I UZ 50/18

Sygn. akt I UZ 50/18 POSTANOWIENIE Dnia 16 stycznia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący) SSN Bohdan Bieniek (sprawozdawca) SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z odwołania Samodzielnego Publicznego Zespołu Opieki Zdrowotnej […] Szpitala […] w R. i W. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. z udziałem zainteresowanej E. C. o ustalenie wysokości podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 16 stycznia 2019 r., zażalenia Samodzielnego Publicznego Zespołu Opieki Zdrowotnej […] Szpitala […] w R. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 30 lipca 2018 r., sygn. akt III AUa […], oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 30 lipca 2018 r. Sąd Apelacyjny w […], po rozpoznaniu sprawy z odwołania Samodzielnego Publicznego Zespołu Opieki Zdrowotnej – […] Szpitala […] w R. (dalej SPZOZ) oraz W. B., P. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z udziałem zainteresowanych: A. P., E. C., W. K. o należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, odrzucił skargę kasacyjną SPZOZ od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 11 stycznia 2018 r., III AUa […] w odniesieniu do E. C. i W. B.. 2 W ocenie Sądu drugiej instancji, skarga kasacyjna podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3982 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych. Przedmiotowa sprawa jest sprawą o prawa majątkowe, bowiem dotyczy obowiązku odprowadzenia składek na ubezpieczenie społeczne. W takiej sprawie zaś wartość przedmiotu zaskarżenia należy liczyć odrębnie względem każdego ubezpieczonego pracownika (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2014 r., II UZ 65/13, LEX nr 1438804). Stąd, skoro dana wartość wynosi w odniesieniu do zainteresowanej E. C. 249 zł, a w odniesieniu do zainteresowanego W. B. 1.698 zł, to zgodnie z art. 3986 § 2 k.p.c. skarga kasacyjna podlega odrzuceniu. Zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego wniósł, w imieniu SZOZ jego pełnomocnik, zaskarżając je w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie: - art. 3982 § 1 k.p.c. w związku z art. 370 k.p.c. i art. 1261 k.p.c. w związku z art. 391 k.p.c., przez przyjęcie, że skarga kasacyjna jest sprawą o prawa majątkowe, podczas gdy sporne jest faktycznie poleganie ubezpieczeniu społecznemu przez zainteresowanych w odwołującym się podmiocie. Mając powyższe na uwadze, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w odniesieniu do E. C. i W. B. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego od organu rentowego kosztów procesu w postępowaniu zażaleniowym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest trafne. Wstępnie należy uporządkować przedpole rozstrzygnięcia. Po pierwsze, sporna sprawa nie mieści się w kręgu spraw o podleganie ubezpieczeniu społecznemu, co z kolei uzależnia dopuszczalność skargi kasacyjnej do wartości przedmiotu zaskarżenia. Oś sporu wyznacza decyzja organu rentowego i przedmiot sprawy. W niej nie było sporne podleganie ubezpieczeniu, gdyż ochrona takiego ryzyka jest zabezpieczona przez trwający już stosunek ubezpieczenia między SPZOZ a zainteresowanymi. Stąd między nimi sporny jest mechanizm obliczenia wysokości podstawy wymiaru składek. 3 W judykaturze jednoznacznie wyjaśnia się, że w sprawie dotyczącej wymiaru i poboru składki z tytułu podlegania obowiązkowi ubezpieczenia społecznego w określonej kwocie, dopuszczalność skargi kasacyjnej zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 9 października 2002 r., II UZ 94/02, OSNP 2004 nr 6, poz. 107; z dnia 16 kwietnia 2015 r., I UK 470/14, LEX nr 1751284). Po wtóre, w sprawach o ustalenie wysokości składek na ubezpieczenie społeczne wartością przedmiotu zaskarżenia jest różnica między składką należną, ustaloną w zaskarżonej decyzji za sporny okres, a wysokością składki wskazywaną (zapłaconą) przez odwołującego się płatnika (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 18 listopada 2016 r., I UZ 36/16, LEX nr 2160131; z dnia 11 sierpnia 2016 r., II UZ 24/16, LEX nr 2113369; z dnia 12 kwietnia 2016 r., II UZ 63/15, LEX nr 2046363; z dnia 24 marca 2015 r., II UZ 2/15, LEX nr 2122366). Powyższe reguły klarownie dowodzą, że w razie ustalenia (wskazania) wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę odpowiednio 249 i 1.698 zł, nie powstaje skuteczna droga do wszczęcia postępowania kasacyjnego. Oceny tej nie zmienia fakt, że w razie objęcia jednym wyrokiem kilku ubezpieczonych, wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną oznacza się odrębnie względem każdego ubezpieczonego pracownika (art. 19 § 2 w związku z art. 3984 § 3 k.p.c.). Przede wszystkim, na sposób obliczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu sądowym, nie wpływa techniczny sposób procedowania przez organ rentowy (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2014 r., II UZP 1/14, OSNP 2014 nr 12, poz. 168 z glosą K. Antonowa, OSP 2015 nr 7-8, poz. 65). Domeną postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest wielopodmiotowość stron. Są nimi ubezpieczony, inna osoba, której praw i obowiązków dotyczy zaskarżona decyzja, zainteresowany. Oznacza to, że może dojść do kumulacji podmiotowej po jednej ze stron procesu. Odpowiednikiem tych uregulowań w klasycznym procesie cywilnym są zagadnienia dotyczące współuczestnictwa w sporze (art. 72 k.p.c.). Nie zmienia to zasady, że w stosunku do każdego z zainteresowanych, mógł toczyć się odrębny proces. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy, z mocy art. 3941 § 1 i 3 k.p.c. w związku z art. 39814 k.p.c., orzekł jak w sentencji.