X. Y., który funkcję tę pełnił do dnia 3 lutego 2022 r. Ustalając kwotę nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uwzględnić należy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 kwietnia 2020 r., w sprawie o sygn. akt SK 66/19, w którym stwierdzono, że analiza statusu adwokatów i radców prawnych oraz ich roli w postępowaniu, w którym występują jako podmioty powołane i zobowiązane do zastępstwa prawnego, prowadzi do uznania, że różnicowanie ich wynagrodzenia poprzez jego obniżenie, w stosunku do wynagrodzenia, które otrzymaliby, gdyby występowali w sprawie jako pełnomocnicy z wyboru, nie ma konstytucyjnego uzasadnienia (zob. wyrok TK z 23.04.2020 r., SK 66/19, OTK-A 2020, nr 13). Tak też, zgodnie z § 11 ust. 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023, poz. 1964) w zw. z § 17 ust. 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2019, poz.18;) opłata za obronę w sprawie przed Sądem Najwyższym wynosi 1200 zł. Jak stanowi § 20 drugiego z przywołanych rozporządzeń, w sprawach, w których rozprawa trwa dłużej niż jeden dzień, opłata ulega podwyższeniu za każdy następny dzień o 20%. W niniejszej sprawie odbyło się sześć rozprawy, na których w roli obrońcy stawił się adw. J. K., tj. w dniach: 24 lipca 2019 r., 25 lipca 2019 r., 16 grudnia 2019 r., 18 grudnia 2019 r., 18 lutego 2020 r., 12 marca 2020 r. W związku z tym, opłata za rozprawy odbyte po dniu 24 lipca 2019 r. wynosi po 240 zł. Całkowita kwota należna adw. J. K. z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym wynosi zatem 2400 zł. Kwota ta zgodnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu została podwyższona o 23% VAT, co daje kwotę 2 952 zł.
I ZSK 6/22 3 Nie zasługuje na uwzględnienie wniosek adw. J. K. w zakresie zwrotu kwoty 100 zł poniesionej z tytułu sporządzenia kserokopii dokumentów znajdujących się w aktach sprawy z uwagi na brak udokumentowania tych wydatków, a zatem niespełnienia wymogów z § 2 pkt 2 uprzednio przywołanego rozporządzenia. Ponadto, obrońca wskazał na wydatki podlegające zwrotowi związane z poniesionymi kosztami dojazdu na rozprawy. Zgodnie z § 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. z 2002 r., nr 27, poz. 271) obowiązującym w dniu sporządzenia wniosku - koszty używania pojazdów do celów służbowych pokrywa pracodawca według stawek za 1 kilometr przebiegu pojazdu, które dla samochodu osobowego o pojemności skokowej silnika powyżej 900 cm3 – nie mogą być wyższe niż 0,89 zł. Oznacza to, że kwota należna obrońcy za rozprawy odbyte w dniu 24 lipca oraz 25 lipca 2019 r. wynosi 818 zł 80 gr. W dniach odbywania się pozostałych rozpraw obrońca odbył podróże pociągiem, za które poniósł łączny koszt w wysokości 144 zł. Łączny koszt opłat poniesionych z tytułu dojazdu do Sądu Najwyższego wynosi 595 zł 08 gr. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie. (r.g.) [ał]
Powiązane orzeczenia
- I ZI 13/23 2023-07-11Czy oczywista omyłka rachunkowa w sentencji uchwały Sądu Najwyższego może zostać sprostowana?
- II KK 280/24 2024-08-07Czy Sąd Najwyższy może sprostować oczywistą omyłkę rachunkową w swoim postanowieniu dotyczącym wynagrodzenia obrońcy z urzędu?
- I CSK 519/16 2017-10-19Czy wniosek o sprostowanie oczywistej omyłki rachunkowej w postanowieniu Sądu Najwyższego dotyczącego wynagrodzenia adwokata z urzędu powinien zostać uwzględniony w całości, czy częściowo?
- I DSK 8/21 2021-07-12Czy Sąd Najwyższy może sprostować oczywistą omyłkę pisarską w sentencji i uzasadnieniu własnego postanowienia, polegającą na błędnym wskazaniu kwoty brutto przyznanej adwokatowi z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej?
- II UK 397/16/1 2017-10-02Czy Sąd Najwyższy może sprostować błąd rachunkowy w swoim postanowieniu dotyczącym kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu?
Powołane przepisy
art. 626 § 2 KPKart. 618 § 1 pkt 2art. 107 § 1§ 2§ 1 pkt 2§ 1§ 11 ust. 2§ 17 ust. 2§ 20§ 4 ust. 3§ 2 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy