I PZP 25/78

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN K. Zieliński (sprawozdawca). Sędziowie SN: E. Jachczyk, M. Rafacz-Krzyżanowska.SentencjaSąd Najwyższy z udziałem Prokuratora Prokuratury Generalnej PRL, M. Sławińskiej, w sprawie z wniosku Jana M. przeciwko Kopalniom i Zakładom Przetwórczym Siarki "Siarkopol" w T. o ustalenie prawa do urlopu w 1978 r. po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie postanowieniem z dnia 17 sierpnia 1978 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 66 ustawy z dnia 24 października 1974 r. o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych:"Czy w przypadku przerwy w zatrudnieniu trwającej do jednego roku z powodu korzystania z renty chorobowej w celu przywrócenia zdolności do pracy i następnie powrotu do pracy po tej przerwie - pracownika ma prawo do urlopu wypoczynkowego za rok, w którym podjął zatrudnienie, czy też uzyskuje to prawo dopiero po przepracowaniu roku?"postanowił udzielić następującej odpowiedzi:Pracownik, z którym zakład pracy rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia wskutek choroby trwającej dłużej niż okres pobierania zasiłku chorobowego (art. 53 § 1 lit. b k.p.) i który podjął pracę w tym samym zakładzie po przerwie w zatrudnieniu trwającej przez jeden rok, w czasie którego pobierał rentę chorobową, uzyskuje prawo do urlopu wypoczynkowego z upływem roku pracy.Uzasadnienie faktycznePozwany zakład pracy rozwiązał z wnioskodawcą umowę o pracę w dniu 14.III.1977 r. z mocy art. 53 pkt 1 lit. b k.p. po wyczerpaniu przez niego 9-miesięcznego okresu pobierania zasiłku chorobowego. W okresie od 15 marca 1977 r. do 14 marca 1978 r. wnioskodawca utrzymywał się z przyznanej mu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych renty chorobowej i w dniu 15 marca 1978 r. podjął pracę w tym samym zakładzie pracy. Wobec odmowy przyznania wnioskodawcy urlopu wypoczynkowego w roku 1978 złożył on wniosek do Zakładowej Komisji Rozjemczej o ustalenie prawa do urlopu wypoczynkowego w roku 1978.Zakładowa Komisja Rozjemcza orzeczeniem z dnia 6 lipca 1978 r. ustaliła, że wnioskodawcy przysługuje prawo do urlopu wypoczynkowego za rok 1978 w wymiarze 26 dni roboczych. Komisja ta uznała, że okres pobierania renty chorobowej nie może być uważany za przerwę w zatrudnieniu w rozumieniu art. 156 § 1 k.p., gdyż pracownik z powodu choroby - a więc z przyczyn od niego niezależnych - ma przeszkodę w wykonywaniu pracy, ujemne zaś skutki w postaci uzyskania prawa do urlopu z upływem roku wystąpiłyby wówczas, gdyby wnioskodawca po okresie pobierania renty chorobowej wstrzymał się z podjęciem pracy przez okres dłuższy niż 3 miesiące.Przy rozpoznawaniu odwołania, wniesionego przez zakład pracy od orzeczenia Zakładowej Komisji Rozjemczej, Okręgowy Sąd przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia budzące poważne wątpliwości zagadnienie prawne ujęte w następującym pytaniu: czy pracownik podejmujący pracę po rocznej przerwie w zatrudnieniu, w czasie której korzystał z renty chorobowej przyznanej mu w celu przywrócenia zdolności do pracy, uzyskuje prawo do urlopu w roku, w którym podjął pracę bezpośrednio po tej przerwie, czy też prawo to przysługuje mu dopiero po przepracowaniu jednego roku.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:W myśl art. 156 § 1 k.p. pracownik podejmujący pracę po przerwie trwającej dłużej niż trzy miesiące uzyskuje prawo do urlopu z upływem roku pracy.Na tle stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy decydujące znaczenie należy przypisać kwestii, czy okres pobierania renty chorobowej stanowi przerwę w zatrudnieniu w rozumieniu wymienionego przepisu. W sprawie jest niesporne, że zakład pracy z mocy art. 53 § 1 ust. 1 lit. b k.p. rozwiązał z wnioskodawcą umowę o pracę z dniem 14 marca 1977 r. po upływie 9-miesięcznego okresu pobierania zasiłku chorobowego. Przepis ten pozwala zakładowi pracy na rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia, jeżeli niezdolność pracownika do pracy trwa dłużej niż 3 miesiące, gdy pracownik był zatrudniony w tym zakładzie krócej niż 6 miesięcy, i dłużej niż okres pobierania zasiłku, gdy pracownik był zatrudniony w tym zakładzie co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową. Zakaz rozwiązywania umowy o pracę nie rozciąga się zatem na okres pobierania renty chorobowej, gdyż omawiany przepis ogranicza go do okresu pobierania zasiłku.Zawarte w uchwale Rady Państwa z dnia 5 października 1978 r. w sprawie ustalenia wykładni przepisów ustawowych o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (M.P. Nr 33, poz. 123) wyjaśnienie, że przepis art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o p.z.e. stanowiący, iż za okresy równorzędne z okresami zatrudnienia uważa się okresy pobierania zasiłków z ubezpieczenia społecznego na wypadek choroby, dotyczy również okresów pobierania renty chorobowej wprowadzonej ustawą z dnia 17 grudnia 1974 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (jednolity tekst: Dz. U. z 1975 r. Nr 34, poz. 188) i ma zastosowanie do ustawy o p.z.e. i do innych ustaw o zaopatrzeniu emerytalnym.Jeżeli zaś rozwiązanie umowy o pracę może zgodnie z art. 53 § 1 ust. 1 lit. a k.p. nastąpić nawet bez odczekania okresu pobierania zasiłku chorobowego, to brak jest podstaw do przyjęcia, by zawarta w uchwale Rady Państwa z dnia 5 października 1978 r. wykładnia dotycząca renty chorobowej mogła mieć zastosowanie do stosunków pracy regulowanych kodeksem pracy, a zwłaszcza do przepisu art. 53 § 1 pkt 1 k.p. w tym znaczeniu, że rozwiązanie umowy z powodu niezdolności pracownika do pracy wskutek choroby nie może nastąpić także w czasie korzystania przez pracownika z renty chorobowej przyznawanej po wyczerpaniu okresu pobierania zasiłku chorobowego.Gdyby wskazana w uchwale Rady Państwa wykładnia dotycząca renty chorobowej miała mieć zastosowanie do innych ustaw poza ustawami o zaopatrzeniu emerytalnym, to znalazłoby to wyraz w treści uchwały, która jednak wyraźnie została ograniczona do ustawy o p.z.e. i innych ustaw emerytalnych.Jeżeli zaś zakład pracy skorzystał z przysługującego mu uprawnienia do rozwiązania umowy o pracę z pracownikiem niezdolnym do pracy z powodu jego długotrwałej choroby z upływem okresu pobierania zasiłku chorobowego i z tego powodu pracownik nie pozostawał w stosunku pracy przez jednoroczny okres pobierania renty chorobowej, to okres ten stanowi przerwę w zatrudnieniu w rozumieniu art. 156 § 1 k.p., a ponieważ przerwa ta trwała dłużej niż 3 miesiące, pracownik - choćby następnie podjął pracę w tym samym zakładzie pracy - uzyska prawo do urlopu dopiero po upływie roku pracy.Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi jak w sentencji uchwały.