I PZP 22/80

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN T. Szymanek. Sędziowie SN: J. Knap, Z. Stypułkowska (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy z udziałem Prokuratora Prokuratury Generalnej PRL, E. Wiśniewskiej, w sprawie z wniosku Tadeusza S. przeciwko Przedsiębiorstwu Ceramiki Budowlanej w G. o wypłatę ekwiwalentu za nie wykorzystany urlop wypoczynkowy po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Zielonej Górze z siedzibą w Sulechowie postanowieniem z dnia 29 maja 1980 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 66 ustawy z dnia 24 października 1974 r. o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych:"a. Czy w świetle przepisu art. 1 układu zbiorowego pracy dziennikarzy z dnia 31 grudnia 1974 r. dopuszczalne jest stosowanie przepisów tego układu także do dziennikarza zatrudnionego w redakcji gazety zakładowej w zakładzie objętym przepisami innego układu zbiorowego pracy, nie przewidującego stanowiska redaktora naczelnego, w warunkach gdy gazeta zakładowa nie została zarejestrowana w Stałej Komisji Mieszanej przewidzianej w art. 25 układu zbiorowego pracy dziennikarzy?W przypadku odpowiedzi pozytywnej na powyższe pytanie,b. Czy prawo do urlopu wypoczynkowego dodatkowo przewidzianego w art. 18 ust. 1 układu zbiorowego pracy dziennikarzy w związku z art. 160 przysługuje dziennikarzowi także w zakładzie, w którym podjął on dodatkowe zatrudnienie na podstawie umowy o pracę?"i po zapoznaniu z poglądem Centralnej Rady Związków Zawodowych powziął następującą uchwałę:W myśl porozumienia zawartego pomiędzy Ministrem Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych a Zarządem Głównym Związku Zawodowego Pracowników Przemysłu Budowlanego z dnia 15 marca 1975 r. - na podstawie § 18 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 grudnia 1974 r. w sprawie układów zbiorowych pracy (Dz. U. Nr 47, poz. 288) - nie są objęci układem zbiorowym pracy dziennikarzy z dnia 31 grudnia 1974 r. dziennikarze redakcji tego resortu nie wpisanej do rejestru Stałej Komisji Mieszanej, wymienionej w art. 1 ust. 1 powyższego układu. Jednakże postanowienie umowy o pracę określające wynagrodzenie dziennikarza takiej redakcji według zasad układu zbiorowego pracy dziennikarzy jest w tej części dla stron wiążące. Poza tym do tego stosunku pracy stosuje się przepisy układu zbiorowego pracy obowiązującego w danym zakładzie pracy.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawca zatrudniony był w Przedsiębiorstwie Ceramiki Budowlanej - objętym układem zbiorowym pracy dla przemysłu materiałów budowlanych z dnia 23 grudnia 1974 r. - na stanowisku redaktora naczelnego gazety zakładowej. W związku z rozwiązaniem stosunku pracy domagał się ekwiwalentu za nie wykorzystane urlopu wypoczynkowe w rozmiarze po 26 dni urlopu podstawowego oraz po 12 dni urlopu dodatkowego, przewidzianego w art. 18 ust. 1 układu zbiorowego pracy dziennikarzy z dnia 31 grudnia 1974 r. Twierdził bowiem, iż do stosunku pracy, jaki wiązał go z pozwanym Przedsiębiorstwem, mały zastosowanie postanowienia powyższego układu, co wynika zwłaszcza z treści zawartej z tym Przedsiębiorstwem umowy o pracę.Terenowa Komisja Rozjemcza oddaliła wniosek, a Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, rozpoznając odwołanie wnioskodawcy, przedstawił do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne przytoczone w sentencji uchwały.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Z przepisu art. 1 ust. 1 układu zbiorowego pracy dziennikarzy z dnia 31 grudnia 1974 r. wynika, iż układ ten ustala warunki pracy i płacy dziennikarzy zatrudnionych w takich redakcjach prasowych, które zostały wpisane do rejestru Stałej Komisji Mieszanej określonej w art. 25 układu. Omawiany układ został zawarty między Zarządem Robotniczej Spółdzielni Wydawniczej "Prasa-Książka-Ruch" a Zarządem Głównym Związku Zawodowego Pracowników Książki, Prasy i Radia. Obejmuje on więc, stosownie do § 1 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 grudnia 1974 r. w sprawie układów zbiorowych pracy (Dz. U. Nr 47, poz. 288), jedynie zakłady pracy podporządkowane stronie układu zbiorowego pracy, a mianowicie wymienionej wyżej RSW "Prasa-Książka-Ruch". W stosunku zaś do innych zakładów pracy układ ten ma zastosowanie tylko w razie zawarcia porozumienia przewidzianego w § 18 ust. 1 wymienionego rozporządzenia. Upoważnia on bowiem właściwego ministra oraz odpowiedni związek zawodowy do objęcia układem zbiorowym pracy, którego nie są stronami, także podporządkowanych im zakładów pracy.Porozumienie takie zostało zawarte w dniu 15 marca 1975 r. między Ministrem Budwnictwa i Materiałów Budowlanych, któremu podporządkowane jest pozwane Przedsiębiorstwo, a Zarządem Głównym Związku Zawodowego Pracowników Przemysłu Budowlanego o stosowaniu układu zbiorowego pracy dziennikarzy z dnia 31 grudnia 1974 r. w redakcjach czasopism wydawanych przez jednostki organizacyjne resortu budownictwa i przemysłu materiałów budowlanych. Zastosowanie tego układu uwarunkowane zostało jednak od wpisania redakcji czasopism do rejestru Stałej Komisji Mieszanej.Redakcja Gazety Zakładowej "Ceramik Lubuski", w której wnioskodawca sprawował funkcje redaktora naczelnego, nie została wpisana do rejestru wymienionej Komisji. Z tych względów wnioskodawca nie był objęty układem zbiorowym pracy dziennikarzy i nie przysługuje mu prawo do szczególnych uprawnień wynikających z tego układu, jak np. do dodatkowego urlopu przewidzianego w art. 18 ust. 1 układu.Z treści natomiast umów o pracę zawartych między wnioskodawcą a pozwanym Przedsiębiorstwem wynika, że w kwestii wynagrodzenia za pracę odwołują się one, za okres od dnia 29 sierpnia 1976 r. do dnia 20 sierpnia 1977 r., do postanowień układu zbiorowego pracy dla przemysłu materiałów budowlanych z dnia 23 grudnia 1974 r., a w następnych okresach - do układu zbiorowego pracy dziennikarzy z dnia 31 grudnia 1974 r.Wnioskodawca bowiem zatrudniony był w tym Przedsiębiorstwie - będącym jego drugim zakładem pracy - w rozmiarze 1/2 etatu, na podstawie kolejno zawieranych umów o pracę na czas określony.Postanowienia zaś umowy o pracę w przedmiocie wynagrodzenia korzystniejsze od przewidzianych w obowiązującym w zakładzie pracy układzie zbiorowym pracy są wiążące dla stron w takim zakresie, w jakim zostały między nimi uzgodnione (art. 18 kodeksu pracy). Poza tym do tego stosunku pracy stosują się przepisy układowe obowiązujące w danym zakładzie pracy.Z przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji uchwały.