I PZ 25/73

PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1973-10-05

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie biegłego powinno uwzględniać fakt, że sporządza on identyczne lub bardzo zbliżone opinie w wielu sprawach o podobnym przedmiocie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przy ustalaniu wynagrodzenia biegłego należy brać pod uwagę całokształt okoliczności, w tym nakład pracy i czas potrzebny na sporządzenie opinii. Jeśli biegły sporządza identyczne lub bardzo zbliżone opinie w wielu sprawach, wynagrodzenie w każdej z nich powinno być oceniane z uwzględnieniem faktu, że kolejne opinie są powtórzeniem pierwszej, z niewielkim dodatkowym nakładem pracy. Decydujący jest nakład pracy na wszystkie opinie dodatkowe dotyczące oznaczonego zlecenia.
Stan faktyczny
Zakłady Przemysłu Ziemniaczanego wniosły zażalenie na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Białymstoku dotyczące wynagrodzenia biegłego. Zakłady kwestionowały przyznanie biegłemu wynagrodzenia za dodatkową opinię, argumentując, że była ona identyczna z opiniami w innych, toczących się równolegle sprawach. Sąd Najwyższy uznał, że wynagrodzenie powinno być niższe, jeśli opinie są powtarzalne.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie w części przyznającej biegłemu kwotę wyższą niż 85 zł, a w pozostałym zakresie oddalił zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Rejman. Sędziowie: A. Szczurzewski, J. Knap (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Zakładów Przemysłu Ziemniaczanego w Ł. przeciwko Henrykowi Z. o 137.240 zł na skutek zażalenia powodowych Zakładów na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Białymstoku z dnia 5 marca 1973 r.,uchylił zaskarżone postanowienie w części przyznającej biegłemu Bolesławowi D. kwotę wyższą niż 85 zł; poza tym zażalenie oddalił.Uzasadnienie faktyczneZażalenie powodowych Zakładów, gdy kwestionuje co do zasady przyznanie biegłemu wynagrodzenia za sporządzenie dodatkowej opinii z dnia 10.XI.1972 r., jest niesłuszne. Skoro bowiem w zakresie zleconym mu przez Sąd Wojewódzki biegły opracował dodatkową opinię, to za jej wykonanie należy mu się odpowiednie wynagrodzenie.Trzeba jednak zgodzić się z przedstawionym w zażaleniu stanowiskiem, że Sąd Wojewódzki przy określeniu wysokości wynagrodzenia biegłego nie miał na uwadze całokształtu okoliczności, które należało rozważyć, oceniając nakład pracy i ilość czasu potrzebne do wydania opinii.Z informacji znajdującej się w aktach wynika, że oprócz niniejszej sprawy przed Sądem Wojewódzkim w Białymstoku toczy się jeszcze siedem innych spraw z powództwa tego samego przedsiębiorstwa przeciwko różnym osobom o identycznym co do podłoża przedmiocie sporu.Porównanie dodatkowych opinii, złożonych przez biegłego w tej sprawie oraz w sprawie (...), wykazuje, że w obydwu tych sprawach osnowa opinii, wątki tematyczne, wyjaśnienia i argumentacja, a nawet układy tekstowe są bądź to prawie identyczne, bądź to bardzo zbliżone. Wynika to z porównania poszczególnych fragmentów opinii wydanych w obydwu sprawach.Podobnie może się rzecz przedstawiać w pozostałych sześciu sprawach.Jeżeli zatem dodatkowe opinie biegłego są we wszystkich sprawach prawie identyczne lub mają bardzo zbliżoną treść, to w takiej sytuacji nakład pracy i ilość czasu zużytego na opracowanie opinii w poszczególnej sprawie wypadałoby oceniać z uwzględnieniem faktu, że każda kolejna opinia jest w istocie powtórzeniem pierwszej, z nieznacznym tylko dodatkowym nakładem pracy na wprowadzenie zmian, jakie okazały się konieczne wobec ewentualnej odmienności pewnych elementów stanu faktycznego sprawy.W tych warunkach decydujący dla określenia wynagrodzenia biegłego musi być nakład jego pracy i ilość zużytego przezeń czasu na opracowanie wszystkich opinii dodatkowych, dotyczących oznaczonego zlecenia Sądu. Na tej dopiero podstawie możliwe jest prawidłowe ustalenie stosunkowego wynagrodzenia biegłego w każdej odrębnej sprawie. Uwaga ta nie odnosi się do tej części przyznanego wynagrodzenia, która stanowi zwrot wydatku niezbędnego do wykonania zleconej pracy. W sprawie chodzi o koszty sporządzenia maszynopisów.Sąd Wojewódzki we wskazanym aspekcie nie ocenił karty pracy biegłego i wystawionego przezeń rachunku, a tym samym uniemożliwił kontrolę prawidłowości swojego orzeczenia, ustalającego wysokość należnego biegłemu wynagrodzenia na gruncie art. 10 dekretu z dnia 26 października 1950 r. o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym (Dz. U. Nr 49, poz. 445; zm. Dz. U. z 1960 r. Nr 38, poz. 229).Z tych przyczyn i na podstawie art. 388 § 1 i art. 387 k.p.c. w zw. z art. 363 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 10art. 388 § 1art. 387 KPCart. 363 § 1 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026.