I PKN 217/97
WyrokIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1997-07-29
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przywrócenie pracownika do pracy na inne stanowisko niż poprzednio zajmowane jest dopuszczalne w świetle art. 45 § 1 Kodeksu pracy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przywrócenie pracownika do pracy na inne stanowisko niż poprzednio zajmowane jest niedopuszczalne, co stanowi naruszenie art. 45 § 1 Kodeksu pracy. Orzeczenie Sądu II instancji, które przywróciło powoda do pracy alternatywnie na stanowisko konstruktora lub pilota, zostało uznane za błędne. Sąd Najwyższy podkreślił, że przywrócenie powinno nastąpić na poprzednich warunkach, a nie na innych stanowiskach.Stan faktyczny
Powód Henryk B. został zwolniony z pracy w Zakładach Lotniczych "P.M." Sp. z o.o. Sąd I instancji oddalił jego powództwo o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne. Sąd II instancji zmienił ten wyrok, przywracając powoda do pracy na stanowisko konstruktora lub pilota doświadczalnego. Pozwany wniósł kasację, zarzucając m.in. naruszenie art. 45 § 1 KP przez przywrócenie na inne stanowisko.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wyrok z dnia 29 lipca 1997 r. I PKN 217/97 Przywrócenie pracownika do pracy na inne stanowisko niż poprzednio zajmowane jest niedopuszczalne (art. 45 § 1 KP). Przewodniczący SSN: Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Adam Józefowicz, Janusz Łętowski. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 1997 r. sprawy z powództwa Henryka B. przeciwko Zakładom Lotniczym "P.M." Sp. z o.o. w M. o uznanie wypowie-dzenia umowy o pracę za bezskuteczne, na skutek kasacji strony pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie z dnia 13 lutego 1997 r. [...] u c h y l i ł zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Wojewódzkiemu-Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie do ponownego rozpoznania. U z a s a d n i e n i e Pozwany Zakład Lotniczy "P.-M." Sp. z o.o. w M. w sprawie z powództwa Henryka B. o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne wniósł kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie z dnia 13 lutego 1997 r. [...] Zaskarżonym orzeczeniem zmieniono wyrok Sądu I instancji oddalający powództwo w ten sposób, że przywrócono powoda do pracy u strony pozwanej "na stanowisko konstruktora lub pilota doświadczalnego". W kasacji postawiono zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego oraz wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi II instancji względnie o jego zmianę i oddalenie apelacji powoda od wyroku Sądu I instancji. Zdaniem strony wnoszącej kasację zaskarżony wyrok narusza art. 10 w związku z art. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach roz-wiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19 ze zm.), co polega na błędnym ustaleniu Sądu II instancji, iż nie istniały określone w tej ustawie przyczyny zmniejszenia zatrudnienia, skoro w okresie od dnia 1 czerwca do dnia 31 października 1996 r. zwolniono około 80 pracowników, w tym również konstruktorów, do których w dniu otrzymania wypowiedzenia zaliczał się powód. Nie jest uzasadnione ustalenie Sądu II instancji, że strona pozwana nie dokonała wszechstronnej oceny pracowników wytypowanych do zwolnienia. Zarzucono także naruszenie art. 42 § 4 KP polegające na przyjęciu przez Sąd II instancji, iż pozwany powierzył powodowi pełnienie obowiązków tylko na okres 3 miesięcy oraz art. 60 KC w związku z art. 300 KP przez uznanie, że strony nie mogły dokonać zmiany umowy o pracę w drodze porozumienia. Postawiono także zarzut naruszenia art. 45 § 1 KP przez przywrócenie powoda na inne stanowisko (pilota doświadczalnego) niż poprzednio zajmowane (konstruktora). W odniesieniu do naruszenia przepisów procedury zarzucono błędne zastosowanie art. 325 i art. 328
KPC przez zamieszczenie w uzasadnieniu elementów rozstrzygających oraz obwarowanie części rozstrzygnięcia zawartej w uzasadnieniu warunkiem uzyskania przez powoda ważnej licencji pilota doświadczalnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zarzuty kasacji są uzasadnione. Błędny jest pogląd Sądu II instancji o czasowym przeniesieniu powoda na podstawie art. 42 § 4 KP ze stanowiska pilota doświadczalnego na stanowisko kons-truktora. We wrześniu 1995 r. poinformowano powoda, że zostanie mu wypowiedziana umowa o pracę na stanowisku pilota, jeżeli nie znajdzie sobie innej pracy u strony pozwanej. Z dniem 1 listopada 1995 r. powód został zatrudniony jako konstruktor. Sąd I instancji trafnie zatem przyjął, iż nastąpiła zmiana umowy o pracę w drodze porozumienia stron. Powód pracował na nowym stanowisku pracy do upływu okresu wypowiedzenia, które złożono mu dnia 24 lipca 1996 r. Sąd II instancji w ogóle nie odniósł się do zastosowanej przez Sąd I instancji konstrukcji zmiany umowy o pracę w drodze porozumienia stron i przyjął bezpodstawnie, iż Sąd I instancji uznał, że zmiana umowy o pracę została dokonana przez wypowiedzenie warunków pracy i płacy (art. 42 § 1-3 KP). Zasadnie zatem kasacja stawia zarzut naruszenia art. 42 KP i art. 60 KC w związku z art. 300 KP. Tym samym został także naruszony art. 45 § 1 KP, gdyż powód został przywrócony nie "do pracy na poprzednich warunkach", lecz alternatywnie na stanowisko konstruktora lub pilota. Z uzasadnienia Sądu II instancji wynika, iż jego zdaniem powód powinien być początkowo przywrócony na stanowisko konstruktora, a po uzyskaniu ważnej licencji należy go przenieść na stanowisko pilota. Trafnie podniesiono w kasacji, że stanowi to naruszenie przepisów art. 325 i art. 328 KPC wyrażające się w zamieszczeniu w uzasadnieniu elementów rozstrzygających i pozbawienie sentencji wyroku jednoznaczności. Sąd II instancji ustalił, odmiennie od Sądu I instancji, że wypowiedzenie powo-dowi umowy o pracę nie było uzasadnione. Jego zdaniem nie istniały przyczyny ekonomiczne uzasadniające zwolnienie oraz nie następowało zmniejszenie zatrudnie-nia. Sąd ten nie wskazał jednak dowodów, na których oparł te ustalenia, a sam nie prowadził postępowania dowodowego. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy Sąd II instancji powinien zatem rozważyć kwestię, czy wypowiedzenie było uzasadnione w aspekcie art. 1 i art. 10 powołanej ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. oraz art. 45 § 1 KP. Z tych względów na podstawie art. 39313 § 1 KPC orzeczono jak w sentencji. ========================================
Powiązane orzeczenia
- I PKN 557/98 1999-01-26Czy pracownik, który został przywrócony do pracy na poprzednich warunkach na mocy prawomocnego orzeczenia sądu, a następnie pracodawca rozwiązał z nim umowę o pracę bez wypowiedzenia z powodu rzekomej odmowy wykonania te…
- I PKN 206/00 2001-01-25Czy ocena, czy przywrócenie pracownika do pracy jest niemożliwe lub niecelowe (art. 45 § 2 KP), powinna być dokonana według stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy?
- II PK 340/17 2019-04-10Czy pracownik, który pierwotnie domagał się przywrócenia do pracy, a następnie zmienił swoje żądanie na odszkodowanie, może skutecznie domagać się przywrócenia do pracy po tym, jak pracodawca nie wyraził zgody na zmianę…
- I PKN 268/98 1998-08-25Czy przywrócenie pracownika do pracy na stanowisku, którego nigdy nie zajmował, jest zgodne z prawem?
- II PK 4/18 2019-04-24Czy pracodawca może przywrócić pracownika na poprzednie warunki pracy i płacy, jeśli pracownik został zwolniony z pracy z naruszeniem przepisów?
Powołane przepisy
art. 45 § 1 KPart. 10art. 1art. 42 § 4 KPart. 60 KCart. 300 KPart. 325art. 328
KPCart. 42 § 1art. 42 KPart. 300 KP.art. 328 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy